🔒آیین‌نامه اجرایی بند (ج) ماده (107) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران (مصوب ۱۴۰۳/۰۹/۰۴)

در این آیین نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:

دستگاه های اجرایی موظفند ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه، فهرست مراکز داده خود به همراه مستندات مرتبط با سرفصل های اعلامی دستورالعمل ارزیابی مراکز داده، فهرست منابع در حال استفاده اعم از ذخیره سازی، پردازشی و ارتباطی، خدمات و سامانه های اطلاعاتی در حال بهره برداری از مرکز داده و برنامه توسعه آتی آنها به منظور انجام فرآیند ارزیابی را با رعایت قوانین و مقررات مربوط به اطلاعات طبقه بندی شده و اسناد دولتی به وزارت ارائه نمایند.

وزارت موظف است مراکز داده معرفی شده هر دستگاه اجرایی را ظرف سه ماه از زمان دریافت فهرست مراکز داده و اسناد مورد نیاز موضوع ماده (2) این آیین نامه، ارزیابی نموده و با تعیین نوع مراکز داده ارزیابی شده مطابق دستورالعمل ارزیابی مراکز داده، نتیجه را براساس موارد زیر به سازمان برنامه و بودجه کشور، وزارت اطلاعات، مرکز ملی فضای مجازی و بالاترین مقام دستگاه اجرایی مربوط اعلام نماید: 1- مرکز داده با رده حداقل (3) در تمامی ابعاد تصریح شده در دستورالعمل ارزیابی مراکز داده. 2- مرکز داده قابل اصلاح جهت اخذ رده حداقل ( 3). 3- مرکز داده فاقد استانداردهای موردنیاز و غیرقابل اصلاح.

دستگاه های اجرایی که مراکز داده آنها نوع (1) ماده (3) این آیین نامه ارزیابی شده است، موظفند با رعایت مواد (7) و (10) قانون مدیریت داده ها و اطلاعات ملی مصوب 1401 و قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب و کار مصوب 1401 و ماده (8) این آیین نامه، ظرف شش ماه پس از اعلام نتیجه توسط وزارت، مراکز داده خود را به ابر دولت متصل نمایند.

دستگاه های اجرایی که مراکز داده آنها نوع (2) موضوع ماده (3) این آیین نامه، ارزیابی شده است، ظرف یک سال فرصت دارند تا با ارتقای مراکز داده مذکور، استاندارد حداقل رده (3) بر مبنای دستورالعمل ارزیابی مراکز داده را کسب نمایند. در صورت ارتقا به نوع (1) ماده (3) این آیین نامه مطابق فرآیند مندرج در ماده (4) این آیین نامه عمل می شود. در غیر این صورت و با ابلاغ وزارت، مشمول ماده (6) این آیین نامه می شوند.

دستگاه های اجرایی که مراکز داده آنها نوع (3) موضوع ماده (3) این آیین نامه ارزیابی شده است، موظفند ظرف یک سال پس از اعلام نتیجه ارزیابی، با رعایت مفاد ماده (8) این آیین نامه نسبت به انتقال مراکز داده خود به ابر دولت اقدام نمایند.

وزارت موظف است تا پایان سال اول برنامه با اولویت استفاده از الگوی مشارکت عمومی- خصوصی و با رعایت مواد (13) و (20) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران و با اولویت خدمات موضوع آیین نامه اجرایی بند (ج) ماده (107) قانون یادشده، نسبت به ایجاد، تقویت و استقرار زیرساخت یکپارچه ابری دولت هوشمند با حداقل رده (3) براساس دستورالعمل ارزیابی مراکز داده و با رعایت ماده (8) این آیین نامه اقدام نماید. وزارت موظف است سالیانه حداقل بیست درصد (20%) استقرار زیرساخت یکپارچه ابری دولت هوشمند را محقق نماید.

وزارت موظف است با همکاری وزارت اطلاعات ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه نسبت به تدوین و ابلاغ مشترک دستورالعمل های زیر اقدام نماید:

ایجاد هرگونه مرکز داده جدید که در قالب ماده (1) این آیین نامه توسط دستگاه اجرایی به وزارت اعلام نشده است و توسعه مراکز داده ای که نوع (3) ماده (3) این آیین نامه، ارزیابی شده اند، ممنوع است. موارد استثنا با تایید وزارت صورت می گیرد.

تعرفه خدمات ارائه شده بر بستر ابر دولت در چهارچوب ماده (20) قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران تعیین می شود.

مسئولیت پیگیری، نظارت بر حسن اجرا و ارائه گزارش های دوره ای شش ماهه اجرای این آیین نامه به هیئت وزیران بر عهده وزارت است.

فراجا مکلف است بلافاصله پس از صدور شناسه رهگیری، اطلاعات معامله را در اجرای ماده (19) آیین نامه اجرایی ماده (14) الحاقی قانون مبارزه با پولشویی موضوع تصویب نامه شماره 92986/ت57101هـ مورخ 1398/7/22 از طریق مرکز تبادل در اختیار سامانه جامع تجارت قرار دهد.

تمام دستگاه ها و نهادهای اخذکننده دیون قانونی وسایل نقلیه از قبیل مالیات نقل و انتقال، عوارض آزادراهی، عوارض راه شریانی، عوارض سالیانه وسیله نقلیه، طرح شدآمد (ترافیک) و توقف (پارک) حاشیه ای مکلفند با همکاری فراجا ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه، امکان پرداخت تمامی دیون مذکور را حین ثبت معامله، به صورت تجمیعی از طریق سکو با رعایت ماده (3) این آیین نامه فراهم کنند.

سکو باید همزمان با تنظیم قرارداد، برای پرداخت هریک از وجوه و حقوق مرتبط با معامله، شناسه قبض مورد تأیید بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران صادر کند و آن را به همراه شماره حساب مقصد، عنوان تعهد، زمان سررسید تعهد، مبلغ تعهد از طریق مرکز تبادل منضم به شناسه موقت معامله برای فراجا ارسال کند. تبصره - بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و بانک ها مکلفند امکان استعلام انجام پرداخت وجوه موضوع این ماده را از طریق مرکز تبادل برای فراجا، سکو و متعاملین فراهم کنند.

برای تعویض پلاک وسیله نقلیه مورد معامله، حضور طرفین معامله ی. ن. ق. آن ها در مراکز مورد تأیید فراجا الزامی است.

فرایند ثبت تغییر یا اقاله معامله فعال با توافق متعاملین و در صورت احراز اهلیت معاملاتی متعاملین در بستر مرکز تبادل و اخذ مجدد امضای الکترونیکی توسط سکو امکان پذیر است.

چنانچه متعاملین مایل به دریافت سندی علاوه بر سند مالکیت صادره نزد فراجا به شرح این آیین نامه باشند، سازمان ثبت اسناد و املاک کشور مکلف است قبل از صدور اسناد مرتبط از قبیل بیع، رهن، اجاره و وکالت وسیله نقلیه، از فراجا درخصوص معامله فعال بر روی سکو استعلام کند و از ثبت هرگونه سند غیرمرتبط با طرفین معامله فعال بر روی سکو، خودداری نماید.

به منظور تسهیل فرایند پرداخت وجوه معاملات موضوع این آیین نامه و احراز آن، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران با همکاری شبکه بانکی موظف است: 1 - امکان انتقال وجوه معامله از طریق حساب های امانی یا سایر روش های پرداخت در شبکه بانکی را برای معاملات وسایل نقلیه به نحوی فراهم کند که پس از انجام تعهدات معامله، وجوه به حساب ذی نفع منتقل شود. 2 - سقف واریز وجه از طریق مذکور در بند (1) این ماده را متناسب با قیمت معاملات وسایل نقلیه افزایش دهد. 3 - در صورت درخواست انتقال وجه توسط متعاملین، قراردادها را به عنوان اسناد مثبته انجام معامله، مورد پذیرش قرار دهد. تبصره 1 - مرکز تبادل مکلف است امکان استعلام وجود معامله فعال، نام انتقال دهنده، نام انتقال گیرنده، مبلغ معامله و سایر اطلاعات لازم را برای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران فراهم کند. تبصره 2 - استفاده از سازوکار موضوع این ماده، برای متعاملین اختیاری است.

فراجا مکلف است در قراردادهای نمونه، با تحقق تمام موارد زیر، فسخ معامله را با درخواست انتقال دهنده و احراز اهلیت و اخذ امضای الکترونیکی وی، بدون نیاز به رسیدگی قضایی از طریق مرکز تبادل در پایگاه ثبت کند: 1 - در قرارداد، حق فسخ ناشی از عدم پرداخت تمام یا بخشی از وجوه مرتبط با معامله شرط شده باشد. 2 - در قرارداد شرط شده باشد که وجوه، صرفاً از طریق ساز و کار موضوع بند (1) ماده (18) این آیین نامه پرداخت شود. 3 - عدم پرداخت وجه از طریق مذکور در ماده (14) این آیین نامه احراز شود. 4 - وجوه مرتبط با معامله که بر اساس مفاد قرارداد باید قبل از اعمال حق فسخ مسترد شود، از طریق ساز و کار موضوع بند (1) ماده (18) این آیین نامه عودت داده شده باشد.

در صورتی که در قرارداد نمونه، شرطی مبنی بر اجازه دادنِ انتقال گیرنده به فراجا برای فک پلاک وسیله نقلیه مورد معامله در صورت عدم تعویض پلاک در زمان مشخص شده در قرارداد وجود داشته باشد و انتقال دهنده درخواست اجرای آن شرط را از فراجا نماید، فراجا مکلف است پس از احراز اعطای وکالت برای تعویض پلاک به انتقال گیرنده، در خصوص فک پلاک وسیله نقلیه مورد معامله بدون نیاز به رسیدگی قضایی اقدام کند.

در صورت استفاده سکو از قرارداد نمونه، سکو مسئولیتی در خصوص متن قرارداد نخواهد داشت.

سکو مکلف است با رعایت قوانین و مفاد این آیین نامه، اقدامات زیر را انجام دهد: 1 - امکان اخذ تأییدیه از انتقال گیرنده در خصوص تحویل گرفتن وسیله نقلیه و متعلقات مورد توافق آن در قرارداد، اسناد و مدارک وسیله نقلیه و حسب مورد وکالت نامه تعویض پلاک وسیله نقلیه را فراهم کند. 2 - صرفاً نسبت به تنظیم قرارداد معاملاتی اقدام کند که عوض معامله، وسیله نقلیه و یا وجه رایج کشور باشد. 3 - در ثبت معامله وسایل نقلیه، قیمت هر وسیله نقلیه را در قرارداد درج کند.

سکو مکلف است در صورت عدم استفاده از قرارداد نمونه و استفاده از متون قراردادی دیگر، موارد زیر را در تنظیم متن قرارداد رعایت نماید: 1 - انتقال وجوه معامله، صرفاً از طریق ساز و کارهای مورد تأیید بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران که قابلیت استعلام الکترونیکی دارد (از قبیل حساب امانی، حساب وکالتی و چک تضمین شده صیادی دارای شناسه قابل استعلام) انجام شود. 2 - وجوه معامله صرفاً به حساب متعلق به متعهدٌله پرداخت شود. 3 - با استفاده از راهکارهایی از قبیل تعیین وجه التزام یا وثیقه گذاری اموال و دارایی های قابل توثیق مانند اوراق بهادار، ضمانت اجرای لازم برای تعویض پلاک وسیله نقلیه توسط انتقال گیرنده را فراهم کند. 4 - با رعایت قوانین و مقررات مربوط، عبارت «چنانچه به دلیل ایراد حقوقی مرتبط با متن قرارداد که مستند به سکو در تنظیم قرارداد یا اجازه به ثبت معامله است، از قبیل وجود شرطِ باطل یا شرط باطل و مبطل عقد، خسارتی به هر یک طرفین معامله وارد شود، سکو مسئول جبران خسارت خواهد بود» را در قرارداد درج کند. 5 - شرطی را در تمام قراردادها درج کند که متعاملین، حق انتقال (تعویض پلاک) وسیله نقلیه را به نام شخصی غیر از انتقال گیرنده نداشته باشند.

هرگونه داده ذخیره یا پردازش یا تبادل شده یا در دسترس قرار داده شده در سامانه ها و سکوها محرمانه محسوب میشود و به جز موارد مجاز قانونی، هیچ شخصی نمی تواند بدون رضایت طرفین معامله از طریق سکوها به آنها دسترسی داشته باشد. صرفاً سکوهایی میتوانند در اجرای این آیین نامه فعالیت کنند که دستورالعمل ها و شیوه نامه های مربوط به ایمنی و امنیت خود را با رعایت قانون به تأیید کارگروه برسانند.

هرگونه پردازش، اشتراک گذاری، دسترسی، ذخیره و نگهداری داده های شخصی اعم از اطلاعات هویتی، شماره تماس، نشانی، اطلاعات اموال و شماره حسابها توسط سکوها و سامانه ها باید با رعایت مصوبات کارگروه و به میزان ضروری و متناسب با اجرای این آیین نامه باشد. همچنین داده های اخذ شده پس از انجام هر معامله و در هر مورد حداکثر پس از یک ساعت از ورود طرفین معامله، به جز موارد قانونی که نیاز به حفظ داده های یاد شده می باشد، به طور کلی از هر محل ذخیره متعلق یا مربوط به سکو حذف (پاک) می شود. در صورت نقض این حکم، مطابق قوانین مربوط و مصوبات کارگروه، با سکوی متخلف رفتار خواهد شد.

درخواست سکو مبنی بر صدور گواهی صلاحیت برای معاملات الکترونیکی وسایل نقلیه، به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات ارایه می شود و وزارت یاد شده با بررسی و ارزیابی فنی سکو از طریق آزمایشگاه معتمد، ظرف دو ماه از تاریخ درخواست، تأیید یا عدم تأیید خود را اعلام و در صورت تأیید، گواهی مذکور را صادر می کند. عدم ارایه پاسخ در مدت یاد شده، به منزله موافقت با فعالیت م. ب..

در صورت لغو یا تعلیق گواهی صلاحیت یا پروانه کسب، حسب مورد از سوی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات و اتحادیه کشوری کسب و کارهای مجازی، ارائه خدمات توسط سکو متوقف و تمام خدمات برای ثبت معامله جدید قطع می شود.

وزارت صمت اقدامات لازم برای ارائه خدمات مربوط به امضای الکترونیکی و اعتبارسنجی گواهی توسط مراکز صدور گواهی معتبر را به سکوها انجام می دهد.

قراردادهای نمونه مشتمل بر مواردی از قبیل نحوه انعقاد، شروط ضمن عقد، نحوه فسخ یا انفساخ یا اقاله به پیشنهاد سکوها تهیه و ظرف یک ماه از تاریخ ارایه در کارگروهی به ریاست وزارت دادگستری و متشکل از نمایندگان فراجا، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، معاونت حقوقی رئیس جمهور، معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان رئیس جمهور، معاونت حقوقی و امور مجلس قوه قضائیه و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور بررسی و پس از تأیید، در اختیار سکوها قرار می گیرد. محمدرضا عارف معاون اول رئیس جمهور