قراردادهای املاک، مستغلات، توسعه اراضی، ساختوساز شهری و مدیریت داراییهای فیزیکی
قرارداد تملیک تدریجی مسکن مبتنی بر مشارکت متناقص
الگوی مالی بانکداری بدون ربا که در آن بانک و مشتری مشاعاً ملکی را میخرند و مشتری به تدریج سهم بانک را در طول زمان بازخرید میکند تا مالکیت تمام ملک را در اختیار گیرد
⚠ در دستِ بهبودی
متنِ قرارداد
ماده ۱ – طرفین قرارداد
۱-۱: طرف اول (بانک/مؤسسه مالی): بانک [نام بانک] به شماره ثبت [شماره ثبت] و شناسه ملی [شناسه ملی] به نمایندگی [نام نماینده] به نشانی [نشانی کامل] که در این قرارداد «بانک» نامیده میشود.
۱-۲: طرف دوم (مشتری/متقاضی): آقای/خانم [نام و نام خانوادگی] فرزند [نام پدر] به شماره ملی [شماره ملی] و شماره شناسنامه [شماره شناسنامه] صادره از [محل صدور] به نشانی [نشانی کامل] که در این قرارداد «مشتری» نامیده میشود. طرفین با امضای این قرارداد اقرار مینمایند که دارای اهلیت قانونی کامل برای انعقاد این عقد بوده و هیچگونه منع قانونی برای انجام این مشارکت ندارند. هرگونه تغییر در اطلاعات فوق باید بلافاصله و به صورت کتبی به طرف دیگر ابلاغ گردد، در غیر این صورت ابلاغیهها به نشانیهای فوق معتبر تلقی میشود.
ماده ۲ – موضوع قرارداد
۲-۱: موضوع این قرارداد عبارت است از مشارکت مدنی بانک و مشتری جهت خرید و تملیک تدریجی ششدانگ یک باب ملک مسکونی به شرح مندرج در بند ۲-۲ این ماده، به منظور سکونت مشتری و بازخرید تدریجی سهمالشرکه بانک توسط مشتری در قالب عقد مشارکت متناقص.
۲-۲: مشخصات کامل ملک مورد مشارکت: پلاک ثبتی [شماره پلاک ثبتی] فرعی از [شماره پلاک ثبتی] اصلی، واقع در بخش [شماره بخش] ثبتی شهرستان [نام شهرستان]، به مساحت [مساحت] متر مربع، دارای سند مالکیت به شماره [شماره سند] و با کاربری [کاربری ملک].
۲-۳: ارزش کارشناسی ملک طبق گزارش ارزیاب رسمی بانک مبلغ [مبلغ به عدد و حروف] ریال تعیین گردیده است که سهمالشرکه اولیه بانک معادل [درصد سهم بانک] درصد و سهمالشرکه اولیه مشتری معادل [درصد سهم مشتری] درصد از کل ارزش ملک میباشد. طرفین توافق نمودند که مالکیت ملک به صورت مشاعی و به نسبت سهمالشرکه مذکور در سند رسمی انتقال یابد.
ماده ۳ – مدت قرارداد
۳-۱: مدت زمان کلی این قرارداد مشارکت و اجاره به شرط تملیکِ سهمالشرکه بانک، به مدت [تعداد ماه/سال] ماه/سال شمسی تعیین میگردد.
۳-۲: تاریخ شروع قرارداد از زمان امضای قرارداد و انتقال سند مشاعی به نام طرفین (یا تنظیم سند مشارکت) آغاز شده و در تاریخ [تاریخ دقیق پایان] به پایان میرسد.
۳-۳: در صورت عدم تسویه کامل سهمالشرکه بانک در پایان مدت مذکور، قرارداد با توافق کتبی طرفین قابل تمدید خواهد بود، در غیر این صورت بانک حق دارد طبق مقررات قانونی و شروط این قرارداد نسبت به استیفای حقوق خود اقدام نماید.
ماده ۴ – آورده طرفین و نحوه تأمین مالی
۴-۱: آورده نقدی مشتری جهت خرید ملک مبلغ [مبلغ به عدد و حروف] ریال است که توسط مشتری به حساب فروشنده ملک واریز گردیده و اسناد آن به بانک ارائه شده است.
۴-۲: سهمالشرکه بانک (تسهیلات) مبلغ [مبلغ به عدد و حروف] ریال تعیین شده است که بانک متعهد است این مبلغ را در قالب عقد مشارکت مدنی جهت تکمیل ثمن معامله به فروشنده ملک پرداخت نماید.
۴-۳: نحوه پرداخت سهمالشرکه بانک بدین صورت است که پس از احراز مالکیت مشاعی و ثبت قرارداد در دفاتر اسناد رسمی، مبلغ مذکور طی چک بانکی یا حواله الکترونیکی مستقیماً به حساب فروشنده ملک واریز میگردد. مشتری اقرار مینماید که با دریافت این مبلغ توسط فروشنده، سهم بانک از ملک به میزان آوردهاش محرز و تثبیت شده است.
ماده ۵ – نحوه تملیک تدریجی سهم بانک (بازخرید)
۵-۱: مشتری متعهد است سهمالشرکه بانک را طی اقساط ماهانه در طول مدت قرارداد بازخرید نماید تا در پایان مدت، مالکیت کل ملک به وی منتقل گردد.
۵-۲: تعداد اقساط بازخرید [تعداد اقساط] قسط و مبلغ هر قسط معادل [مبلغ قسط] ریال تعیین شده است که شامل اصل سهمالشرکه بانک و سود/کارمزد متعلقه میباشد.
۵-۳: زمانبندی پرداخت اقساط از تاریخ [تاریخ اولین قسط] آغاز شده و در روز [روز ماه] هر ماه شمسی سررسید میگردد.
۵-۴: نرخ سود/کارمزد این مشارکت مطابق با ضوابط و مقررات بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در زمان انعقاد قرارداد محاسبه و در جدول پیوست قرارداد درج گردیده است.
۵-۵: با پرداخت هر قسط توسط مشتری، به همان میزان از سهمالشرکه بانک در ملک کاسته شده و به مالکیت مشتری افزوده میشود؛ انتقال نهایی و رسمی سهم باقیمانده بانک پس از تسویه کامل اقساط و انجام تشریفات قانونی در دفترخانه اسناد رسمی صورت خواهد پذیرفت.
توضیحِ فیلدها:
• متن: متنِ کاملِ همان مواد، هر ماده در خطِ جدا
ماده ۶ – اجاره سهم مشاع بانک به مشتری
۶-۱: مشتری متعهد میگردد همزمان با انعقاد این قرارداد، سهم مشاع بانک از عین ملک موضوع قرارداد را به مدت [مدت زمان] به اجاره خود درآورد و در ازای انتفاع از آن، اجارهبها پرداخت نماید. این اجارهنامه به تبعیت از قرارداد مشارکت مدنی منعقد شده و تا زمان تملیک کامل سهم بانک توسط مشتری معتبر و لازمالاجرا باقی میماند.
۶-۲: مبلغ اجارهبهای ماهانه بر اساس توافق طرفین و با در نظر گرفتن ارزش اجاری ملک و سهم مشاع بانک تعیین شده و معادل [مبلغ به عدد و حروف] ریال میباشد که مشتری مکلف است در تاریخ [روز ماه] هر ماه به شماره حساب [شماره حساب] بانک واریز نماید.
۶-۳: زمانبندی پرداخت اجارهبها به صورت ماهانه و در سررسیدهای معین بوده و تأخیر در پرداخت هر قسط از اجارهبها، موجب تعلق خسارت تأخیر تأدیه مطابق با مقررات بانکی و شروط این قرارداد خواهد بود.
۶-۴: با توجه به کاهش تدریجی سهم مشاع بانک در نتیجه بازخرید توسط مشتری، مبلغ اجارهبها به نسبت کاهش سهم بانک، در مقاطع [مثلاً سالانه یا پس از هر مرحله بازخرید] تعدیل و کاهش مییابد؛ بدین منظور، طرفین توافق نمودند که فرمول تعدیل بر اساس [فرمول یا روش محاسبه] محاسبه و به صورت متمم قرارداد ابلاغ گردد.
۶-۵: در طول مدت اجاره، مسئولیت پرداخت کلیه هزینههای جاری ملک از قبیل شارژ ساختمان، قبوض آب، برق، گاز و تلفن و همچنین هزینههای نگهداری متعارف بر عهده مشتری (مستأجر) است و بانک (موجر) هیچگونه مسئولیتی در قبال هزینههای بهرهبرداری از ملک ندارد.
ماده ۷ – تعهدات طرفین
۷-۱: مشتری متعهد است اقساط بازخرید سهم بانک و اجارهبهای ماهانه را در مواعد مقرر پرداخت نماید، ملک را در وضعیت مطلوب نگهداری کرده و از هرگونه تغییرات اساسی بدون اذن کتبی بانک خودداری کند، ملک را در برابر حوادث احتمالی نزد شرکت بیمه معتبر بیمه نماید، کلیه هزینههای جاری را به موقع پرداخت کند، بدون موافقت کتبی بانک سهم خود را به غیر منتقل ننماید و اطلاعات هویتی و مالی صحیح را به بانک ارائه دهد.
۷-۲: بانک متعهد است پس از پرداخت هر قسط بازخرید توسط مشتری، سهم مشاع خود را به همان میزان به مشتری منتقل نماید، در کلیه امور ثبتی و اداری مرتبط با انتقال مالکیت سهم بازخرید شده همکاری لازم را به عمل آورد و از هرگونه اقدام یا مزاحمتی که مانع انتفاع مشتری از ملک گردد، خودداری نماید.
ماده ۸ – تضمینات و وثایق
۸-۱: مشتری جهت تضمین حسن انجام تعهدات خود و بازپرداخت اقساط و اجارهبها، [نوع وثیقه، مثلاً سند ملکی یا چک صیادی] به مبلغ [مبلغ] ریال نزد بانک تودیع مینماید که مشخصات آن در پیوست شماره [شماره] این قرارداد درج شده است.
۸-۲: در صورت نکول مشتری در پرداخت اقساط یا اجارهبها بیش از [تعداد] ماه، بانک مجاز است بدون نیاز به حکم قضایی و از طریق اجرای ثبت یا مراجع ذیصلاح، نسبت به استیفای مطالبات خود از محل وثایق مذکور اقدام نماید.
۸-۳: بانک متعهد است پس از تسویه کامل بدهیهای مشتری و انجام تمامی تعهدات قراردادی، ظرف مدت [تعداد] روز کاری نسبت به فک رهن و آزادسازی کلیه تضمینات و وثایق تودیع شده اقدام و اسناد مربوطه را به مشتری مسترد نماید.
ماده ۹ – هزینهها و مالیاتها
۹-۱: کلیه هزینههای ثبتی، حقالتحریر دفترخانه، مالیات بر نقل و انتقال، مالیات بر ارزش افزوده (در صورت تعلق)، عوارض شهرداری و سایر هزینههای قانونی مرتبط با تنظیم این قرارداد و انتقال مالکیت سهم مشاع، بر عهده مشتری میباشد.
۹-۲: پرداخت مالیات بر درآمد اجاره و سایر مالیاتهای متعلق به عین ملک در طول مدت قرارداد، بر عهده مشتری است و بانک در این خصوص هیچگونه مسئولیتی نخواهد داشت.
ماده ۱۰ – فسخ و خاتمه قرارداد
۱۰-۱: بانک حق دارد در صورت عدم پرداخت بیش از [تعداد] قسط متوالی یا متناوب توسط مشتری، نقض هر یک از تعهدات اساسی مندرج در این قرارداد، یا ارائه اطلاعات خلاف واقع، با ارسال اظهارنامه رسمی، قرارداد را فسخ و کل مطالبات خود را به صورت حال مطالبه نماید.
۱۰-۲: مشتری در صورت ایفای کامل تعهدات و تسویه حساب نهایی، میتواند پیش از انقضای مدت قرارداد، با اعلام کتبی به بانک، درخواست خاتمه قرارداد و انتقال قطعی باقیمانده سهم بانک را بنماید که در این صورت هزینههای مربوطه بر عهده مشتری خواهد بود.
۱۰-۳: در صورت فسخ قرارداد، مشتری مکلف است ظرف مدت [تعداد] روز ملک را تخلیه و تحویل بانک نماید؛ همچنین بانک حق دارد خسارات وارده ناشی از فسخ، هزینههای دادرسی و وجه التزام قراردادی را از محل وثایق یا اموال مشتری برداشت نماید.
ماده ۱۱ – وجه التزام و خسارت
۱۱-۱: در صورت تأخیر مشتری در پرداخت هر یک از اقساط بازخرید سهمالشرکه بانک در مواعد مقرر، مشتری ملزم است علاوه بر پرداخت اصل مبلغ قسط، به ازای هر روز تأخیر، مبلغی معادل [ ] درصد از مبلغ قسط معوق را به عنوان وجه التزام تأخیر تأدیه به بانک پرداخت نماید.
۱۱-۲: چنانچه مشتری در پرداخت اجارهبهای سهم مشاع بانک در مواعد مقرر تأخیر نماید، مکلف است به ازای هر روز تأخیر، مبلغی معادل [ ] ریال به عنوان وجه التزام به بانک بپردازد که این مبلغ مانع از حق بانک برای مطالبه اصل اجارهبها نخواهد بود.
۱۱-۳: در صورتی که به دلیل تقصیر یا قصور مشتری، خسارتی به عین مستأجره یا ملک مورد مشارکت وارد آید، مشتری مسئول جبران کامل خسارات وارده بر اساس نظر کارشناس رسمی دادگستری خواهد بود و بانک حق دارد این خسارات را از محل وثایق یا تضمینات اخذ شده استیفا نماید.
تبصره: پرداخت وجه التزام موضوع این ماده، رافع مسئولیت مشتری در انجام تعهدات اصلی نبوده و بانک میتواند علاوه بر دریافت وجه التزام، نسبت به الزام مشتری به انجام تعهدات یا فسخ قرارداد اقدام نماید.
ماده ۱۲ – قوه قاهره (فورس ماژور)
۱۲-۱: قوه قاهره عبارت است از هرگونه حادثه خارجی، غیرقابل پیشبینی و غیرقابل اجتناب که مانع از اجرای تعهدات طرفین در این قرارداد گردد، از قبیل سیل، زلزله، جنگ، اعتصابات سراسری یا تصمیمات حاکمیتی که اجرای قرارداد را غیرممکن سازد.
۱۲-۲: در صورت بروز قوه قاهره، اجرای تعهدات طرفین به میزان تأثیر آن حادثه و تا زمان رفع آن به حالت تعلیق در میآید و هیچیک از طرفین در این مدت مسئول خسارات ناشی از عدم انجام تعهدات نخواهند بود.
۱۲-۳: طرفی که دچار وضعیت قوه قاهره شده است، مکلف است حداکثر ظرف مدت [ ] روز کاری از تاریخ وقوع حادثه، مراتب را کتباً به طرف دیگر اطلاع دهد و مستندات لازم را ارائه نماید؛ در غیر این صورت، ادعای قوه قاهره مسموع نخواهد بود.
تبصره: چنانچه وضعیت قوه قاهره بیش از [ ] ماه به طول انجامد، هر یک از طرفین حق خواهند داشت با اعلام کتبی، قرارداد را خاتمه دهند که در این صورت تصفیه حساب بر اساس وضعیت موجود و سهمالشرکه طرفین انجام خواهد شد.
ماده ۱۳ – محرمانگی
۱۳-۱: طرفین متعهد میگردند کلیه اطلاعات، اسناد، مدارک و جزئیات مالی و فنی مربوط به این قرارداد را که در طول مدت همکاری به دست میآورند، محرمانه تلقی نموده و از افشای آن به اشخاص ثالث بدون کسب اجازه کتبی طرف مقابل خودداری نمایند.
تبصره: این تعهد محرمانگی حتی پس از پایان یا فسخ قرارداد نیز به قوت خود باقی است و طرفین ملزم به رعایت آن تا مدت [ ] سال پس از خاتمه قرارداد میباشند.
ماده ۱۴ – حل اختلاف
۱۴-۱: کلیه اختلافات ناشی از تفسیر، اجرا یا فسخ این قرارداد در وهله اول از طریق مذاکره دوستانه بین طرفین حل و فصل خواهد شد و در صورت عدم حصول نتیجه ظرف مدت [ ] روز، موضوع از طریق داوری مرضیالطرفین حل و فصل میگردد.
۱۴-۲: در صورت عدم توافق بر سر داور واحد، هر یک از طرفین یک داور اختصاصی تعیین نموده و داوران منتخب، داور سوم را انتخاب خواهند کرد که رأی صادره توسط هیئت داوری برای طرفین قطعی و لازمالاجرا خواهد بود.
۱۴-۳: در صورتی که طرفین در خصوص ارجاع به داوری به توافق نرسند یا رأی داور در مهلت مقرر اجرا نگردد، دادگاههای عمومی حقوقی شهرستان [ ] دارای صلاحیت انحصاری برای رسیدگی به اختلافات خواهند بود.
ماده ۱۵ – اقامتگاه قانونی و ابلاغ
۱۵-۱: اقامتگاه قانونی طرفین همان است که در مقدمه این قرارداد ذکر شده است و هرگونه تغییر نشانی باید حداکثر ظرف مدت [ ] روز کاری به صورت کتبی و با پست سفارشی به طرف دیگر اطلاع داده شود.
۱۵-۲: کلیه مکاتبات، اخطاریهها و ابلاغیههای مربوط به این قرارداد به نشانیهای مذکور ارسال شده و در صورت عدم اطلاعرسانی تغییر نشانی، ابلاغ به نشانی قبلی قانونی و معتبر تلقی میگردد.
توضیحِ فیلدها:
• متن: متنِ کاملِ مواد ۱۱ تا ۱۵ قرارداد تملیک تدریجی مسکن (مشارکت متناقص) که مطابق با اصول حقوقی ایران و شرایط مندرج در درخواست تنظیم شده است.
ماده ۱۶ – نسخ قرارداد و پیوستها
۱۶-۱: این قرارداد در [تعداد] نسخه با اعتبار یکسان تنظیم و پس از امضای طرفین، هر نسخه حکم واحد را داشته و برای طرفین لازمالاجرا میباشد. تمامی نسخهها در تاریخ [تاریخ] در محل [محل تنظیم] تنظیم و مبادله گردید.
۱۶-۲: پیوستهای این قرارداد که جزء لاینفک آن محسوب میشوند عبارتند از: ۱- تصویر سند مالکیت ملک موضوع قرارداد، ۲- گزارش ارزیابی و کارشناسی رسمی دادگستری، ۳- وکالتنامههای رسمی تنظیمی در دفاتر اسناد رسمی، ۴- کپی مدارک شناسایی طرفین و ۵- جدول زمانبندی بازپرداخت اقساط. هرگونه الحاقیه یا اصلاحیه بعدی باید به صورت کتبی تنظیم و به امضای مجاز طرفین برسد تا معتبر تلقی گردد.
ماده ۱۷ – سایر شروط
۱۷-۱: کلیه تغییرات، اصلاحات یا الحاقات در مفاد این قرارداد صرفاً در صورتی معتبر است که به صورت کتبی تنظیم و به امضای مجاز طرفین رسیده باشد. طرفین اقرار مینمایند که این قرارداد بیانگر تمامی توافقات فیمابین بوده و هرگونه توافق شفاهی یا کتبی پیشین در خصوص موضوع این قرارداد، با امضای این سند کانلمیکن تلقی میگردد. همچنین، عدم اعمال یا تأخیر در اعمال هر یک از حقوق ناشی از این قرارداد توسط هر یک از طرفین، به منزله اسقاط حق یا چشمپوشی از تخلفات بعدی طرف مقابل نخواهد بود. در صورتی که هر یک از مواد این قرارداد به موجب حکم قطعی مراجع قضایی یا قانونی غیرمعتبر شناخته شود، سایر مواد قرارداد به قوت خود باقی خواهند ماند.
ماده ۱۸ – امضا
۱۸-۱: این قرارداد در تاریخ [تاریخ] در [تعداد] نسخه تنظیم و پس از مطالعه دقیق و آگاهی کامل از مفاد آن، به امضای طرفین و شهود (در صورت لزوم) رسید.
محل امضای طرفین:
[نام و امضای بانک/موسسه مالی]
[مهر و امضای مجاز]
[نام و امضای مشتری]
[اثر انگشت]
[نام و امضای شهود]
توضیحِ فیلدها:
• متن: متنِ کاملِ مواد ۱۶، ۱۷ و ۱۸ قرارداد تملیک تدریجی مسکن.
نکاتِ تنظیمِ این قرارداد
- مبنای حقوقی
- عقد مشارکت مدنی (موضوع مواد ۵۷۱ به بعد قانون مدنی) و دستورالعملهای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در خصوص عقود مشارکتی و اجاره به شرط تملیک.
- نکاتِ کلیدی
- ۱. تعیین دقیق سهمالشرکه بانک و مشتری در ابتدای قرارداد برای جلوگیری از ابهام در مالکیت مشاعی. ۲. تفکیک دقیق بین «اقساط بازخرید سهم» و «اجارهبها» برای رعایت موازین شرعی و بانکی. ۳. اخذ وثیقه ملکی یا تضامین کافی (چک/سفته) برای پوشش ریسک عدم بازپرداخت. ۴. تصریح به حق فسخ بانک در صورت تأخیر در پرداخت اقساط. ۵. تعیین تکلیف هزینههای نگهداری ملک (تعمیرات اساسی و جزئی) در متن قرارداد. ۶. توجه به مالیات بر ارزش افزوده در خصوص اجارهبها (در صورت شمول).
- بندهای پرخطر
- ۱. بند مربوط به نحوه محاسبه وجه التزام: باید دقیق و مطابق با نرخهای مصوب بانک مرکزی باشد تا از شمول ربا خارج شود. ۲. بند فسخ: باید به گونهای نوشته شود که بانک بتواند بدون نیاز به طی مراحل طولانی قضایی، در صورت عدم پرداخت اقساط، اقدام به تملک یا فروش وثیقه کند (استفاده از حق فسخ و اجرای ثبت). ۳. بند تغییرات ملک: عدم پیشبینی حق بانک برای نظارت بر تغییرات یا بازسازی ملک میتواند منجر به کاهش ارزش وثیقه شود؛ حتماً قید شود که هرگونه تغییر منوط به اجازه کتبی بانک است.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
+ نمایشِ کاملِ مقدمه و توضیحاتِ پرامپت
# پرامپتِ تنظیمِ قرارداد تملیک تدریجی مسکن مبتنی بر مشارکت متناقص
بهعنوان یک وکیل پایه یک دادگستری متخصص در حقوق ایران و حقوق تجارت بینالملل، قراردادی حرفهای، کامل و منطبق با قوانین جمهوری اسلامی ایران برای تملیک تدریجی مسکن مبتنی بر مشارکت متناقص (Diminishing Musharaka Home Financing) تنظیم کن.
## ۱. نقشدهی و دقت
شما در نقش یک وکیل خبره و با تجربه در تنظیم قراردادهای مالی اسلامی و بانکی هستید. قرارداد باید با نهایت دقت حقوقی، صراحت، و بدون ابهام تنظیم شود. از زبان فارسی رسمی و حقوقی استفاده کرده و تمامی جوانب قانونی و شرعی را مدنظر قرار دهید.
## ۲. چارچوب حقوقی حاکم
این قرارداد تحت حاکمیت قوانین جمهوری اسلامی ایران و اصول فقه اسلامی (بهویژه فقه امامیه) تنظیم میشود. قوانین و مقررات مرتبط عبارتند از:
* **قانون مدنی:** بهویژه مواد مربوط به عقود معین (بیع، اجاره، مشارکت)، شرایط صحت قراردادها، خیارات، و قواعد عمومی قراردادها.
* **قانون عملیات بانکی بدون ربا (بهره):** بهعنوان چارچوب اصلی فعالیتهای بانکی اسلامی.
* **آییننامهها و دستورالعملهای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران:** مربوط به تسهیلات مشارکت مدنی و اجاره به شرط تملیک.
* **قانون ثبت اسناد و املاک:** در خصوص ثبت رسمی مالکیت و نقل و انتقال املاک.
* **قانون مالیاتهای مستقیم:** در خصوص مالیات بر نقل و انتقال املاک و اجاره.
* **قانون روابط موجر و مستأجر (مصوب ۱۳۷۶):** در بخش مربوط به اجاره.
ماهیت فقهی/قانونی این عقد ترکیبی از عقد مشارکت (مدنی) و عقد اجاره به شرط تملیک و عقد بیع است. در این قرارداد، بانک و مشتری در ابتدا بهصورت مشاع مالک یک ملک میشوند (مشارکت). سپس، سهم مشتری در ملک از طریق خرید تدریجی سهم بانک افزایش مییابد (بیع اقساطی)، و در عین حال، مشتری سهم مشاع بانک را در ازای استفاده از ملک به بانک اجاره میدهد (اجاره). این قرارداد باید لزوم و جواز عقود تشکیلدهنده را رعایت کند و شرایط صحت هر یک از عقود را دارا باشد. ثبت رسمی این قرارداد (بهویژه بخشهای مربوط به انتقال مالکیت و اجاره) در دفاتر اسناد رسمی برای اعتبار و قابلیت استناد آن ضروری است.
## ۳. اطلاعات لازم
لطفاً اطلاعات زیر را در قالب [[توضیح کوتاهِ آنچه باید نوشته شود]] ارائه دهید:
**الف. اطلاعات طرفین:**
* **طرف اول (بانک/مؤسسه مالی):**
* [[نام کامل بانک/مؤسسه مالی]]
* [[شماره ثبت]]
* [[شناسه ملی]]
* [[کد اقتصادی]]
* [[نشانی کامل اقامتگاه قانونی]]
* [[شماره تلفن]]
* [[پست الکترونیک]]
* [[نام و نام خانوادگی نماینده قانونی (مثلاً مدیرعامل یا رئیس شعبه)]]
* [[سمت نماینده قانونی]]
* [[شماره ملی نماینده قانونی]]
* **طرف دوم (مشتری/متقاضی):**
* [[نام و نام خانوادگی / نام شرکت و شماره ثبت]]
* [[شماره ملی / شناسه ملی]]
* [[نشانی کامل اقامتگاه قانونی / محل سکونت]]
* [[شماره تلفن]]
* [[پست الکترونیک]]
* [[کد پستی]]
**ب. اطلاعات ملک مورد مشارکت:**
* [[نوع ملک (مسکونی، تجاری، اداری)]]
* [[نشانی کامل ملک]]
* [[شماره پلاک ثبتی اصلی و فرعی]]
* [[شماره سند مالکیت]]
* [[تاریخ صدور سند]]
* [[مرجع صدور سند]]
* [[مساحت عرصه و اعیان]]
* [[مشخصات کامل ملک (تعداد طبقات، واحد، پارکینگ، انباری و…)]]
* [[ارزش کارشناسی ملک به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[درصد سهم اولیه بانک در ملک]]
* [[درصد سهم اولیه مشتری در ملک]]
**ج. اطلاعات مالی و پرداخت:**
* [[مبلغ کل مشارکت بانک به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[مبلغ سهم اولیه مشتری (آورده نقدی) به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[تعداد اقساط بازخرید سهم بانک]]
* [[مبلغ هر قسط بازخرید سهم بانک به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[دوره بازپرداخت اقساط (ماهانه، فصلی، سالانه)]]
* [[تاریخ سررسید اولین قسط بازخرید]]
* [[مبلغ اجارهبهای ماهانه سهم مشاع بانک به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[تاریخ سررسید پرداخت اجارهبها]]
* [[حساب بانکی طرف اول برای واریز اقساط و اجارهبها (شماره حساب، شماره شبا، نام بانک)]]
* [[نرخ سود مورد انتظار/کارمزد (در صورت لزوم و مطابق با ضوابط بانک مرکزی)]]
**د. تضمینها و وثایق:**
* [[نوع تضمین اصلی (مثلاً سند رسمی ملک مورد مشارکت)]]
* [[مشخصات سایر تضمینها (مثلاً سفته، چک، ضامن، وثیقه ملک دیگر) در صورت وجود]]
* [[مبلغ تضمینها به عدد و حروف و واحد پول]]
**ه. مدت قرارداد:**
* [[مدت کل قرارداد مشارکت و اجاره به شرط تملیک به سال و ماه]]
* [[تاریخ شروع قرارداد]]
* [[تاریخ پایان قرارداد]]
**و. سایر اطلاعات:**
* [[مرجع حل اختلاف (دادگاه صالح / داوری)]]
* [[تعداد نسخ قرارداد]]
* [[تعداد صفحات قرارداد]]
## ۴. ساختار کامل قرارداد
قرارداد باید شامل مواد و بندهای زیر باشد:
[بندهای قرارداد در ادامه، هر کدام جدا]
## ۵. شرطهای پیشنهادی اختیاری
* **شرط تعدیل اجارهبها:** در صورتی که سهم بانک در ملک کاهش مییابد، اجارهبهای ماهانه نیز به نسبت کاهش سهم بانک تعدیل گردد. (مناسب برای کاهش بار مالی مشتری در طول زمان)
* **شرط بیمه جامع ملک:** مشتری موظف است ملک را در برابر حوادث و بلایای طبیعی و مسئولیت مدنی نزد شرکت بیمه مورد تأیید بانک بیمه نماید و بیمهنامه را به نفع بانک رهن/وثیقه قرار دهد. (برای پوشش ریسکهای مربوط به ملک)
* **شرط حق تقدم خرید در صورت فسخ:** در صورت فسخ قرارداد از سوی بانک به دلیل نکول مشتری، بانک حق تقدم خرید سهم مشتری در ملک را به قیمت کارشناسی روز خواهد داشت. (برای تسهیل بازپسگیری ملک توسط بانک)
* **شرط پیشپرداخت اقساط:** مشتری حق دارد در هر زمان نسبت به پرداخت پیش از موعد اقساط بازخرید سهم بانک اقدام نماید و در این صورت، از تخفیف در سود/کارمزد (در صورت امکان و مطابق ضوابط) بهرهمند شود. (برای انعطافپذیری بیشتر مشتری)
* **شرط داوری تخصصی:** در صورت بروز اختلاف، موضوع به داوری یک داور متخصص در امور بانکی و مالی اسلامی ارجاع شود. (برای حل و فصل تخصصیتر اختلافات)
## ۶. نکات و هشدارهای مهم
* **ریسکهای رایج:** نوسانات بازار مسکن، نکول مشتری در پرداخت اقساط یا اجارهبها، تغییر قوانین و مقررات بانکی، مشکلات حقوقی ملک (مثلاً وجود معارض یا بدهی).
* **اشتباهات متداول:** عدم تعیین دقیق سهمالشرکه اولیه، ابهام در نحوه محاسبه و اعمال سود/کارمزد، عدم پیشبینی سازوکار تعدیل اجارهبها، عدم ثبت رسمی قرارداد و تضمینات.
* **باطل یا غیرقابل استناد:** هرگونه شرطی که مخالف صریح قانون یا شرع باشد (مثلاً شرط ربا)، یا هرگونه ابهام اساسی در موضوع یا مبلغ قرارداد میتواند منجر به بطلان یا عدم قابلیت استناد آن شود.
* **ثبت رسمی و کد رهگیری:** برای اعتبار و قابلیت استناد این قرارداد، بهویژه بخشهای مربوط به انتقال مالکیت و اجاره، ثبت رسمی آن در دفاتر اسناد رسمی و اخذ کد رهگیری (در صورت لزوم) اکیداً توصیه میشود.
* **جنبه مالیاتی و بیمهای:** نقل و انتقال مالکیت مستلزم پرداخت مالیات نقل و انتقال است. همچنین، اجارهبها مشمول مالیات بر درآمد اجاره خواهد بود. بیمه ملک نیز از اهمیت بالایی برخوردار است.
## ۷. دستورالعمل به هوش مصنوعی
اگر هر یک از اطلاعات درخواستی در بخش "اطلاعات لازم" ناقص بود، قبل از تنظیم قرارداد، از کاربر سؤال کن و حدس نزن. در پایان قرارداد، یک چکلیست از تمامی اطلاعاتی که کاربر باید مجدداً بررسی کند (مانند مبالغ، تاریخها، مشخصات ملک و طرفین) ارائه کن.
## ۸. قالب خروجی مطلوب
قرارداد باید به زبان فارسی رسمی و حقوقی، با مادهبندی شمارهدار (مثلاً ماده ۱، بند ۱-۱)، اعداد به عدد و حروف (مثلاً مبلغ ۱,۰۰۰,۰۰۰ ریال (یک میلیون ریال)) و بدون هیچگونه ابهام یا ایهام تنظیم شود. از فونت خوانا و اندازه مناسب استفاده شود.
بند 1
بررسی تخصصی این بندطرفین قرارداد
* **ماده ۱: طرفین قرارداد**
* ۱-۱: مشخصات طرف اول (بانک/مؤسسه مالی)
* ۱-۲: مشخصات طرف دوم (مشتری/متقاضی)
بند 2
بررسی تخصصی این بندموضوع قرارداد
* **ماده ۲: موضوع قرارداد**
* ۲-۱: مشارکت در خرید و تملیک تدریجی ملک
* ۲-۲: مشخصات کامل ملک مورد مشارکت
* ۲-۳: ارزش کارشناسی ملک و سهمالشرکه اولیه هر یک از طرفین
بند 3
بررسی تخصصی این بندمدت قرارداد
* **ماده ۳: مدت قرارداد**
* ۳-۱: مدت زمان کلی مشارکت و اجاره
* ۳-۲: تاریخ شروع و پایان
بند 4
بررسی تخصصی این بندآورده طرفین و نحوه تأمین مالی
* **ماده ۴: آورده طرفین و نحوه تأمین مالی**
* ۴-۱: آورده نقدی مشتری
* ۴-۲: سهمالشرکه بانک (تسهیلات)
* ۴-۳: نحوه پرداخت سهمالشرکه بانک
بند 5
بررسی تخصصی این بندنحوه تملیک تدریجی سهم بانک (بازخرید)
* **ماده ۵: نحوه تملیک تدریجی سهم بانک (بازخرید)**
* ۵-۱: تعهد مشتری به بازخرید اقساطی سهم بانک
* ۵-۲: تعداد و مبلغ اقساط بازخرید
* ۵-۳: زمانبندی پرداخت اقساط
* ۵-۴: نحوه محاسبه و اعمال نرخ سود/کارمزد (در صورت وجود و مطابق ضوابط)
* ۵-۵: انتقال مالکیت سهم بازخرید شده به مشتری پس از هر قسط یا در دورههای مشخص
بند 6
بررسی تخصصی این بنداجاره سهم مشاع بانک به مشتری
* **ماده ۶: اجاره سهم مشاع بانک به مشتری**
* ۶-۱: تعهد مشتری به اجاره سهم مشاع بانک
* ۶-۲: مبلغ اجارهبهای ماهانه
* ۶-۳: زمانبندی پرداخت اجارهبها
* ۶-۴: نحوه تعدیل اجارهبها در صورت کاهش سهم بانک (اختیاری)
* ۶-۵: تعهدات موجر (بانک) و مستأجر (مشتری) در خصوص ملک اجارهای
بند 7
بررسی تخصصی این بندتعهدات طرفین
* **ماده ۷: تعهدات طرفین**
* ۷-۱: تعهدات مشتری (پرداخت اقساط، پرداخت اجارهبها، نگهداری از ملک، بیمه ملک، پرداخت هزینههای جاری، عدم انتقال سهم خود بدون اجازه بانک، ارائه اطلاعات صحیح)
* ۷-۲: تعهدات بانک (انتقال سهم بازخرید شده، همکاری در امور ثبتی، عدم ایجاد مزاحمت برای مشتری)
بند 8
بررسی تخصصی این بندتضمینات و وثایق
* **ماده ۸: تضمینات و وثایق**
* ۸-۱: نوع و میزان تضمینات ارائه شده توسط مشتری
* ۸-۲: شرایط استفاده از تضمینات در صورت نکول مشتری
* ۸-۳: تعهد به فک رهن/آزادسازی تضمینات پس از تسویه کامل
بند 9
بررسی تخصصی این بندهزینهها و مالیاتها
* **ماده ۹: هزینهها و مالیاتها**
* ۹-۱: مسئولیت پرداخت هزینههای ثبتی، مالیات نقل و انتقال، عوارض و سایر هزینهها
بند 10
بررسی تخصصی این بندفسخ و خاتمه قرارداد
* **ماده ۱۰: فسخ و خاتمه قرارداد**
* ۱۰-۱: موارد فسخ از سوی بانک (نکول مشتری در پرداخت اقساط یا اجارهبها، نقض تعهدات اساسی)
* ۱۰-۲: موارد فسخ از سوی مشتری (در صورت امکان و با شرایط خاص)
* ۱۰-۳: آثار فسخ (مطالبه وجوه، استرداد ملک، محاسبه خسارات)
بند 11
بررسی تخصصی این بندوجه التزام و خسارت
* **ماده ۱۱: وجه التزام و خسارت**
* ۱۱-۱: وجه التزام تأخیر در پرداخت اقساط بازخرید
* ۱۱-۲: وجه التزام تأخیر در پرداخت اجارهبها
* ۱۱-۳: خسارت وارده به ملک
بند 12
بررسی تخصصی این بندقوه قاهره (فورس ماژور)
* **ماده ۱۲: قوه قاهره (فورس ماژور)**
* ۱۲-۱: تعریف قوه قاهره
* ۱۲-۲: آثار قوه قاهره بر تعهدات طرفین
* ۱۲-۳: نحوه اطلاعرسانی و مدیریت وضعیت
بند 13
بررسی تخصصی این بندمحرمانگی (در صورت لزوم)
* **ماده ۱۳: محرمانگی (در صورت لزوم)**
* ۱۳-۱: تعهد طرفین به حفظ محرمانگی اطلاعات مربوط به قرارداد
بند 14
بررسی تخصصی این بندحل اختلاف
* **ماده ۱۴: حل اختلاف**
* ۱۴-۱: روش حل اختلاف (مذاکره، داوری، دادگاه صالح)
* ۱۴-۲: مشخصات داور (در صورت انتخاب داوری)
* ۱۴-۳: صلاحیت دادگاه (در صورت انتخاب دادگاه)
بند 15
بررسی تخصصی این بنداقامتگاه قانونی و ابلاغ
* **ماده ۱۵: اقامتگاه قانونی و ابلاغ**
* ۱۵-۱: تعیین اقامتگاه قانونی طرفین
* ۱۵-۲: نحوه ابلاغ مکاتبات و اخطاریهها
بند 16
بررسی تخصصی این بندنسخ قرارداد و پیوستها
* **ماده ۱۶: نسخ قرارداد و پیوستها**
* ۱۶-۱: تعداد نسخ و اعتبار یکسان آنها
* ۱۶-۲: فهرست پیوستها (سند مالکیت، گزارش کارشناسی، وکالتنامه، کپی مدارک شناسایی)
بند 17
بررسی تخصصی این بندسایر شروط
* **ماده ۱۷: سایر شروط**
* ۱۷-۱: شروط متفرقه و تکمیلی
بند 18
بررسی تخصصی این بندامضا
* **ماده ۱۸: امضا**
* ۱۸-۱: محل امضای طرفین و شهود (در صورت لزوم)
