دکترین
توافق داین و مدیون در مورد میزان خسارت
برداشت های متفاوتی از این بخش از ماده ۵۲۲ قانون مذکور دیده می شود وجه مازاد بر مبلغ چک، بابت اصل و بهره پول را می توان مشمول ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی و ربا دانست یا خیر؟ در صورت بلاوصول شدن چک ها، وضعیت فرق خواهد کرد یا نه؟
نظر اکثریت دریافت هرگونه وجه بیشتر از وجه پرداختی بابت بهره و اصل منطبق با مفاد ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی ربا محسوب میشود و اینکه گفته میشود مسائلی از قبیل خسارت تأخیر تأدیه با رعایت شاخص بانک مرکزی و ارزش یوم الادا در قوانین مختلف پذیرفته شده است و لذا دریافت مبلغی بیشتر از وجه پرداختی ربا نیست نمیتواند پاسخ موارد سؤال باشد. دریافت وجه اضافه تحت عنوان خسارت با استناد به هر کدام از موارد پیش گفته تأخیر تأدیه، و امثالهم غیر از مورد سؤال است؛ چراکه در فرض سؤال وجه اضافی در همان اول و به هنگام پرداخت قرض و ... از بدهکار طی چک دریافت میشود و این ربا است. آنچه به عنوان خسارت، قابل مطالبه است زمانش بعد از سررسید و عدم پرداخت بدهی از جانب بدهکار و ... بوده و باید طی دادخواست مطالبه شود و اما در مورد چک در هر حال دارنده می تواند در صورت بلا محل بودن چک از صادر کننده شکایت کند؛ لیکن برای وصول بیش از آنچه داده است شرعاً و قانوناً مجاز نیست.
نظر اقلیت در فرض سؤال ربا محقق نمی شود؛ زیرا شخص ارزش پولی را که پرداخته و در زمان دریافت کم شده است می گیرد و طلبکار حق دارد بیشتر از آنچه میدهد از مدیون و مقروض بگیرد و در صورت بلا محل بودن نیز دارنده حق شکایت کیفری دارد و کل وجه را میتواند مطالبه کند.
نظر کمیسیون نشست قضایی (۲) جزایی بر اساس ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی، هرگاه طبق توافق طرفین مبلغی اضافه بر آنچه تحت عنوان قرض داده شده وصول شود عنوان ربا داشته و جرم محسوب می شود. مبلغ اضافی مذکور غیر از موضوع خسارت تأخیر تادیه مقرر میباشد؛ بنابراین نظریه ابرازی اکثریت صائب است.
⚠ احتیاط: ممکن است آغاز یا پایانِ مطلب در بندِ مجاور باشد.
نظر کمیسیون نشست قضایی (۲) جزایی بر اساس ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی، هرگاه طبق توافق طرفین مبلغی اضافه بر آنچه تحت عنوان قرض داده شده وصول شود عنوان ربا داشته و جرم محسوب می شود. مبلغ اضافی مذکور غیر از موضوع خسارت تأخیر تادیه مقرر میباشد؛ بنابراین نظریه ابرازی اکثریت صائب است.
داره کل حقوقی قوه قضاییه در نظریه مشورتی شماره ۷/۵۵۷ مورخ ۱۳۷۹۱/۲/۲۹ در خصوص توافق در مورد میزان خسارت تأخیر تادیه این گونه نظر داده است. نظریات قبلی فقهای محترم شورای نگهبان در مورد خسارت تأخیر تادیه موضوع واد ۷۱۹ تا ۷۲۳ قانون آیین دادرسی مدنی و ماده ۳۴ قانون ثبت و تبصره ۴ و ۵ در خصوص مطالبه خسارات تأخیر تأدیه قراردادی بدین توضیح که طرفین هنگام انعقاد قرارداد در خصوص تعیین و مطالبه خسارت تأخیر تأدیه توافق نموده باشند و در توافقات قراردادی آنان چنین خساراتی پیش بینی نشده باشد ب. ت. ب.
⚠ احتیاط: ممکن است آغاز یا پایانِ مطلب در بندِ مجاور باشد.
داره کل حقوقی قوه قضاییه در نظریه مشورتی شماره ۷/۵۵۷ مورخ ۱۳۷۹۱/۲/۲۹ در خصوص توافق در مورد میزان خسارت تأخیر تادیه این گونه نظر داده است. نظریات قبلی فقهای محترم شورای نگهبان در مورد خسارت تأخیر تادیه موضوع واد ۷۱۹ تا ۷۲۳ قانون آیین دادرسی مدنی و ماده ۳۴ قانون ثبت و تبصره ۴ و ۵ در خصوص مطالبه خسارات تأخیر تأدیه قراردادی بدین توضیح که طرفین هنگام انعقاد قرارداد در خصوص تعیین و مطالبه خسارت تأخیر تأدیه توافق نموده باشند و در توافقات قراردادی آنان چنین خساراتی پیش بینی نشده باشد ب. ت. ب.
موارد مرتبط 36
آرای مرتبط 10
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 682 مورخ 1384/10/6 هیات عمومی دیوان عالی کشور | تداخل صلاحیت دادگاه انقلاب و محاکم عمومی در رسیدگی به دعاوی و جرایم مرتبط با رباخواری
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
قرض دادن به شرط معامله محاباتی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
شرط تحقق بزه ربا
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375
-
رأی
هماستناد
پرداخت مازاد به عنوان شرط تحقق بزه ربا
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
شرایط تحقق ربا
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
شرایط تحقق ربا
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
رای داوری بر خلاف قانون موجد حق((رای مبتنی بر معامله ربوی))
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2058 مورخ 1398/12/19 هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
ماده 595 قانون مجازات اسلامی (کتاب پنجمتعزیرات و مجازاتهای بازدارنده
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000186896 مورخ 1403/01/29 هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
ماده 595 قانون مجازات اسلامی در شرط اضافه و ربا می باشد و برخلاف دادنامه ش
-
رأی
هماستناد
رأی وحدت رویه شماره 682 دیوان عالی کشور در خصوص اصل 49 قانون اساسی
با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
نظریات مشورتی 22
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/937 مورخ 1404/01/29
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 خواهد بود
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/755 مورخ 1399/06/29
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 که ربادهنده و رباگیرنده هر دو محکوم
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/19 مورخ 1397/01/15
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 شناخته می شود یا دارای وصف مجرمانه
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/413 مورخ 1398/05/08
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/99/1787 — 1399/12/19
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/156 — 1400/03/05
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/151 — 1400/04/26
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/153 — 1400/07/03
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/952 — 1400/09/14
ماده 595 قانون مجازات اسلامی باشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/952 — 1401/05/24
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1404/9 — 1404/04/30
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/98/173 — 1398/06/20
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/2146 مورخ 1383/03/28 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص دریافت چک های زاید بر مبلغ دین از مدیون با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی تا زمانی که وجه را دریافت نکرده باشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی ۷۵۵/99/۷ مورخ ۲۹/06/۱۳۹۹ اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص اینکه رسیدگی و صدور حکم به رفع تصرف عدوانی و اعاده به وضع سابق از لحاظ ماهیتی حقوقی محسوب شده و لذا مشمول مرور
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 که ربادهنده و رباگیرنده هر دو محکوم
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/96/1987 مورخ 1396/08/27 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی 1375 تا زمانی که وجه را دریافت نکرده باشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/4160 مورخ 1384/06/21 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص مرجع صالح رسیدگی به موارد مذکور در ماده 595 قانون مجازات اسلامی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی در صلاحیت دادگاه عمومی است یا دادگاه انقلاب؟
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/844 مورخ 1377/02/01 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1403/937 مورخ 1404/01/29 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/140 مورخ 1382/01/11 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص انجام معاملات ربوی فی مابین ربا دهنده و ربا گیرنده و جرم بودن نتیجه آن از نظر مقنن ، موضوع ماده 595 قانون مجازات
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375: هر نوع توافق بین دو یا چند نفر تحت
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/96/2606 مورخ 1396/10/30 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی 1375 تا زمانی که وجه را دریافت نکرده باشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/98/413 مورخ 1398/05/08 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص مصادیق مشمول وجه رایج مندرج در ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی 1379 با اصلاحا
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/376 مورخ 1377/01/22 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص خرید و فروش دین با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375: هر نوع توافق بین دو یا چند نفر تحت
نشستهای قضایی 3
-
نشست قضایی
هماستناد
چگونگی تحقق ربا
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
تحقق ربا در مورد اشخاص حقوقی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی ارتکاب جرم ربا
ماده 595 قانون مجازات اسلامی
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 595 — قانون مجازات اسلامی
ماده 595 قانون مجازات اسلامی و ربا دانست یا خیر؟ در صورت بلاوصول شدن چک ها
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
