جواز امتناع مدیون از ایفای دین تا زمان تهیه دلیل اثباتی بر آن

جواز امتناع مدیون از ایفای دین تا زمان تهیه دلیل اثباتی بر آن نویسندگان: محسن اسماعیلی محمد نصیری منبع: دانشنامه های حقوقی دوره چهارم پاییز 1400 شماره 12 حوزه‌های تخصصی: حوزه‌های تخصصی حقوق doi: 10.22034/law.2021.527771.1067 شماره صفحات: ۱۷ - ۴۶ دریافت مقاله تعداد دانلود : ۴۰۵ آرشیو آرشیو شماره‌ها: ۲۹ سال ۱۴۰۴ (۴) - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 8 زمستان 1404 شماره 29 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 8 پاییز 1404 شماره 28 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 8 تابستان 1404 شماره 27 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 8 بهار 1404 شماره 26 سال ۱۴۰۳ (۴) - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 7 زمستان 1403 شماره 25 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 7 پاییز 1403 شماره 24 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 7 تابستان 1403 شماره 23 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 7 بهار 1403 شماره 22 سال ۱۴۰۲ (۴) - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره 6 زمستان 1402 شماره 21 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره ششم پاییز 1402 شماره 20 - تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی دوره ششم تابستان 1402 شماره 19 - دانشنامه های حقوقی دوره ششم بهار 1402 شماره 18 سال ۱۴۰۱ (۴) - دانشنامه های حقوقی دوره پنجم زمستان 1401 شماره 17 - دانشنامه های حقوقی دوره پنجم پاییز 1401 شماره 16 - دانشنامه های حقوقی دوره پنجم تابستان 1401 شماره 15 - دانشنامه های حقوقی دوره پنجم بهار 1401 شماره 14 سال ۱۴۰۰ (۴) - دانشنامه های حقوقی دوره چهارم زمستان 1400 شماره 13 - دانشنامه های حقوقی دوره چهارم پاییز 1400 شماره 12 - دانشنامه های حقوقی دوره چهارم تابستان 1400 شماره 11 - دانشنامه های حقوقی دوره چهارم بهار 1400 شماره 10 سال ۱۳۹۹ (۴) - دانشنامه های حقوقی دوره سوم زمستان 1399 شماره 9 - دانشنامه های حقوقی دوره سوم پاییز 1399 شماره 8 - دانشنامه های حقوقی دوره سوم تابستان 1399 شماره 7 - دانشنامه های حقوقی دوره سوم بهار 1399 شماره 6 سال ۱۳۹۸ (۴) - دانشنامه های حقوقی زمستان 1398 شماره 5 - دانشنامه های حقوقی پاییز 1398 شماره 4 - دانشنامه های حقوقی تابستان 1398 شماره 3 - دانشنامه های حقوقی بهار 1398 شماره 2 سال ۱۳۹۷ (۱) - دانشنامه های حقوقی زمستان 1397 شماره 1 چکیده قاعده اولیه این است که مدیون در صورت حال بودن دین یا حصول موعد آن و با فرض امکان ایفای آن، حق تأخیر ایفای دین را ندارد. با وجود این، مشهور فقها به استناد لزوم پیشگیری از ضرر ناشی از احتمال محکومیت مجدد و اتیان سوگند، معتقدند که هر مدیونی می تواند از ایفای دین خود امتناع کند تا اینکه برای اثبات ایفای آن شاهد بگیرد. با وجود این، برخی فقها معتقدند که فقط در دیونی، مدیون حق امتناع دارد که ادعای او در ایفای دین پذیرفته نمی شود. برخی دیگر این حق را مختص دیونی دانسته اند که طلبکار برای اثبات اصل دین، دلیل اثباتی دارد. به نظر می رسد دیدگاه مشهور فقها در حقوق کنونی نسبت به دیونی که موضوع آنها انجام فعل مثبت یا تسلیم مال است، به شرط عدم ورود ضرر نامتعارف بر طلبکار قابل پذیرش است و همچنین مدیون در صورت امکان، می تواند ایفای دین را منوط بر اخذ رسید نماید. جهت تقویت این دیدگاه می توان به دلایلی مانند قاعده لاضرر، قاعده ضرورت و لزوم دفع نزاع، دلیل سیره، معذوریت مدیون و ملاک برخی از آیات قرآن کریم استناد کرد. بر این دیدگاه آثار و احکام مهمی مترتب می گردد؛ مدیون در دوران امتناع ضمانی ندارد. ضامن مأذون در صورت فقدان دلیل اثباتی بر ایفای دین و عدم تصدیق مضمون عنه در پرداخت، حق رجوع به او را ندارد. بر وکیل در تسلیم مال لازم است که دلیل اثباتی تهیه کند. هزینه های نگهداری مال در دوران امتناع، اصولاً بر عهده مدیون است. تبلیغات