دکترین
قانون مدنی ماده ۱۴۰ تملک حاصل می شود — (1) تملک حق مباح - مانند حیازت
بخش اخیر این نظریه قابل انتقاد است و ثبت ملک در دفتر املاک را به عنوان سبب تملک به دشواری می توان پذیرفت. چرا که ثبت ملک در دفتر املاک نتیجه نهایی و علت غایی فرآیند ثبت ملک است و خود سبب تملک محسوب نمی شود تا سیبی در کنار سایر اسباب تملک به شمار آید.
در خصوص مملک بودن ایقاع واقعیت این است که به رغم اهمیت ایقاع به عنوان یکی از منابع تعهد، لیکن قانونگذار مدنی آن را به طور مشخص در ماده ۱۴۰ ذکر نکرده است. ممکن است گفته شود قید واژه تعهدات در بند دوم ماده مذکور را می توان شامل ایقاعات نیز دانست. اما قید واژه تعهدات نقص مذکور را برطرف نمی سازد. زیرا تعهدات شامل عقود نیز می شود که در ابتدای بند دوم ماده ۱۴۰، به آن تصریح شده است. پس به نظر می رسد صحیح آن بود که قانونگذار بعد از واژه عقود کلمه ایقاعات را ذکر میکرد که در این صورت از بند اول راجع به احیای اراضی موات و حیازت اشیای مباحه و همچنین از بند سوم راجع به اخذ به شفعه بی نیاز می شد. زیرا به خوبی مشخص است که بندهای اول و سوم ماده ۱۴۰ در زمره ایقاعات می گنجند. در نتیجه بر مبنای تحلیل حقوقی اسباب تملک به نظر می رسد شایسته بود قانونگذار مدنی با حذف بندهای اول و سوم ماده ۱۴۰ قانون بند دوم را به صورت به وسیله عقود و ایقاعات انشاء می نمود تا سایر ایقاعات مملک را نیز در برگیرد.
ا جعفری لنگرودی دکتر محمد جعفر مجموعه محشی قانون مدنی همان منبع، صفحة ۱۳۴. بر اساس آنچه گفته شد، در مملک بودن ایقاع نباید تردید کرد و فقط آنچه محل بحث و سخن و نظر بسیار قرار گرفته است مصادیق چنین ایقاعی است که در آثار استادان و نویسندگان به طور مفصل و مبسوط مورد بررسی قرار گرفته است و ذهن پژوهشگر را به سرزمین دانایی رهنمون می سازد.
در ایقاع مملک، شخص با اعلام صریح اراده خود و البته با رعایت ضوابط و تشریفات خاص که عمدتاً با اذن دولت نیز ملازمه دارد، نسبت به تملک اقدام می کند. در چنین فرضی آنچه سبب مالکیت تملک کننده می شود بروز و ظهور عینی اراده شخص یعنی همان ایقاع است. برخی از استادان نمونه های ایقاع مملک را به دو گروه تقسیم کرده اند:
(1) تملک حق مباح - مانند حیازت مباحات که با حقوق دیگران برخورد ندارد و باعث انتقال مالکیت از دیگری به تملک کننده نمی شود. بلکه شخص به سبب حیازت مال مباح نسبت به آن تملک می یابد.
(۲) تملک حق دیگری مانند حق شفعه که موضوع ماده ۸۰۸ قانون مدنی قرار گرفته است و بر پایه آن شریک مشاعی مال غیر منقول قابل تقسیم بین دو نفر در صورت انتقال سهم شریک دیگر به شخص ثالث در قالب عقد بیع، حق دارد با پرداخت قیمتی که مشتری داده است، سهم مشاعی او را تملک نماید.
حقوقدانان برآنند که قانونگذار مدنی د. ح. شفعه به لحاظ مصلحت بر خلاف حاکمیت اراده رفتار کرده و در واقع تملک شریک را فقط معطوف به اراده او نموده است و در نتیجه اخذ به شفعه را یگانه موردی دانسته اند که با بودن مالک در قید حیات دیگری می تواند ملک او را بدون موافقتش تملک کند. آشکار است که تملک موضوع دسته اول یعنی ایقاع بر مبنای تملک حق مباح، موافق قاعده ایقاع است و تملک موضوع گروه دوم یعنی ایقاع بر مبنای تملک حق دیگری استثنایی و خلاف قاعده ایقاع است و قطعاً باید از طرف قانونگذار تصریح امامی دکتر … - حقوق مدنی جلد سوم، همان منبع صفحات ۵۹ تا ۶۱.
عمید، دکتر … - تقریرات وصیت صفحه ۱۳ به بعد. حائری (شاهباغ)، سید علی - شرح قانون مدنی جلد دوم همان منبع صفحات ۷۲۵ تا ۷۲۸. جعفری لنگرودی دکتر … - دورة حقوق مدنی وصیت انتشارات کتابخانه گنج دانش چاپ دوم
عمید، دکتر موسی - تقریرات وصیت صفحه ۱۳ به بعد. حائری (شاهباغ)، سید علی - شرح قانون مدنی جلد دوم همان منبع صفحات ۷۲۵ تا ۷۲۸. جعفری لنگرودی دکتر محمد جعفر - دورة حقوق مدنی وصیت انتشارات کتابخانه گنج دانش چاپ دوم
۱۳۸۴، صفحات ۵ تا ۱۶. جعفری لنگرودی، دکتر محمد جعفر - دوره حقوق مدنی (ارت)، انتشارات کتابخانه گنج دانش، چار. چهارم کاتوریان دکتر ناصر - ایقاع نظریه عمومی - ایقاع معین نشر دادگستر چاپ دوم ۱۳۷۷، صفحات ۳۰ و ۳۱.
کاتوریان دکتر ناصر - وصیت در حقوق مدنی ایران انتشارات ققنوس چاپ سوم ۱۳۷۶، صفحات ۴۵ تا ۵۲. کاتوریان دکتر ناصر - دوره عقود معین جلد سوم انتشارات کتابخانه گنج دانش چاپ اول ۱۳۷۷، صفحات ۲۹۴ تا ۳۰۲ کاتوزیان دکتر ناصر - ایقاع نظریة عمومی - ایقاع معین همان منبع صفحات ۶۲ و ۶۳.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 40
آرای مرتبط 6
-
رأی
هماستناد
شرط اعمال حق شفعه در مورد بیع آپارتمان
مواد 808 و 816 و 1258 و 1284 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تاخیر در اعمال حق شفعه
مواد 808 و 821 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رابطه تقسیم و افراز
ماده 808 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط اعمال حق شفعه در مورد بیع آپارتمان
مواد 808و816و1258و1284 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رأی: ✅رای دادگاه تجدید نظر
ماده 808قانون مدنی حق شفعه نسبت به مال غیر منقولی که قابلیت تقسیم داشته ب
-
رأی
هماستناد
رأی: ✅فوری بودن اعمال #حق_شفعه (28/11/13)
مواد 808 و 821 قانون مدنی حکم بر اعمال اخذ به شفعه در خصوص معامله رسمی موضوع سند
نظریات مشورتی 4
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1222 مورخ 1400/11/23
ماده 808 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/1222 — 1400/11/23
ماده 808 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/97/3365 مورخ 1397/12/22 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص اعمال حق شفعه در مورد آپارتمان ها با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 808 و 809 قانون مدنی و قیاس اولویت ماده 810 قانون یاد شده در فرض سوال
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/4755 مورخ 1390/11/25 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 808 ق.م
نشستهای قضایی 2
-
نشست قضایی
هماستناد
حق شفعه و ملاک قرار دادن مبلغ زمان معامله یا قیمت روز
ماده 808 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
چگونگی اخذ به شفعه در صورت فروش ملک با چندین برابر قیمت
ماده 808 قانون مدنی
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 808 — قانون مدنی
ماده 808 قانون مدنی قرار گرفته است و بر پایه آن شریک مشاعی مال غیر منقول ق
دکترین 27
-
مقاله
هماستناد
اعلام اعمال حق و مطالبه حقوق برخاسته از آن — پیش از اجرای حقوقی مانند فسخ قرارداد
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اعلام اعمال حق و مطالبه حقوق برخاسته از آن — کاربرد اظهارنامه برای سایر حقوق مشابه فسخ
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اعلام اعمال حق و مطالبه حقوق برخاسته از آن — کاربرد اظهارنامه برای سایر حقوق مشابه فسخ
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
سوم - مزایده ملک مشاع و حق شفعه
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
سوم - مزایده ملک مشاع و حق شفعه — اگر م
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مال غیر منقول تبعی — شمار دیگری از اموال منقول در شکل
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مال غیر منقول تبعی — حقوق و دعاوی یاد شده در ماده
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پیوستگی و جدایی عین از منفعت — اما در مورد مال غیر منقول اصل
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بر مال غیر منقول پاره ای از حقوق وارد و جاری است
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ذی نفع اعاده عملیات اجرا
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
فروش تمام ملک یا بخش مشاع آن — پرسش مهم در دامنه ماده ۱۴۰ق
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
فروش تمام ملک یا بخش مشاع آن — فروش سهم مشاع داد باخته و اعمال
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
فروش تمام ملک یا بخش مشاع آن — فروش سهم مشاع داد باخته و اعمال
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تکلیف شفیع به پرداخت بالاترین وجه پیشنهادی برای خرید — کاتوریان
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تکلیف شفیع به پرداخت بالاترین وجه پیشنهادی برای خرید — لزوم حق شفعه و تایید و تنفیذ
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تکلیف شفیع به پرداخت بالاترین وجه پیشنهادی برای خرید — لزوم حق شفعه و تایید و تنفیذ
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
آغاز مهلت شکایت برای شفیع در مقام اعمال حق شفعه
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ه ۳ مفهوم لقب مقصود از لقب مسند هر جمله که مورد
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مفهوم عدد منظور از مفهوم عدد عبارت است که حکم مقید
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مفهوم عدد منظور از مفهوم عدد عبارت است که حکم مقید
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
کلمه دو عدد است که حکم مقید به آن شده است
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
کلمه دو عدد است که حکم مقید به آن شده است
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تعارض بین مفهوم و منطوق — منطوق نطق لفظ و یا کلامی است
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تعارض بین مفهوم و منطوق — جمله اکرم العالم که مدلول آن حکمی
ماده 808 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بازخوانی و نقد ادلّه اختصاص حقّ شفعه به «بیع» (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 808 قانون مدنی به پیروی از دیدگاه مشهور فقهی عنوان کرده اند
-
مقاله
هماستناد
نقد و بررسی مبانی فقهی ماده ۸۰۸ قانون مدنی (اختصاص حق شفعه به اموال غیرمنقول)
ماده 808 قانون مدنی (اختصاص حق شفعه به اموال غیرمنقول
-
مقاله
هماستناد
پیوستگی حقوق، فقه و اخلاق ذیل اصل انسجام برای اثبات شفعه در اموال منقول و غیر منقول غیر قابل تقسیم (مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)
مواد 808 و 815 ق.م حق شفعه برای اموال غیرمنقول و قابل تقسیم حکم شده اما این مو
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
