اثر فوت داد برده بر حقوق اجرا

دادباخته تکلیف دارد؛ حکم قطعی را به موقع اجرا بگذارد و ظرف ده روز از تاریخ بلاغ اجرائیه نسبت به دادن یا پرداخت محکوم به اقدام نماید یا ترتیب اجرای آن را فراهم سازد (ماده ۳۴ ق. م). در صورت خودداری از اجرا در این مهلت برابر ماده ۱۶۰ ق.ا.ا.م به پرداخت نیم عشر پنج درصد معادل محکوم به به عنوان حق اجرا وادار خواهد شد. حال پرسش این است که چنانچه دادبرده فوت نماید و داد باخته نتواند مال را در اختیار او بگذارد یا ترتیب اجرای حکم را با او تنظیم نماید آیا می تواند با این بهانه خود را از ضمانت اجرایی مقرر در ماده ۱۶۰ ق.ا.ا.م برهاند؟ بیگمان استناد به این بهانه برای فرار از پرداخت نیم عشر و حق اجرا ناروا بوده و پذیرفته نخواهد شد. ماده ۳۴ ق.ا.ا.م به درستی دادباخته را رویارویی دایره اجرا قرار داده و او را مکلف به اجرای حکم دانست. اگر چه داد باخته می تواند خارج از قلمرو نظارت دادورز با داد برده هر گونه برنامه توافقی پیاده سازد اما به هر روی او برابر دایره اجرا مسئول است و اگر اراده و حسن نیت به اجرا دارد باید مال را در اختیار دایره اجرا قرار دهد تا از آن طریق محکوم به در اختیار دادبرده قرار گیرد. در دسترس نبودن داد برده یا فوت او منعی در اجرای تکلیف داد باخته بوجود نمی آورد.