قاعده شروط ۷۵ — قواعد فقه (محقق داماد)

. منیة الطالب (تقریرات درس آیت الله نایینی)، ج ۲، ص ۱۱۱ و مکاسب، ص ۲۷۲. البته در بعضی موارد تشخیص مفاد شرط و اینکه مخالف مقتضای ذات عقد است یا با اطلاق عقد منافات دارد اندکی مشکل است و به استنباط و دقت نیاز دارد. به هر حال اگر در تشخیص مفاد شرط تردید باقی بماند، باید به مقتضای اصول عمل کرد که نتیجه آن در این موارد فساد شرط و بطلان عقد است؛ زیرا در حقیقت آنچه مورد شک و تردید قرار گرفته تحقق عقد است و اصل عدم تحقق آن است. . منیة الطالب (تقریرات درس آیت الله …)، ج ۲، ص ۱۱۱ و مکاسب، ص ۲۷۲. البته در بعضی موارد تشخیص مفاد شرط و اینکه مخالف مقتضای ذات عقد است یا با اطلاق عقد منافات دارد اندکی مشکل است و به استنباط و دقت نیاز دارد. به هر حال اگر در تشخیص مفاد شرط تردید باقی بماند، باید به مقتضای اصول عمل کرد که نتیجه آن در این موارد فساد شرط و بطلان عقد است؛ زیرا در حقیقت آنچه مورد شک و تردید قرار گرفته تحقق عقد است و اصل عدم تحقق آن است. منجز باشد. به عقیده عده ای از فقها، شرط معلق باطل است؛ مثل آنکه در ضمن عقد بیع شرط شود که ی. ا. ط. در صورت آمدن زید از مسافرت، لباسی برای دیگری بدوزد. دلیل بطلان شرط معلق آن است که شرط جزئی از عوضین است و با فرض معلق بودن شرط ثمن نیز معلق می شود. اما این استدلال مورد قبول اکثر فقها قرار نگرفته است و گفته اند تعلیق به عمل برگشت می کند؛ بدین معنی که در مثال فوق مورد شرط و التزام یعنی دوختن لباس، معلق است و آمدن زید قید عمل است. بنابراین شرط مزبور انشای عقد را بر ثمن معین معلق نمی کند و به تعبیر دیگر در این مورد منشأ معلق است نه انشا.