دکترین
سنجش ارزش اقتصادی در حقوق اسرار تجاری؛ برداشتها و معیارها
سنجش ارزش اقتصادی در حقوق اسرار تجاری؛ برداشتها و معیارها
نویسندگان: قاسمی, مجتبی، جوادی, سید مجتبی
نشریه: پژوهش های حقوق اقتصادی و تجاری، 2026/05/03
چکیده:
اسرار تجاری از مهمترین ابزارهای حفظ مزیت رقابتی در اقتصاد است. در میان عناصر تشکیلدهنده نظام حقوقی اسرار تجاری، «ارزش اقتصادی مستقل بالقوه یا بالفعل» نقشی اساسی در تحدید قلمرو حمایت قانونی و ایجاد تمایز میان اطلاعات صرفاً محرمانه و اطلاعات واجد ارزش ایفا میکند. با این حال، بررسی رویه قضایی نشان میدهد که دادگاهها غالباً این عنصر را بهنحوی حداقلی و بعضاً مفروض تلقی کرده و تمرکز خود را بر احراز محرمانگی و اتخاذ تدابیر حفاظتی معطوف ساختهاند. مقاله حاضر با تکیه بر این مفهوم و بررسی سیر تاریخی آن از کامنلا تا قوانین موضوعه ایالات متحده، به نقد برداشتهای رایج در خصوص این عنصر میپردازد. در نهایت، نشان داده میشود که نه صرف محرمانگی اطلاعات و نه میزان زمان، هزینه و تلاش صرفشده برای تولید آن، فینفسه برای احراز ارزش اقتصادی مستقل کفایت نمیکند؛ بلکه معیار اصلی باید بر اثبات مزیت اقتصادی قابل انتسابی متمرکز باشد که منحصراً از محرمانه بودن اطلاعات مورد ادعا نشأت میگیرد. بر این اساس، چارچوب تحلیلی «شکستهای ارزش» بهعنوان معیاری عملی برای سنجش ارزش اقتصادی مستقل تبیین میشود که شامل شکست در میزان ارزش، شکست ناشی از فقدان رابطه سببیت میان ارزش و محرمانگی، شکست از حیث نوع ارزش و شکست از حیث زمانبندی ارزش است. اعمال دقیق این سنجه در مقام رسیدگی به دادگاهها کمک کرده و ضمن تقویت انسجام مفهومی حقوق اسرار تجاری از ایجاد انحصارهای ناموجه جلوگیری میکند؛ امری که تعادل مطلوب میان حمایت از نوآوری و حفظ رقابت سالم را تضمین خواهد کرد.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
