🔒دستورالعمل نحوه انتشار احکام دادگاه ها و برگزاری دادگاه علنی
این قانون دربارهٔ چیست؟ این دستورالعمل دربارهٔ انتشار برخی احکام محکومیت قطعی و چگونگی برگزاری دادگاه علنی است. متن ارائهشده بخشی از ضوابط انتشار احکام را بیان میکند؛ جزئیات کامل دستورالعمل از آغاز نقلشده بهطور مطمئن مشخص نیست.
مخاطب: قاضی اجرای احکام کیفری، دادگاهها و رسانههایی که انتشار حکم به آنها ارجاع میشود مشمولاند.
- طبق بخش نقلشده، انتشار برخی احکام قطعی در جرائم معین و با شرایط مقرر، با نام و مشخصات محکومان انجام میشود.
- متن برای بعضی جرائم موضوع تبصرهٔ مادهٔ ۳۶ قانون مجازات اسلامی، در صورت بیشتر بودن مال موضوع جرم از یک میلیارد ریال، انتشار حکم در رسانهٔ ملی یا روزنامهٔ کثیرالانتشار را الزامی میداند.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
★
موادِ قانون 10 ماده
حکم محکومیت قطعی موضوع صدر ماده 36 قانون مجازات اسلامی در جرائم موجب حد محاربه و افساد فی الارض و در جرائم موجب تعزیر درجه های یک تا چهار و نیز جرم کلاهبرداری در صورتی که مال موضوع جرم بیش از یک میلیارد ریال باشد، جز در مواردی که دادگاه انتشار آن را موجب اخلال در نظم و امنیت جامعه بداند، به دستور قاضی اجرای احکام کیفری با نام و مشخصات محکومین منتشر خواهد شد. در صورتی که ممنوعیت انتشار حکم به موجب رای دادگاه مقرر نشده باشد، قاضی اجرای احکام به محض وصول پرونده موظف به انتشار حکم است.
در جرائم موضوع تبصره ماده 36 قانون مجازات اسلامی در صورتی که میزان مال موضوع جرم ارتکابی بیش از یک میلیارد ریال باشد، انتشار حکم محکومیت بوسیله قاضی اجرای احکام در رسانه ملی یا یکی از روزنامه های کثیرالانتشار الزامی است. اعم از اینکه در حکم دادگاه مقررشده یا نشده باشد.
در مواردی که دادگاه به موجب بند (س) ماده 23 و بند (چ) ماده 20 قانون مجازات اسلامی، شخص را علاوه بر حد، قصاص یا تعزیر به مجازات تکمیلی انتشار حکم محکوم کرده یا مجازات جرمی انتشار حکم محکومیت قطعی است، دادنامه مطابق مفاد تبصره دو ماده یک و ماده 4 این دستورالعمل منتشر خواهد شد.
در صورتی که دادنامه طولانی باشد، خلاصه ای از رای دادگاه مشتمل بر نام و مشخصات محکومین،عناوین مجرمانه و اقدامات ارتکابی مجرمین و میزان مجازات مقرر، حسب مورد در یکی از روزنامه های محلی یا کثیرالانتشار و «دادنامه تفصیلی» در سامانه اختصاصی «انتشار آراء محاکم» قوه قضائیه که حداکثر ظرف 2 ماه پس از ابلاغ این دستورالعمل توسط مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضائیه جهت انتشار احکام به ترتیب با اولویت آراء دیوان عالی کشور، دادگاه کیفری یک و سایر دادگاه ها و مراجع قضایی ایجاد میگردد، منتشر خواهد شد.
در غیر از موارد مندرج در مواد فوق، کلیه آراء دادگاه ها بدون نام و مشخصات شاکیان و متهمان و خواهان ها و خواندگان با حفظ حریم خصوصی اشخاص، به نحوی که محتوای رای منتشر شده موجب شناخته شدن هویت اصحاب دعوی نگردد، جهت نقد و بررسی توسط حقوقدانها و آحاد جامعه منتشر خواهد شد، مگر اینکه حسب مورد به تشخیص قاضی اجرای احکام یا قاضی صادرکننده انتشار آنها خلاف عفت عمومی یا امنیت ملی باشد.
محاکمات در دادگاه ها به صورت علنی انجام میشود، مگر در موارد مندرج در ماده 352 قانون آیین دادرسی کیفری که دادگاه قرار غیرعلنی بودن محاکمه را صادر می کند. قاضی دادگاه موظف است دلایل غیرعلنی شدن محاکمه را در قرار ذکر کند.
منظور از علنی بودن محاکمه، عدم ایجاد مانع برای حضور اشخاص حقیقی یا خبرنگاران و اصحاب رسانه با توجه به ظرفیت دادگاه است. در صورت اخلال در نظم دادگاه توسط افراد حاضر، قاضی دادگاه مطابق ماده 354 قانون آیین دادرسی کیفری اقدام می نماید.
در صورتی که انتشار جریان رسیدگی و گزارش پرونده در محاکمات علنی که متضمن مشخصات شاکی و متهم است به جهاتی از قبیل حفظ نظم عمومی و ترمیم وجدان جمعی خدشه دار شده، به تشخیص دادستان کل کشور و تایید رئیس قوه قضائیه ضروری باشد، جریان رسیدگی با ذکر نام و مشخصات متهم منتشر خواهد شد.
منظور از روزنامه در این دستورالعمل اعم از نسخه کاغذی یا الکترونیکی آن می باشد.
روسای دادگستری استان ها بر حسن اجرای این دستورالعمل نظارت خواهند کرد و هر 6 ماه یکبار گزارش آراء انتشار یافته را برای حوزه ریاست قوه قضائیه ارسال خواهند کرد.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
