دعوای ابطال سند رسمی انتقال — دعوای ابطال سند رسمی انتقال معمولاً در

۱ - وجود سند رسمی انتقال که در یکی از دفاتر اسناد رسمی کشور تنظیم شده باشد با قید شماره سند تاریخ تنظیم و شماره دفترخانه تنظیم کننده سند. اعلام بطلان معامله مبنایی از قبیل بیع صلح هبه که براساس آن سند رسمی انتقال صادر شده است به یکی از جهات قانونی مثل عدم وجود قصد یا رضا، عدم اهلیت، نامشروع بودن مورد یا جهت معامله انعقاد عقد فضولی و یا جعل اسناد. نکته ابطال سند رسمی انتقال فرع بر بطلان معامله است. درباره چگونگی صدور سند رسمی انتقال و متعاقبت آن صدور سند مالکیت در بخش اشکال و تحوه صدور سند بحث کرده ایم. اما خلاصتاً باید گفت سند رسمی انتقال سندی است که طی آن مالک رسمی با حضور در دفترخانه اسناد رسمی، ملک خ. ر. ب. دیگری منتقل میکند. دفتر خانه مکلف است خلاصه ای از معامله طرفین را به اداره ثبت اسناد و املاک جهت درج در دفتر املاک ارسال نماید و نسخه ای از سند رسمی انتقال را نزد خود نگه دارد و نسخه ای را به طرفین معامله تحویل دهد. به سند رسمی انتقال بنچاق نیز می گویند که خریدار با ارائه این سند و تحویل سند تک برگ با به همراه داشتن مدارک هویتی، به اداره ثبت درخواست صدور سند تک برگ به نام خود می دهد. البته به استناد ماده ۱۲۰ و تبصره ۵ آن از آیین نامه قانون ثبت مصوب ۱۳۱۷ و نیز ماده ۸ و تبصره آن از دستورالعمل نحوه صدور سند مالکیت جدید مصوب ۱۳۸۹ سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، اگر در قسمت نقل و انتقالات جای خالی داشته باشد، نقل و انتقال میتواند در آن قسمت درج شود. همانطور که سابقاً بیان شد، هر سند انتقال باید مبتنی بر یک قرارداد مثل بیع، هبه یا صلح فی مابین انتقال دهنده و منتقل الیه باشد، بنابراین مقدمه ابطال سند رسمی انتقال اعلام بطلان معاملة منشأ یا مبنایی است. دعوای ابطال سند رسمی انتقال معمولاً در موارد ذیل در محاکم مطرح میشود ۱ - انتقال مال غیر یا معامله فضولی مثلاً مالک رسمی ملک یک بار ملک را به صورت عادی مبایعه نامه) به دیگری فروخته، اما پس از آن به صورت رسمی به شخص ثالثی انتقال می دهد. در این حالت خریدار اول به دنبال اثبات معامله خود که مقدم بوده و ابطال معاملة مؤخر و به تبع آن ابطال سند رسمی انتقال است. بی اعتباری وکالت نامه فروش ملک به هر دلیلی برای مثال موکل قبل از انتقال ملک فوت یا محجور شده یا وکیل غبطه موکل را رعایت نکرده یا وکیل خارج از حدود وکالت عمل نموده یا انتقال ملک با وکالت نامه جعلی انجام شده یا موکل قبل از انتقال ملک وکیل را عزل کرده باشد. ابطال عملیات اجرایی و مزایده در اجرای ثبت یا دادگاه مثلاً ملک به دلیل بدهی بدهکار در اجرای ثبت توقیف و طی مزایده ای به دیگری فروخته شده و طلب طلبکار از محل فروش ملک پرداخت گردیده سپس سند انتقال اجرایی صادر و ملک به خریدار انتقال یافته اما پس از آن حسب رأی دادگاه عملیات اجرایی و مزایده باطل اعلام گردیده باشد. در این فرض متعاقب آن سند رسمی انتقال نیز باید باطل شود. - فسخ یا انفساخ معامله منشأ صدور سند برای مثال منشأ و مبنای صدور سند انتقالی مبایعه نامه بوده و به دلیل تخلف از شرط قرارداد فسخ یا منفسخ گردد. این مورد یک استثناء دارد، آن هم اینکه به شرطی سند رسمی انتقال باطل میشود که خریدار قبل از فسخ یا انفساخ و در زمان مالکیت خود ملک را به دیگری منتقل نکرده باشد، مگر اینکه حق انتقال نداشته باشد که در این حالت نیز چون حق انتقال از او سلب شده موضوع رای وحدت رویه شماره ۸۱۰)، سند رسمی انتقال باطل میگردد.) - عدم اهلیت طرفین معامله و بطلان قرارداد مثلاً بعداً کشف شود فروشنده محجور بوده و حق انتقال ملک را بدون دخالت ولی قهری قیم یا دادستان نداشته است. اثبات معامله با حق استرداد برای مثال خواهان که فروشنده مال است ادعا می کند معامله منعقده هر چند در ظاهر بی قید و شرط واقع شده اما در واقعیت معامله با حق استرداد بوده لذا در صورت اثبات این ادعا در دادگاه سند رسمی انتقال نیز باطل خواهد شد. در خصوص معامله با حق استرداد جداگانه بحث شده است.