سَهلِ مُمتنع: تبیین مفهوم سرمایه فکری در حقوق بین‌الملل سرمایه‌گذاری خارجی با تأکید بر رویه داوری ایکسید

سَهلِ مُمتنع: تبیین مفهوم سرمایه فکری در حقوق بین‌الملل سرمایه‌گذاری خارجی با تأکید بر رویه داوری ایکسید نویسندگان: معتمدی, امین، عسکری, پوریا نشریه: مجله حقوقی بین المللی، دوره 42، شماره شماره 78 ( تابستان)، 2025/07/23 چکیده: گذر از مفاهیم کلاسیک سرمایه‌گذاری،‌ و توسعه آن به مواردی ازجمله حقوق مالکیت فکری و سرمایه‌قلمدادکردن این حق‌ها، مسیر پر فراز و نشیبی است که همواره با چالش‌هایی همراه بوده است. در همین راستا، مدخل ورود به مباحث دیگر در گرو تبیین چیستی سرمایه فکری در حقوق ‌بین‌الملل سرمایه‌گذاری خارجی است. در پژوهش حاضر، پس از ارزیابی‌های مقدماتی، به تحلیل مفهوم سرمایه فکری پرداخته خواهد شد. در این پژوهش سعی شده است که با امعان‌نظر به پرونده‌های چند سال اخیر نزد دیوان ایکسید، در ابتدا مفهوم سرمایه فکری با توجه به موافقت‌نامه‌های دوجانبه و بین‌المللی و مطابقت آن با ماده ۲۵ کنوانسیون ایکسید راستی‌آزمایی، و سپس مفهوم سرمایه فکری و جایگاه آن در حوزه داوری سرمایه‌گذاری خارجی تبیین شود. در جایی که دیوان داوری نتواند از تطابق موافقت‌نامه‌های دوجانبه و چندجانبه بین‌المللی با معیارهای ماده ۲۵ کنوانسیون ایکسید بهره‌مند شود، با درنظرگرفتن وابستگی متقابل سرمایه با حقوق مالکیت فکری مرتبط با آن و با امعان‌نظر به تأثیرگذاری سرمایه فکری در هدف اقتصادی سرمایه‌گذاری، سعی در تفسیر موسع از مفهوم سرمایه‌گذاری و سرمایه‌قلمدادکردن حقوق مالکیت فکری دارد.