حاکمیت ید در حقوق

در مورد حاکمیت قاعده ید در حقوق مالی بین فقها اختلاف نظر وجود دارد. برخی عقیده دارند که این قاعده در حقوقی نظیر حق اختصاص حق انتفاع، حق استیثاق، حق تحجیر، حق تولیت، حق الرهانه و امثال آنها جریان دارد. به موجب این نظریه، چنانچه شخصی بر روی نهر شخصی دیگر آسیابی داشته باشد و یا شاخه های درختش روی دیوار خانه دیگری قرار بگیرد، این حالات دلالت بر حق وی دارد و تا دلیل مخالف آن اقامه نگردد، چنین حقی قابل سلب نیست. اما مرحوم نراقی حاکمیت ید را در حقوق همانند منافع انکار میکند و معتقد است قاعده ید فقط در مورد اعیان جریان دارد. ۲ به نظر می رسد جریان قاعده ید در حقوق مالی، همانند منافع قابل تردید نیست و دلیل این امر همان است که در مورد منافع بیان شد.