قانون
🔒قانون مجازات اسلامی
🔒ماده 373
★
در موارد <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA">شرکت</a> در <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%B9%D9%85%D8%AF%DB%8C">جنایت عمدی</a>، حسب مورد، مجنیٌ علیه یا <a class="tagref" href="/واژه/%D9%88%D9%84%DB%8C-%D8%AF%D9%85">ولی دم</a> می تواند یکی از شرکا در <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA">جنایت</a> عمدی را <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%B5%D8%A7%D8%B5">قصاص</a> کند و دیگران باید بلافاصله سهم خود از <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%DB%8C%D9%87">دیه</a> را به قصاص شونده بپردازند و یا اینکه همه شرکا یا بیش از یکی از آنان را قصاص کند، مشروط بر اینکه دیه مازاد بر جنایت پدید آمده را پیش از قصاص، به قصاص شوندگان بپردازد. اگر قصاص شوندگان همه شرکا نباشند، هر یک از شرکا که قصاص نمی شود نیز باید سهم خود از دیه جنایت را به نسبت تعداد شرکا بپردازد.
شرحِ ساده و مثال
- به زبانِ ساده
- اگر چند نفر با هم در یک جنایت عمدی شرکت کنند، ولی دم میتواند یکی از آنها را قصاص کند، اما باید سهم دیه بقیه شرکا را به کسی که قصاص شده بپردازد. همچنین میتواند همه شرکا را قصاص کند، به شرطی که قبل از آن، دیه مازاد بر جنایت را به آنها بپردازد.
- مثال
- سه نفر با هم کسی را به قتل میرسانند. اولیای دم میتوانند نفر اول را قصاص کنند، اما باید سهم دیه نفر دوم و سوم را به خانواده نفر اول بدهند.
- نکتهٔ کاربردی
- اگر اولیای دم بخواهند همه شرکا را قصاص کنند، باید ابتدا دیه مازاد بر جنایت را به آنها بپردازند، چون دیه مجموعِ شرکا از دیه یک نفر بیشتر است.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
پرسشهایی که این ماده پاسخ میدهد
در شرکت در جنایت عمدی، آیا ولی دم میتواند فقط یکی از شرکا را قصاص کند؟
بله، میتواند یکی از شرکا را قصاص کند و دیگران باید بلافاصله سهم خود از دیه را به قصاصشونده بپردازند.
اگر ولی دم بخواهد بیش از یک نفر از شرکا را قصاص کند، چه شرطی دارد؟
باید دیه مازاد بر جنایت پدید آمده را پیش از قصاص، به قصاصشوندگان بپردازد.
اگر همه شرکا قصاص نشوند، تکلیف شرکایی که قصاص نمیشوند چیست؟
باید سهم خود از دیه جنایت را به نسبت تعداد شرکا به قصاصشوندگان بپردازند.
تبصرهها
تبصره
اگر مجنیٌ علیه یا ولی دم، خواهان قصاص برخی از شرکا باشد و از حق خ. ن. ب. برخی دیگر مجانی گذشت کند یا با آنان مصالحه نماید، در صورتی که دیه قصاص شوندگان بیش از سهم جنایتشان باشد، باید پیش از قصاص، مازاد دیه آنان را به قصاص شوندگان بپردازد.
دیدنِ این ماده در متنِ کاملِ قانون ←
موارد مرتبط 7
نظریات مشورتی 5
-
نظریهٔ مشورتی
تفسیر
به این صفحه
نظریه مشورتی شماره 7/95/3114 مورخ 1395/12/01
ماده 373 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نظریهٔ مشورتی
تفسیر
به این صفحه
نظر مشورتی 7/95/3114 مورخ 1395/12/01 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص قصاص و دیه در فرض ارتکاب قتل توسط دونفر یا بیشتر با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 373 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 بیان داشته
-
نظریهٔ مشورتی
تفسیر
به این صفحه
مسئولیت شریک در قتل در خصوص پرداخت فاضل دیه، جایی که احد از متهمین پدر مقتول است.
قانون مجازات اسلامی و تبصره ماده 373
-
نظریهٔ مشورتی
تفسیر
به این صفحه
نظریه مشورتی شماره 7/1403/234 مورخ 1403/06/04
ماده 373 قانون مجازات اسلامی اجرای حکم منوط به پرداخت تفاضل دیه (نصف دیه ک
-
نظریهٔ مشورتی
مبتنی بر
به این صفحه
نظریه مشورتی شماره 7/97/3037 مورخ 1398/02/29
ماده 373 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
نشستهای قضایی 1
-
نشست قضایی
تفسیر
به این صفحه
مصالحه و توافق در پرداخت فاضل دیه
ماده 373 قانون مجازات اسلامی می باشد و ب باید دیه الف را پرداخت کند
دکترین 1
-
مقاله
مبتنی بر
به این صفحه
شرکت در جنایت: در قانون
ماده 373 قانون مجازات اسلامی : «در موارد شرکت در جنایت عمدی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
