اراده در عقود (حقوق): اظهار و اعلام اراده در عقود و قراردادها

وجود قصد در درون شخص و عالم ذهن کافی برای انعقاد قرارداد نیست، بلکه قصد باید به طریقی بیان و اظهار و اعلام شود. ۴. ۱ - اراده ظاهری قصدی که به نحوی از انحاء در مقام عقد قرارداد ابراز شده است اراده ظاهری یا اظهار شده یا اراده خارجی یا اعلام اراده نامیده می‌شود. ۴. ۲ - اراده باطنی در مقابل، قصد درونی و واقعی معامله کننده اراده باطنی نام دارد. ابراز قصد انشاء یا اراده ظاهری غیر از اظهار تمایل به انعقاد قرارداد و مذاکرات مقدماتی، ‌راجع به شرایط آن است. ۴. ۳ - ابراز قصد منظور از ابراز قصد این است که طرفین معامله پس از مذاکرات مقدماتی، با اعلام قصد خود، ‌قرارداد را ایجاد کنند و به عبارت دیگر، ‌قصد انشاء معامله را داشته باشند و آن‌را اظهار نمایند. بنابراین رابطه حقوقی با میل باطنی و نیت و تمنا به وجود نمی‌آید و نیازمند قصد انشاء است و نفوذ حقوقی مبتنی بر اراده انشایی و معتبر است. ۴. ۵ - شرط تحقق توافق بدیهی است که بدون کاشف و مبرز چیزی که دلالت بر قصد نماید، معامله کننده نمی‌تواند طرف دیگر را از قصد خود آگاه سازد و تراضی و توافق به وجود نخواهد آمد. البته برای تحقق عقد بیان اعلان اراده کافی است و ابلاغ آن به طرف دیگر ضرورتی ندارد، ‌مگر این‌که لازمه تراضی باشد، مانند ضرورت ابلاغ ایجاب به طرف قبول. منبع: قواعد عمومی‌ قراردادها، ج۱، ص۲۲۱-۲۲۴، تهران، انتشارات شرکت سهامی‌ انتشار، چاپ چهارم، سال ۱۳۷۶ · قواعد عمومی‌ قراردادها، (دوره مقدماتی حقوق مدنی)، ج۱، ص۶۴، تهران، نشرمیزان، چاپ دوم، پاییز ۱۳۸۳ · قانون مدنی در نظم حقوق کنونی، ص۱۹۹، تهران، نشر میزان، چاپ یازدهم، پاییز ۱۳۸۴