حقوق کیفری

حقوق کیفری یا حقوق جزا، یکی از گرایش‌های رشته حقوق است که با سایر رشته‌های حقوق ارتباط تنگاتنگ دارد و به تعیین برخی افعال و ترک فعل‌هایی که از نظر قانونی جرم تلقی می‌شوند و با تعیین واکنش‌های متناسب قانونی ( اقدامات تأمینی و تربیتی ) برای مرتکبان این اعمال و همچنین با تعیین قواعد حاکم بر نحوه تعقیب و محاکمه آنان، سعی در جلوگیری از ارتکاب جرم را دارد. حقوق جزا به لحاظ منشأ پیدایش خود، یا ناشی از اراده خداوند و شارع مقدس است که حقوق جزای شرعی و یا ناشی از اراده دولت و نمایندگان ملت است که حقوق جزای عرفی نام دارد. از لحاظ شکلی و ماهوی نیز، حقوق جزای ماهوی ناظر به اصل جرم و مجازات و مسئولیت کیفری است. اما حقوق جزای شکلی در واقع راه‌های اعمال و اجرای حقوق جزای ماهوی است. موضاعات این رشته عبارتند از جرم ، مجرم و مجازات . اهداف اصلی این رشته عبارتند از برقراری عدالت ، امنیت در جامعه و حمایت از ارزش های جامعه و مصالح اجتماعی. منابع حقوق جزا عبارتند از قانون اساسی و قوانین عادی ، رویه قضایی ، عرف و دکترین حقوقی . منبع: آشنایی با حقوق جزا و جرم شناسی، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، 1391 · مطالعه تطبیقی حقوق جزای عمومی (اسلام و حقوق موضوعه) (جلد اول)، پژوهشگاه حقوه و دانشگاه، 1396 · حقوق جزای عمومی (جلد اول)، میزان، 1393 · جرم شناسی و مسئولیت کیفری، میزان، 1389 · حقوق جزای عمومی (جلد اول)، ققنوس، 1386 · محشای قانون مجازات اسلامی، مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1384