شیوه آزاد کردن تضمین حسن انجام کار — از توجه به ماده های یاد شده

طرز آزاد کردن تضمین حسن انجام کار در ماده ۳۵ شرایط عمومی پیمان بدین نحو بیان شده است: نصف این مبلغ تضمین حسن انجام کار] پس از تصویب صورت وضعیت قطعی طبق ماده ۴۰ و نصف دیگر آن پس از تحویل قطعی با رعایت مواد ۴۲ و ۵۲ مسترد می گردد. قبلاً گفته ایم که فلسفه وجودی تضمین حسن انجام کار معطوف است به بند (الف) ماده ۱۸ شرایط عمومی پیمان که به موجب آن پیمانکار مسئولیت کامل حسن اجرای کارهای موضوع پیمان را طبق اسناد و مدارک پیمان به عهده دارد. این مسئولیت یا تعهد، همان تعهد به انجام کار با مطلوبیتی است که مورد نظر کارفرماست. یعنی، کارفرما نه فقط باید موضوع پیمان را به سرانجام لازم رساند بلکه همو باید این سرانجام را به نحواحسن انجام دهد. برای تضمین این مسئولیت مهم «از مبلغ هر پرداخت به پیمانکار معادل ۱۰ درصد به عنوان تضمین حسن انجام کار کسر و در حساب سپرده نزد کارفرما نگاهداری میشود. کارفرما زمانی این وجوه کسر شده را می تواند تملک کند که از حسن انجام تعهدات پیمانکار ناراضی باشد. در واقع این تضمین را می توان به عنوان وجه التزام انجام مطلوب کار به شمار آورد. به هر روی، از آنجا که مبالغ کسر شده از صورت وضعیت های پیمانکار در قالب عقد ودیعه به عنوان تضمین حسن انجام کار نزد کارفرما امانت است و دیدیم که کارفرما از این حیث امین یمانکار شناخته میشود پس، طبق ماده ۹۱۹ قانون مدنی امین باید عین مالی را که دریافت کرده است رد نماید. رد عین تضمین حسن انجام کار طبق ماده ۳۵ شرایط عمومی پیمان تحت عنوان آزادسازی تضمین حسن انجام کار، در ماده های ۴۰ و ۴۲ و ۵۲ شرایط عمومی پیمان پیش بینی شده است. از توجه به ماده های یاد شده ی بالا کاملاً مشهود است که استرداد یا آزاد کردن تضمین حسن انجام کار پیمانکار توسط کارفرما یکجا و دفعتاً واحده صورت نمی گیرد. بل که مراحل آزاد کردن تضمین حسن انجام کار مطابق ماده مرقوم به تدریج و به قرار زیر است: آزاد کردن نیمی از تضمین حسن انجام کار پس از تصویب صورت وضعیت قطعی - آزاد کردن نیمی دیگر تحویل قطعی حال، ذیلاً هر دو مرحله را به طور جداگانه تبیین میکنیم: آزاد کردن نیمی از تضمین حسن انجام کار پس از تصویب صورت وضعیت قطعی وفق مفاد ماده ۴۰ شرایط عمومی پیمان پیمانکار باید حداکثر تا یک ماه از تاریخ تحویل موقت، صورت وضعیت قطعی کارهای انجام شده را بر اساس اسناد و مدارک یمان... تهیه کند و برای رسیدگی به مهندس …» مهندس … سه ماه آن را برای تصویب کارفرما ارسال و کارفرما نیز ظرف مدت دو ماه باید نظر نهایی خود را اعلام کند تا در نهایت به تصویب کارفرما برسد. در اینجاست که «هرگاه ب. ت. ب. صورت وضعیت قطعی تصویب شده و سایر حسابهای پیمانکار، پیمانکار بدهکار نباشد، نصف تضمین حسن انجام کار آزاد می شود. مفهوم مخالف این بخش قسمتی از ماده ۴۰ شرایط عمومی پیمان. از ماده ۴۰ شرایط عمومی پیمان این است که اگر پیمانکار بدهکار باشد، نیمی از حسن انجام کار او آزاد نمی شود. در این صورت هنوز تمام مبالغ کسر شده از پیمانکار در ید کارفرما باقی است و قابل استرداد نیست. - آزاد کردن نیمی دیگر از تضمین حسن انجام کار پس از تحویل قطعی تحویل قطعی به هر یک از دو صور زیر تحقق می یابد: از رفع نقص پیمانکار از معایب و نواقص موجود در موضوع پیمان که منتهی به تصویب کارفرما و ابلاغ آن به پیمانکار گردد. ۲ پس از درخواست تحویل قطعی توسط پیمانکار و بی اعتنایی کارفرما، بیش از سه ماه از تاریخ درخواست وی. چگونگی رفع نقص از کارهای پیمان و تحویل قطعی در ماده های ۴۱ و ۴۲ شرایط عمومی پیمان به روشنی بیان شده است. حاصل کلام این که طبق ماده ۴۱ شرایط عمومی پیمان: اگر در دوره تضمین معایب و نقایصی در کار ببینند که ناشی از کار پیمانکار باشد، پیمانکار مکلف است که آن معایب و نقایص را به هزینه خود رفع کند. برای این منظور کارفرما مراتب را با ذکر معایب و نقایص و محل آنها به پیمانکار ابلاغ میکند و پیمانکار باید حداکثر ۱۵ روز پس از ابلاغ کارفرما شروع به رفع معایب و نقایص کند و آنها را طی مدتی که مورد قبول کارفرماست رفع نماید.