🔒آیین‌نامه اجرایی تبصره (6) بند (ح) ماده (2) مکرر قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز

در این آیین نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:

- اعضای کارگروه به شرح زیر می باشند: 1 - معاون ارزی رییس کل بانک مرکزی (رییس). 2 - رییس کل سازمان توسعه تجارت ایران. 3 - معاون وزیر نفت. 4 - معاون وزیر اطلاعات. 5 - معاون وزیر جهاد کشاورزی. 6 - معاون وزیر امور اقتصادی و دارایی. 7 - معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت. 8 - معاون وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (رییس سازمان غذا و دارو) 9 - رییس کل گمرک. 10 - نماینده اتاق ها با حق رای و با دعوت رییس کارگروه حسب موضوع 11 - معاون معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان رییس جمهور

- وظایف و اختیارات کارگروه به شرح زیر می باشد: 1 - تعیین موارد و مصادیق معافیت از ایفای تعهدات ارزی صادراتی در چهارچوب قانون و این آیین نامه. 2 - ارسال فهرست صادرکنندگان به شورای عالی امنیت ملی موضوع تبصره (8) ماده (2) مکرر قانون به منظور بهره مندی از معافیت / استثنا. 3 - تمدید مهلت برگشت ارز حاصل از صادرات در چهارچوب قانون و این آیین نامه. 4 - معرفی متخلف به قوه قضاییه در اجرای الزامات قانون. 5 - تعیین استثنائات مهلت برگشت ارز حاصل از صادرات با توجه به نوع کالای صادراتی، نوع صادرکننده، سابقه صادرکننده، کشور طرف معامله و کشور مقصد به پیشنهاد دستگاه اجرایی ذی ربط در چهارچوب قانون و مقررات. 6 - تعیین میزان تعهد ارزی صادرکنندگان در چهارچوب قانون و این آیین نامه. 7 - تعیین سقف تعهدات ارزی صادراتی معاف از برگشت ارز با رعایت سقف مصرح در قانون. 8 - تعیین حد آستانه برخورداری از مشوق ها و معافیت های موضوع این آیین نامه در چهارچوب قوانین و مقررات. 9 - تقدیر از صادرکنندگان خوش حساب و ارائه مشوق های لازم برای آنها در چهارچوب قوانین و مقررات.

- فرایند بررسی تعهدات ارزی سررسید شده صادرکنندگان در کارگروه به ترتیب زیر می باشد: 1 - ارائه فهرست به روزشده صادرکنندگان با تعهدات ارزی سررسیده شده ایفا نشده به کارگروه توسط بانک مرکزی. 2 - تایید / رد فهرست صادرکننده / صادرکنندگان با تعهدات ارزی صادراتی سررسید شده ایفا نشده توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت، با ارائه مستندات، مکاتبات و درخواست های مربوط به صادرکننده / صادرکنندگان به کارگروه تا حداکثر هفت روز کاری پس از طرح موضوع و تصمیم گیری کارگروه. 3 – پیشنهاد اعمال ابزارهای تنبیهی به مراجع ذی صلاح در خصوص صادرکنندگان با تعهدات سررسید شده ایفا نشده. 4- ارائه اطلاعات اقامتگاه قانونی و ارتباطی صادرکنندگان توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت، اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران و اتاق تعاون حسب مورد به دبیرخانه کارگروه ظرف پنج روز کاری در صورت تصمیم کارگروه به ارجاع صادرکنندگان با تعهدات سررسید شده ایفا نشده به قوه قضاییه.

وزارت صنعت، معدن و تجارت موظف به فراهم کردن امکان مشاهده وضعیت تعهدات ارزی صادراتی، پیگیری و ثبت درخواست، اعتراض، اطلاع رسانی به روز ضوابط و مقررات برای صادرکنندگان در سامانه جامع تجارت تا پایان سال 1401 می باشد.

وزارت صنعت، معدن و تجارت موظف به ارائه میز خدمت جهت پاسخگویی به مشکلات صادرکنندگان در خصوص برگشت ارز، ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه می باشد.

صادرکننده مکلف است حداکثر ظرف چهار ماه از تاریخ صدور پروانه گمرکی نسبت به برگشت ارز حاصل از صادرات به روش های اعلامی در بند (13) ماده (1) این آیین نامه اقدام کند. افزایش /کاهش مهلت مزبور متناسب با نوع، مقصد کالا، رتبه و اعتبار صادرکننده و نیز زمان دریافت ارز بر اساس الگوی فروش صادرکننده به خریدار خارجی، رتبه اعتباری صادرکننده و غیره بر اساس جدول تنظیمی توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت و تایید کارگروه می باشد. تمدید مهلت موارد خاص حداکثر به مدت سه ماه به شرطی که کل مهلت برگشت ارز از مهلت مقرر در قانون تجاوز ننماید، به تشخیص کارگروه امکان پذیر می باشد.

- کلیه صادرکنندگان دارای ارز مازاد بر پروانه صادراتی می توانند نسبت به برگشت ارز مطابق روش های (الف) و (ث) بند (13) ماده (1) این آیین نامه اقدام نمایند. استفاده از سایر روش های برگشت ارز به درخواست متقاضی و تشخیص و تایید کارگروه امکان پذیر خواهد بود.

– صادرکننده کالا مکلف است تعهد ارزی صادراتی خود را به شرح زیر ایفا نماید:

فروش ارز صادرکننده به صورت اسکناس به بانک مرکزی، موسسه اعتباری و صرافی‎ معتبر پس از تاریخ اظهار ارزی گمرکی ورود ارز در مبادی ورودی و ارسال اطلاعات مزبور از طریق سامانه ذی ربط به شعبه /باجه بانک ملی ایران مستقر در گمرک با رعایت مهلت برگشت ارز امکان‎ پذیر است. شعبه /باجه بانک ملی ایران مستقر در گمرک، موظف است اسکناس مزبور را دریافت، واپایش(کنترل) و شمارش و نتیجه را به صورت سامانه ای(سیستمی) به گمرک اعلام نماید.

( ) - صادرات نفت خام، میعانات گازی و گاز طبیعی تا زمانی که در قانون بودجه مورد حکم قرار می گیرند، مشمول قوانین و مقررات مربوط به خود می‌باشند.

به منظور ضمانت اجرای برگشت ارز حاصل از صادرات و کاهش خطر (ریسک) ناشی از فروش ارز پروانه های صادراتی بدون پشتوانه ارزی، وزارت صنعت، معدن و تجارت موظف است دستورالعمل تعیین سقف صادراتی صادرکنندگان بر اساس شاخص های سامانه یکپارچه اعتبارسنجی و رتبه بندی موضوع بند (ت) ماده (6) قانون را ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه تدوین و ضمن اطلاع رسانی به صادرکنندگان، مراتب را به دستگاه های اجرایی ذی ربط ابلاغ نماید.

صادرکنندگان دارای تعهد ارزی صادراتی سررسید شده که توسط کارگروه متخلف شناخته شده اند، علاوه بر الزام به ایفای تعهد موضوع تخلف، به جریمه نقدی معادل یک پنجم موضوع تخلف و دو یا چند مورد از محرومیت های موضوع ماده (69) قانون محکوم می‌شود. در صورت عدم ایفای تعهد ظرف سه ماه از زمان ابلاغ حکم قطعی، معادل ارزش تعهد بر اساس بالاترین نرخ اعلامی بانک مرکزی در زمان صدور حکم، به جریمه نقدی مرتکب افزوده می‌شود. تخلف موضوع تبصره (6) بند (ح) ماده (2) مکرر قانون صرفاً در مواردی که ارزش موضوع تخلف بیشتر از سه میلیون (000ر000ر3) یورو یا معادل آن به سایر ارزها باشد، می‌تواند با تحقق شرایط مربوط، مشمول عناوین سازمان یافته و حرفه ای موضوع قانون قرار گیرد. در صورتی که عدم رفع تعهد با تشخیص مرجع رسیدگی به علت قوه قاهره (حادثه خارجی غیرقابل پیش بینی و غیرقابل دفع) باشد، این محکومیت اعمال نمی شود.

در اجرای تبصره (6) بند (ح) ماه (2) مکرر قانون، به استثنای مالیات بر ارزش افزوده، برخورداری از کلیه معافیت های مالیاتی و هرگونه جایزه و مشوق های صادراتی برای درآمدهای حاصل از صادرات (از سرزمین اصلی و مناطق آزاد تجاری - صنعتی و مناطق ویژه اقتصادی)، متناسب با میزان ایفای تعهد ارزی صادراتی می باشد.

وزارت صنعت، معدن و تجارت می‌تواند با همکاری وزارتخانه های نفت و جهاد کشاورزی، بانک مرکزی، گمرک، اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، اتاق تعاون ایران، اتاق اصناف ایران، اتاق اصناف کشاورزی و منابع طبیعی ایران و سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران نسبت به معرفی و تقدیر از صادرکنندگانی که در موعد مقرر نسبت به ایفای کامل تعهدات ارزی خود عمل کرده اند، اقدام نماید.

- موارد ذیل مشمول تعهدات ارزی صادراتی نمی باشند:

عرضه و فروش وجوه ارزی حاصل از پیش دریافت صادرات در سامانه های اجرایی، با ارائه اسناد مثبته و قراردادهای منعقد شده به کارگروه امکان پذیر است. با توجه به خطر (ریسک) مترتبه، پرداخت ریال به این دسته از صادرکنندگان پس از کارسازی حواله ارزی موضوع معامله، صورت خواهد گرفت.

صادرات کالا از مناطق آزاد تجاری - صنعتی و مناطق ویژه اقتصادی به خارج از کشور مشمول ایفای تعهد ارزی صادراتی بر اساس این آیین نامه می باشد و گمرک با همکاری سازمان مناطق موظف است نسبت به صدور پروانه صادراتی اقدام نماید.

در صورتی که در موضوع واگذاری پروانه صادراتی به واردکننده به هر دلیل عمل انتقال ارز مورد معامله از صادرکننده به واردکننده صورت نگیرد و مراتب مورد تایید صادرکننده باشد و یا با اعلام بانک عامل مبنی بر اشتباه در ثبت مبلغ ارزی موضوع واگذاری، صادرکننده موظف است به منظور رفع تعهدات ارزی وارداتی مورد اختلاف نسبت به تامین و فروش ارز از طریق بانک عامل واردکننده به بانک مرکزی اقدام نماید. در صورت استنکاف صادرکننده از ارائه ارز، با تشخیص و اعلام کارگروه محدودیت های قانونی عدم رفع تعهد ارزی صادراتی برای صادرکننده در حوزه سازمان توسعه تجارت ایران، گمرک و بانک مرکزی اعمال خواهد شد.

مطالبات سرمایه گذار خارجی در قالب انتقال اصل سرمایه، سود سرمایه گذار خارجی و پرداخت های مربوط به اقساط تسهیلات مالی سرمایه گذاران خارجی به استناد مواد (13)، (14) و (15) قانون حمایت و تشویق سرمایه گذار خارجی - مصوب 1380- مندرج در مجوز انتقال مورد تایید وزیر امور اقتصادی و دارایی (بدون در نظر گرفتن سال مالی صادرات) به عنوان برگشت ارز و ایفای تعهدات صادراتی شرکت‎ های اعلامی محسوب می ‎شود. مابقی ارز حاصل از صادرات شرکت سرمایه پذیر باید بر اساس روش های مندرج در ماده (8) این آیین‌نامه به چرخه اقتصادی کشور برگردد.

واردات پیله ‎وران، مرزنشینان و تعاونی ‎های مرزنشینان در قالب گواهی ثبت آماری با منشا ارز از محل صادرات وفق مصوبات مربوط، به‌عنوان رفع تعهد ارزی آنها مورد پذیرش است و مازاد صادرات انجام شده نسبت به واردات آنها، در سقف سهمیه تعیین شده (مطابق فهرست اعلامی وزارت صنعت، معدن و تجارت) باید به یک یا ترکیبی از روش ‎های برگشت ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصادی کشور، بازگردانده شود.

تا زمان لازم الاجراء شدن این آیین نامه، رفع تعهدات ارزی صادراتی صادرکنندگان از سال 1397، بر اساس مفاد بسته سیاستی برگشت ارز حاصل از صادرات سال های 1397 لغایت 1400 و اصلاحات بعدی آن، صورت می پذیرد. کارگروه مکلف است ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه، نسبت به تعیین تکلیف رفع تعهد ارز صادراتی سررسید شده صادرکنندگان در فاصله سال های 1397 تا 1400 اقدام نماید.

- رفع تعهد صادرات در خصوص ورود موقت برای پردازش (موضوع ماده (51) قانون امور گمرکی) به ترتیبی که توسط کارگروه تعیین می شود، انجام می پذیرد.

- وزارت صنعت، معدن و تجارت مکلف است با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی در راستای ایجاد مشوق صادراتی برای صادرات غیرنفتی با اولویت صادرکنندگان غیرعمده و دانش بنیان صنعتی که ارز حاصل از صادرات خود را در سامانه های رسمی بانک مرکزی عرضه می نمایند و همچنین مدیریت واردات کالاهای تمام شده و مصرفی وارداتی، دستورالعمل طرح صدور و مبادله گواهی امتیاز صادراتی را به گونه ای که امکان مبادله (خرید و فروش) گواهی صادرات بین صادرکنندگان و واردکنندگان وجود داشته باشد، ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه، تصویب و ضمن اطلاع رسانی به صادرکنندگان، اجرا نمایند.

- نرخ ارز مورد عمل به هنگام ورود یا خروج سرمایه خارجی و همچنین کلیه انتقالات ارزی موضوع ماده (12) قانون تشویق وحمایت سرمایه گذاری خارجی مصوب 1380 بر اساس نرخ مبادله بین واردکنندگان و صادرکنندگان مشمول بند (2) ماده (8) این آیین نامه، تعیین می شود.