در دعوا بر متوفی در صورتی که اصل حق ثابت شده و

در دعوا بر متوفی در صورتی که اصل حق ثابت شده و بقای آن در نظر حاکم ثابت نباشد، حاکم می تواند از مدعی بخواهد که بر بقای حق خود قسم یاد کند... در این که آیا دعوا بر کودک و دیوانه و غایب را نیز که توان دفاع از خود را ندارند و شبهه پنهان ماندن دلیل سقوط دین هم وجود دارد، می توان به قیاس حکم ماده ۱۳۳۳ ق.م. ملحق به دعوای برمیت کرد و در این دعاوی از مدعی سوگند استظهاری خواست در فقه اختلاف است: گروهی به دلیل اشتراک در علت (قدر جامع و اتحاد طریق دو مسأله گسترش قلمرو حکم و سرایت آن به موارد مشابه را ترجیح داده اند و بعض دیگر به دلیل مخالفت حکم با قاعده و چهره . سید محمد کاظم طباطبایی یزدی، ملحقات عروة الوثقی، ج ۳ (کتاب قضاء)، ص ۷۸، مسأله ۳۰: لا یشترط فی الحکم بالبینة ضم یمین المدعی الا بدلیل خاص، کما فی الدعوی علی المیت بلا خلاف و لا اشکال»؛ همچنین، ر.ک. محمد حسن نجفی، جواهر الکلام، ج ۴۰، ص ۱۹۴، در توضیح عبارت محقق در شرایع لا یستحلف المدعی مع البینة. استثنایی آن سوگند استظهاری را ویژه دعوا بر متوفی می دانند. به نظر می رسد که قانون مدنی از نظر اخیر پیروی کرده است. زیرا لحن ماده ۱۳۳۳ چنان انشاء شده که گویی اختصاص به همان دعوا دارد.