در صورت ضرورت ارجاع امر به کارشناس — آثار قوه قهریه فورس ماژور) الف) در

- دعوای مزبور در زمره دعاوی مالی پولی است که غیرقابل تقویم است، مگر اینکه تحت شرایطی خواسته با جلب نظر کارشناس اقامه شود که در این صورت هزینه دادرسی به صورت علی الحساب پرداخت میشود. مرجع رسیدگی محاکم محل انعقاد قرارداد و یا اجرای تعهد یا اقامتگاه خوانده صلاحیت رسیدگی به دعوا را دارند. اگر کشتی در مقابل مبلغ و مدت معینی اجاره شده باشد شروع اجاره از زمان حرکت کشتی از بندر خواهد بود، مگر آنکه خلاف آن در قرارداد قید شده باشد (ماده ۳۸ قانون دریایی). ۴- اگر مالک کشتی یا نماینده مجاز او و یا فرمانده ظرفیت کشتی را بیش از میزان واقعی به مستأجر اظهار کند، مسئول جبران هرگونه خسارت خواهد بود ماده ۱۴۱ قانون دریایی - مستأجر کشتی موظف است (۱) کشتی را مطابق قرارداد اجاره بارگیری نماید؛ (۲) مال الاجاره را مطابق قرارداد اجاره بپردازد ماده ۱۴۳) قانون دریایی ۶- لغو شدن حرکت کشتی توسط مستأجر و نحوه پرداخت اجاره بها مستأجر موظف است در صورتی که قبل از حرکت کشتی و عدم بارگیری بدون دلیل از انجام قرارداد اجاره خودداری نماید نصف مال الاجاره مندرج در قرارداد اجاره را به مالک کشتی بپردازد توقیف کشتی به سبب تخلف موجر در صورتی که کشتی هنگام حرکت یا در بین راه یا در محل تخلیه کالا به عللی که ناشی از عمل اجاره دهنده کشتی باشد توقیف شود، مخارج مدت مزبور به عهده اجاره دهنده است. اگر قرارداد اجاره کشتی برای رفت و برگشت تنظیم شده باشد و کشتی هنگام بازگشت به تمام ظرفیت بارگیری نشود، مستأجر موظف است تمام مال الاجاره را بپردازد ماده ۱۴۸ قانون دریایی). بازداشت کشتی به دلیل تخلف فرمانده ناخدا و طریقه پرداخت خسارت چنانچه کشتی هنگام حرکت یا در بین راه یا در محل تخلیه کالا به علتی که ناشی از عمل فرمانده باشد بازداشت شود و با تأخیر کند، فرمانده موظف است خسارات وارده را بر حسب مورد به مالک و یا به مستأجر بپردازد ماده ۱۴۹ قانون دریایی). آثار قوه قهریه فورس ماژور) الف) در صورتی که کشتی نتواند به علت قوه قهریه از بندر خارج شود، قرارداد اجاره برای مدت متعارف به قوت خود باقی می ماند و خسارات ناشی از تأخیر در حرکت کشتی قابل مطالبه نخواهد بود. ب در صورتی که کشتی برای مدتی معلوم و یا برای سفر معینی به مبلغ مشخص اجاره شده باشد و ضمن مسافرت به علت قوه قهریه متوقف شود، هیچ گونه مال الاجاره اضافی نسبت به مدتی که کشتی متوقف شده است تعلق نخواهد گرفت. در زمان توقف غذا و مسکن کارکنان کشتی جزو خسارات وارده محسوب می گردد. ۱۰ - عدم پرداخت مال الاجاره در صورتی که مستأجر ثابت نماید کشتی هنگام حرکت با وجود دارا بودن گواهینامه های لازم قابلیت دریانوردی نداشته است مال الاجاره کشتی به فرمانده پرداخت نخواهد شد و حتی فرمانده مسئول خسارات وارده نیز خواهد بود ماده ۱۵۸ قانون دریایی ۱۱ ریختن اموال به دریا توسط فرمانده به سبب وضعیت فورس ماژور در صورتی که فرمانده ناگزیر گردد برای سلامت و حفظ جان اشخاص و یا اموالی که در کشتی است تمام یا قسمتی از بار کشتی را به دریا بریزد کرایه بار مزبور بر طبق مقررات فصل مربوط به خسارات مشترک دریایی قابل پرداخت است ماده ۱۵۹ قانون دریایی). ۱۲ موارد معافیت از پرداخت اجاره بها به باری که در نتیجه غرق شدن و یا به گل نشستن کشتی و غارت دزدان دریایی یا براثر ضبط از طرف دشمن از بین برود کرایه تعلق نخواهد گرفت. در این موارد فرمانده موظف است کرایه بار را اگر قبلاً دریافت نموده مسترد دارد، ولی چنانچه در این قبیل موارد بین طرفین قرارداد جداگانه ای بوده و یا در بارنامه دریایی شرط دیگری شده باشد طرفین باید بر طبق آن قرارداد یا شرط رفتار نمایند. به کالا و اشیایی که به مقصد نرسیده یا به علت غرق شدن یا عدم قابلیت دریانوردی کشتی در مقصد تحویل نگردیده است کرایه تعلق نخواهد گرفت (ماده ۱۶۰ قانون دریایی