زیان دیدگان متعدد — ممکن است گفته شود که زبان

۱- ممکن است گفته شود که افراد مشمول تعدد دیات را با فرض دیه مازد آنها، به تعهد بیمه گر اضافه میکنیم به این ترتیب تعهد بیمه گر با رعایت دو دیه افزون معادل ۶۰۰ میلیون تومان میشود که در این صورت بین همه افراد (۵ نفر) تقسیم میشود و هر یک باید برای دریافت دیه مازاد خود به صندوق مراجعه کنند. ایراد این تفسیر این است که از سهم دو زبان دیده برای دیگران استفاده می شود و در واقع دیگران از سهم دیه این دو نفر استفاده میکنند و حال آنکه آنها به افزایش دیه خود سزاوارترند. همچنین این تفسیر سبب می شود که زیان دیدگان مشمول تعدد دیه دو نوبت مشمول قاعده نسبی بودن باشند زیرا به اعتبار هر دو دیه خود همانند دو سرنشین با او رفتار میشود ۲- این امکان وجود دارد که همان ۴۰۰ میلیون را بین ۵ نفر تقسیم کنیم و همگی ورثه متوفی و دیگر زیان دیدگانی که مشمول تعدد دیه هستند به اعتبار یکی از دیه های خود) برای دریافت باقی مانده به صندوق مراجعه کنند اما دو زبان دیده دیگر که مشمول تعدد دیات شده اند مازاد دیه خود را کاملاً از بیمه گر دریافت دارند و صندوق تعهدی در این خصوص ندارد. با این تفسیر دیات متعدد که از یک دیه کامل فراتر می رود مشمول محدودیت ماده ۱۲ و نسبی بودن تعهد بیمه گر نمی شوند. - ممکن است گفته شود که زبان دیده مشمول تعدد دیه را کلاً باید از سرنشین های وسیله نقلیه خارج نمود و دیه او را کاملاً با رعایت قواعد تعدد پرداخت کرد و تعهد بیمه گر را برای دیگر سرنشینان تخصیص داد. برای مثال اگر ۶ نفر سرنشین باشند و یکی از آنها مشمول قواعد تعدد در این صورت خسارت این زیان دیده را کاملاً جبران نموده و ۴۰۰ میلیون تومان را بین ۵ نفر دیگر توزیع می کنیم. هر چند فروض دیگری نیز قابل تصور است که ضرورتی به بیان ندارد اما قول مذکور در بند ۱ منطقی است و ایرادهایی که بیان شد، حجیت آن را منتفی نمیکند زیرا اولاً عبارت مجموع خسارات بدنی زیان دیدگان وسیله نقلیه مقصر حادثه بیش از سقف مذکور باشد به این معناست که آنچه بیمه گر باید پرداخت کند در هر صورت نمی تواند بیش از ظرفیت مجاز وسیله باشد و چون مجموع خسارت بدنی زبان دیدگان قطعاً تعدد دیات را نیز در بر می گیرد، لذا در توزیع خسارت باید از آن استفاده کرد، ثانیاً فرض شود که تعداد سرنشین ها با ظرفیت مجاز منطبق است و در عین حال یکی از زبان دیدگان مشمول قواعد تعدد دیات است. در این صورت نباید هیچ خسارتی را کسر کرد ولی با افزایش سرنشین اضافه در واقع، تمام زیان دیدگان و مسافران در این تقسیم و محدودیت سهیم هم هستند و زیان دیده دارای تعدد دیه نمی تواند خود را معاف دانسته و ادعا کند که دیگران نباید از سهم دیه أو استفاده کنند زیرا او نیز یکی از سرنشینان و سبب محدودیت در پرداخت شده است. بدین ترتیب چه تعدد دیه به صورت چند دیه کامل باشد با یک دیه کامل و درصدی از دیه دیگر باید کل خسارات را جمع کرد و بین سرنشینان به نسبت خسارت آنها توزیع کرد. مبلغ خسارت مورد تعهد بیمه گر به نسبت خسارت وارده به هر یک از زیان دیدگان بین آنان تسهیم میگردد. به این صورت که باید بین مجموع خسارت زبان دیدگان همه دیات متصوره به نسبت مجموع تعهد بیمه گر، نسبت سنجی کرد و بر آن اساس هر درصدی باشد) از مجموع تعهد بیمه گر به هر زبان دیده پرداخت نمود. بدیهی است بخش مازاد را باید از صندوق دریافت کرد.