دکترین
شعب ویژه دیوان عالی کشور — به موجب اصول مذکور و مقررات موضوعه
دیوان عالی کشور عالی ترین مرجع در سازمان قضاوتی ایران است که به موجب صول ۱۶۱ و ۱۶۲ قانون اساسی اصلاحی ۱۳۶۸ به منظور نظارت بر اجرای صحیح قوانین در محاکم ایجاد وحدت رویه قضایی و انجام مسئولیتهایی که طبق قانون به آن محول میشود تشکیل شده است. این مرجع از ابتدا به موجب اصل ۷۵ متمم قانون ساسی مشروطه با صلاحیت مقید و مشخص ظهور یافته بود. صلاحیت اصولی و مسئولیت اساسی دیوان نظارت بر حسن اجرای قوانین در مراجع قضایی است.
به موجب اصول مذکور و مقررات موضوعه می توان موارد عمده صلاحیت دیوان را ق.آ.د.
م) صادر می گردد. رسیدگی فرجامی مطابق ماده ۳۶۶ ق.آ.د.م عبارت است از حل اختلاف در صلاحیت ذاتی و نسبی مراجع قضایی و عمومی و حل اختلاف در صلاحیت محلی بین مراجع قضایی مستقر در دو استان (مواد ۲۷ و ۲۸ ق.آ.د.م و ماده ۳۱۷ ق.آ.د.ک و مواد ۱۴ و ۴۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری).
تجویز احاله رسیدگی به یک امر کیفری از یک حوزه قضایی به حوزه قضایی دیگر ماده ۴۲۰ ق.آ.د.
ک). رسیدگی و اظهارنظر قضایی در باب تخلف رئیس جمهور از وظایف قانونی بند ۱۰ اصل ۱۱۰ قانون اساسی).
صدور آرای وحدت رویه در موردی که نسبت به امر مشابه اعم از حقوقی، کیفری و امور حسبی از شعب مختلف دیوان عالی کشور و یا دادگاه ها آراء مختلف صادر شود ماده ۴۷۱ ق.آ.د.
ک).
صدور آرای اصراری کیفری و حقوقی از طریق هیات های وحدت رویه شعب کیفری و حقوقی (بند پ ماده ۴۷۰ ق.آ.د.ک و ماده ۴۰۸ ق.آ.د.
م). اما در سال های اخیر با اعطای صلاحیت خاص به این مرجع ماموریت دیوان از رسیدگی شکلی و تمرکز در وظایف اصلی رسیدگی فرجامی و صدور آرای وحدت رویه و اصراری، به رسیدگی ماهوی خارج از ذات این مرجع توسعه یافت. قانون گذار با ایجاد بدعتی تازه در ماده ۴۷۷ ...د.ک به شعب خاص از دیوان با دریافت ابلاغ ویژه از رئیس قوه قضاییه صلاحیت داد تا پس از درخواست اعاده دادرسی و تشخیص خلاف شرع بین بودن رای قطعی اعم از حقوقی و کیفری از سوی هر یک از مراجع قضایی مبادرت به رسیدگی شکلی و ماهوی نموده و خود رای مقتضی صادر نماید. ماده ۴۷۷ ق.آ.د.ک مقرر می دارد: «در صورتی که رئیس قوه قضاییه رای قطعی صادره از هر یک از مراجع قضایی را خلاف شرع بین تشخیص دهد، با تجویز اعاده دادرسی، پرونده را به دیوان عالی کشور ارسال تا در شعبی خاص که توسط رئیس قوه قضاییه برای این امر تخصیص می یابد رسیدگی و رای قطعی صادر نماید. شعب مذکور مبنیاً برخلاف شرع بین اعلام شده، رای قطعی قبلی را نقض و رسیدگی مجدد اعم از شکلی و ماهوی به عمل می آورند و رای مقتضی صادر می نمایند.
تبصره ۱ آراء قطعی مراجع قضایی اعم از حقوقی و کیفری) شامل احکام و قرارهای دیوان عالی کشور، سازمان قضایی نیروهای مسلح، دادگاه های تجدیدنظر و بدوی، دادسراها و شوراهای حل و نیز دستورهای موقت دادگاه ها ، اگر توسط رئیس قوه قضاییه خلاف شر بین را خلاف شرع بین تشخیص دهند، می توانند با ذکر مستندات از رئیس قوه قضاییه درخواست تجویز اعاده دادرسی نمایند. مفاد این تبصره فقط برای یک بار قابل اعمال است مگر اینکه خلاف شرع بین آن به جهت دیگری باشد».
مطابق ماده ۴۷۸ قانون مزبور پذیرش اعاده دادرسی بر اساس ماده ۴۷۷ و یا تجویز اعاده از سوی دیوان اثر تعلیقی داشته و اجرای رای موضوع اعاده را تا صدور حکم مجدد در دیوان به تعویق می اندازد.
موارد مرتبط 44
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
آمره بودن مقررات راجع به صلاحیت
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
تعیین صلاحیت دادگاه در پرونده طلاق و نقض قرار عدم صلاحیت توسط دیوان عالی کشور بر اساس اقامتگاه قانونی خوانده
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح به دعوی اعسار از محکوم به
مواد 26 و 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
وظایف دادسرا
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به بزه کلاهبرداری
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
صلاحیت دادگاه محل اجرای قرارداد
مواد 13 و 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع رسیدگی به اختلاف در صلاحیت میان دو دادگاه خانواده در یک استان
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
تعیین صلاحیت رسیدگی به دعوی حقوق و مزایای ایثارگران بین دیوان عدالت اداری و دادگاههای عمومی حقوقی
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
شرط رسیدگی توامان توسط دادگاه
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به بزه کلاهبرداری
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به بزه پولشویی
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
طرح دعوی در محل شعب صندوق تامین خسارتهای بدنی
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
جایگاه اداره ثبت احوال در دعاوی مربوط به صاحبان اسناد سجلی
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
عدم قابلیت فرجام قرار رد دعوی و قرار عدم استماع دعوی
مواد 26 و 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
صلاحیت دادگاه محل انعقاد قرارداد
مواد 26 و 27 از قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مطالبه وجه چک
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
تهدید علیه بهداشت عمومی
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در دعوای اعلام بطلان دستور اجرا
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
عدم صلاحیت دادگاه خانواده در رسیدگی به دعوی سند تجاری که برای پرداخت مهریه میباشد
مواد 26 و27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
بررسی صلاحیت دادگاهها در دعوی مطالبه وجه چک و نقض قرار عدم صلاحیت توسط دیوان عالی کشور
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح برای رسیدگی به اختلاف ناشی از قرارداد
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوا به طرفیت شعب شرکت
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دعوی اثبات زوجیت و عدم صلاحیت دادگاه محل اقامت زوجه
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در دعوای مطالبه نفقه فرزند
مواد 11و26 و27 از قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در فرض تعدد خواندگان
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعاوی راجع به ترکه
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در خریدهای الکترونیکی
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای افزایش میزان ملاقات
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
حدود صلاحیت دیوان عدالت اداری
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
اثر تهیه مسکن بعد از درخواست طلاق توسط زوجه
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای خسارت تاخیر تادیه سفته
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعاوی ناشی از قراردادها
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در تجدیدنظرخواهی از آرای شورای حل اختلاف در حوزه خانواده
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای ابطال سند رسمی با موضوع ابراء مهریه
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
حدود صلاحیت دادگاه خانواده در موضوع مهریه
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
حدود صلاحیت دیوان عدالت اداری
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
زمان موثر در تعیین اقامتگاه خوانده
مواد 27 و 28 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مال غیرمنقول
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای الزام خوانده به تمدید قرارداد منزل مسکونی
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوی علیه خواندگان متعدد در حوزه های قضایی مختلف
ماده 27 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
مواد مرتبط 4
-
استناد
از این صفحه
ماده 366 — قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی
ماده 366 ق.آ.د.م
-
استناد
از این صفحه
ماده 27 — قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی
مواد 27 و 28 ق.آ.د.م
-
استناد
از این صفحه
ماده 28 — قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی
مواد 27 و 28 ق.آ.د.م
-
استناد
از این صفحه
ماده 317 — قانون آیین دادرسی کیفری
ماده 317 ق.آ.د.ک
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
