خواندگان دعوای مطالبه خسارت — ماده ۳۳۱ ق

خوانده دعوا چه شخص یا اشخاصی می باشند؟ خوانده این دعوا همان متصرف یا متصرفین مال خواهند بود که در مرحله اجرا به نادرست اظهار نمودند مال از آن داد باخته نیست. داد باخته صاحب مال در ردیف خوانده قرار نمی گیرد زیرا اولاً او در ورود خسارت به خواهان (داد برده پیشین نقشی نداشته است. ثانیاً او از اقدام متصرف یا متصرفین مال، نفعی نبرده است. وانگهی با معرفی مال یا پیدایی مال از دارایی او امکان اجرای حکم میسور بوده است. با این وصف چنانچه داد باخته خود با متصرف همدست بوده و در این توطئه نفع برده باشد و در فعل اتلاف مال، مشارکت یا سببیت داشته باشد؛ به میزان نفع و تاثیر گذاری بر ورود خسارت، عهده دار خواسته م. ب. و می تواند در ردیف خواندگان قرار گیرد. - ماده ۳۳۱ ق. م: «هر کس سبب تلف مالی بشود باید مثل یا قیمت آن را بدهد و اگر سبب نقص یا عیب آن شده باشد باید از عهده نقص قیمت آن برآید. ماده ۳۳۲ ق. م: هر گاه یک نفر سبب تلف مالی را ایجاد کند و دیگری مباشر تلف شدن آن مال بشود مباشر مسئول است به مسبب مگر این که سبب اقوی باشد به نحوی که عرفاً اتلاف مستند به او باشده. حکم این مقرره در تحولات تقنینی به موجب ماده ۵۶۲ ق.م. اصلاحی ۱۳۹۲ دگرگون شده و رویکرد فعلی قانونگذار جمع مسئولیت مباشرین و اسباب به طور تساوی است. مگر آنکه مسئولیت به شکل ناهمگون به ایشان منسوب باشد که در این حال پرداخت خسارت متوجه شخصی است که رفتار زیانبار منسوب به اوست.