دکترین
قاعده بطلان کل عقد بتعذّر الوفاء بمضمونه: مفاد
در تمامی عقود و معاملات ، حتی عقود اذنی ، همچون وکالت ، چنانچه عمل به مقتضای عقد امکان نداشته باشد، عقد باطل میگردد. به عنوان نمونه، هرگاه خانۀ مورد اجاره، قبل از تحویل به مستاجر خراب شود، عقد اجاره باطل میشود. در عدم امکان، تفاوت نمیکند از ناحیۀ یکی از دو طرف عقد باشد یا هر دو. البته مراد از عدم امکان، عدم امکان دائمی است، بنابراین، اگر وفای به عقد به طور موقّت ممکن نباشد، عقد باطل نخواهد شد. برخی در قاعدۀ یاد شده خدشه کرده و گفتهاند: در مواردی که یکی از دو طرف، پس از عقد نتواند به مفاد آن عمل کند، بر اساس شرط ضمنی ارتکازی موجود در عقد، برای طرف مقابل حق فسخ محفوظ است. به عنوان مثال، در فرض عدم امکان تسلیم کالا از سوی فروشنده به جهت غصب شدن آن، خریدار به جهت تخلف شرط ضمنی، حق فسخ پیدا میکند، گویی با اقدام به خرید کالا، بر فروشنده شرط میکند که اگر نتوانستی کالا را تحویل دهی، حق فسخ معامله برای من محفوظ است.
منبع: القواعد الفقهیه، ج۵، ص۲۶۵-۲۶۶ · الانوار البهیة، ص۱۵۲-۱۵۶
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
