آییننامه حفاظتی حمل دستی بار مصوب 1389/03/05
این قانون دربارهٔ چیست؟ این آییننامه دربارهٔ ایمنی حمل دستی بار در محیط کار است و مواردی را که حمل انفرادی بار ممنوع است مشخص میکند. همچنین بر تناسب توان و وضعیت جسمی و روانی کارگر با وظیفهٔ حمل بار تأکید دارد.
مخاطب: کارفرمایان و کارگرانی که در فرایند شغلی خود بار را بهصورت دستی جابهجا میکنند.
- حمل انفرادی باری که برای نوع کار سنگین است یا بلندکردن ایمن آن ممکن نیست، ممنوع است.
- بزرگی یا شکل نامناسب بار، پوشاندن دید، لغزندگی، رطوبت یا لبههای تیز از موارد خطر ذکرشده در متن است.
- حمل دستی بار در شرایط نامناسب جوی، محیطی یا کارگاهی که احتمال حادثه یا بیماری شغلی ایجاد کند، ممنوع اعلام شده است.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
★
موادِ قانون 18 ماده
حمل دستی بار به صورت انفرادی در موارد ذیل ممنوع است:
الف) برای نوع کاری که انجام میگیرد سنگین باشد.
ب) در جایی بسیار بلند یا کوتاه (خارج از حدود بین ران پا و شانه) قرار گرفته باشد به گونهای که امکان بلند کردن ایمن آن وجود نداشته باشد.
ج) بسیار بزرگ، حجیم و یا دارای شکلی بوده که امکان دسترسی به آن مشکل باشد و یا جلوی دید شخص را بگیرد.
د) مرطوب، لغزنده و یا دارای لبههای تیز بوده به طوریکه گرفتن آن مشکل باشد.
هـ) بیثبات بوده و مرکز ثقل آن به دلیل حرکت محتویات آن تغییر نماید.
حمل دستی بار درصورت وجود شرایط نامناسب جوی، محیطی و کارگاهی که احتمال بروز حوادث و بیماریهای ناشی از کار میرود، ممنوع است.
کارگرانی که در فرایند شغلی خود به طور پیوسته یا ناپیوسته حمل دستی بار را انجام میدهند بایستی علاوه بر برخورداری از سلامت جسمی، روحی و روانی متناسب با نوع کار از نظر شرایط جسمانی نظیر قد و وزن و جنسیت نیز متناسب با وظیفه محوله باشند.
حمل دستی بار در صورتی مجاز است که امکان استفاده از وسایل یا تجهیزات مکانیکی مناسب و یا اصلاح شرایط کارگاهی نظیر چیدمان دستگاهها و تجهیزات و ایستگاههای کاری مقدور نباشد.
کارفرما مکلف است تدابیر لازم جهت ارزیابی چگونگی وضعیت حمل دستی بار در کارگاه و شناسائی خطرات مربوطه را اتخاذ نموده و با استفاده از راهکارهای فنی ـ مهندسی و علمی به اصلاح وضعیت حمل دستی بار از نظر ارگونومی و ایمنی مبادرت نماید.
در حین حمل دستی بار انجام اعمال ناایمن مانند شوخیکردن دویدن، پریدن، پرتاب نمودن و نیز کلیه اعمالی که مغایر اصول ایمنی و بهداشتی باشد ممنوع است.
کارفرما مکلف است وسایل حفاظت فردی متناسب با حمل دستی بار را برای کارگران مربوطه فراهم نماید.
کارگران موظفند به کلیه دستورالعملها و توصیههای بهداشتی و ایمنی در زمینه حمل دستی بار که از طرف کارفرما و مراجع ذیصلاح ارائه میگردد عمل نموده و از وسایل حفاظت فردی که توسط کارفرما بدین منظور تهیه شده استفاده نمایند.
کارفرما مکلف است ضمن تعلیم روشهای صحیح و مناسب حمل دستی بار، کارگران خود را از خطراتاحتمالی آگاهنموده و نظارتهایلازم را در این زمینهها اعمال نماید.
درمواردی که کارگر مجبور به انجام فعالیت های خارج از حدتوان فیزیولوژیکی باشد، کارفرما مکلف است با اعمال تمهیداتی مانند چرخش کار، زمان استراحت و طراحی ایستگاههای کار بستهبندی مناسب و رعایت اصول انبارداری نسبت به حذف یا کاهش آسیبهای ناشی از حمل دستی بار اقدام نماید.
کارفرما مکلف است دستگیرههای متناسب با نوع بار برای گرفتن بستهها و بارهای بددست تعبیه نماید.
در فعالیت بلند کردن بار میزان مجاز بار برای کارگران مرد با گروه سنی 50 ـ 19 سال باید از روش محاسباتی مندرج در ضمیمه شماره 4 استفاده شود.
نیروهای وارده به منظور کشیدن و هل دادن بار در حالت افقی و عمودی نباید از مقادیر مندرج در جدول 1 و 2 ضمیمه تجاوز نماید.
حداکثر وزن بلند کردن بار در کارهای نشسته برای مردان و زنان نباید به ترتیب از 5 و 3 کیلوگرم بیشتر باشد.
در فعالیتهای حمل و جابجایی بار در شرایط بهینه که به صورت یک نفره انجام میگیرد حداکثر بار مجاز به تفکیک گروه سنی و جنس کارگران باید مطابق جدول زیر باشد:
حمل و جابجایی بار برای زنان در طول مدت بارداری و همچنین ده هفته پس از زایمان ممنوع م. ب..
جهت حمل دستی مواد سمی و شیمیایی که مواجهه پوستی یا استنشاقی یا گوارشی با آن منجر به ایجاد آسیب یا مسمومیت میگردد استفاده از ظروف یا محفظههای مقاوم در بسته و محصور که امکان مواجه با مواد مذکور وجود نداشته و دارای برچسب حاوی مشخصات ماده شیمیایی یا سمی موردنظر باشد الزامی است.
مسئولیت رعایت مقررات این آیین نامه برعهده کارفرمای کارگاه بوده و درصورت وقوع هرگونه حادثه یا بیماری ناشی از کار به دلیل عدم توجه کارفرما به الزامات قانونی مطابق مواد 175 و 176 قانون کار عمل شده و نامبرده مکلف به جبران خسارت وارده به زیاندیدگان م. ب.
کار و رفاه اجتماعی آیین نامه حفاظتی حمل دستی بار توضیحات
این آیین نامه مشتمل بر 4 فصل و 18 ماده و 7 تبصره به استناد مواد 85 و 91 قانون کار جمهوری اسلامی ایران در جلسه مورخ 28/10/1388 شورای عالی حفاظت فنی تدوین و در تاریخ 5/3/1389 به تصویب وزیر کار و امور اجتماعی رسیده است.
بدیهی است از زمان لازمالاجراشدن آن، آیین نامه مربوط به حمل بار با دست و بدون استفاده از وسایل مکانیکی برای کارگران زن و نوجوانان موضوع مواد 75 و 83 قانـون کار که در تاریخ11/1/1370 به تصـویب وزیر کار و امور اجتـماعی رسیده، فاقد اعتبار م. ب..
کار و رفاه اجتماعی آیین نامه حفاظتی حمل دستی بار فصل اول: تعاریف
فصل اول: تعاریف
حمل دستی بار:
انتقال و جابجائی بار توسط دست و دیگر بخشهای بدن که همراه بالا بردن، پایین آوردن، کشیدن، هل دادن، نگه داشتن، چرخاندن و یا ترکیبی از موارد فوق م. ب..
ارگونومی:
علم اصلاح و بهینهسازی محیط، مشاغل و تجهیزات به گونهای که متناسب با محدودیتها و قابلیتهای انسان باشد.
بار متعارف:
باری است که ب. ت. ب. شکل، اندازه، ابعاد، نوع، وزن و درجه حرارت آن، کارگری که دارای شرایط جسمانی مناسب باشد بتواند آن را به راحتی بلند یا حمل نماید.
بار سنگین:
باری است که وزن آن از حد مجاز بیشتر م. ب..
ایستگاه کار:
محلی است که کارگر در آن به کمک تجهیزات و وسایل کار به فعالیت مربوط به خود مشغول است.
فیزیولوژی کار:
شاخهای از علم ارگونومی است که در آن قابلیت و توانمندی افراد در انجام فعالیتهای جسمانی سنجیده میشود.
بارهای بددست:
بارهایی هستند که مچ دست برای نگهداشتن آن میبایست تا 90 درجه خم شود و یا به دست خوب جفت نمیشوند و دارای جای دست مناسب نیستند و یا بارهایی که لبههای سخت و تیز و یا بزرگ دارند و یا بارهایی که از طریق کیسههای نرم از وسط خم میشوند.
کارگر نوجوان:
کارگری است که سنش مطابق قانون کار بین 15 تا 18 سال تمام باشد.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
