تفکیک دعاوی

تفکیک دعاوی ممکن است به‌صورت اجباری و به حکم قانون صورت گیرد یا بنابر تشخیص و صلاحدید دادگاه باشد. به نظر دو مبنای کلی برای تفکیک دعاوی وجود دارد: تفکیک صلاحدیدی یا قضایی ، تفکیک اجباری یا حکمی . صورت نخست، مربوط به منتفی شدن مبانی نظری ادغام دعاوی و مطلوب نبودن ادامۀ رسیدگی توأمان به تشخیص دادگاه است و صورت دوم مربوط به واکنش قانون‌گذار به سوءاستفاده از قواعد و تلاش برای انحراف دادرسی است. به عبارت دیگر دعوای قابل تجزیه دعوایی است که موضوع آن را می توان به بخش های مستقل تقسیم کرد، به نحوی که صدور رای نسبت به یک قسمت بدون تعیین تکلیف همزمان قسمت دیگر امکان پذیر باشد. قابلیت تجزیه شرط اساسی اعمال مقررات مربوط به صدور رای در قسمتی از دعوا است و در مواد ۱۰۴ و ۲۹۸ قانون آیین دادرسی مدنی مورد توجه قرار گرفته است. منبع: «تفکیک دعاوی در دادرسی مدنی»، مطالعات حقوق خصوصی، 1401 · «صدور رای در قسمتی از دعوای مدنی»، پژوهش حقوق خصوصی، 1405