لزوم طرح آن در قالب کیفری — حال ابهامی که وجود دارد این است

گفته شد که دعوا توانایی قانونی مدعی حق تضییع یا انکار شده در مراجعه به مراجع صالح در جهت به قضاوت گذاردن وارد بودن یا نبودن ادعا و ترتب آثار قانونی مربوطه است. این حق برای هر شخص ممکن است وجود داشته باشد. برای رسیدگی دادگاه به یک موضوع به عنوان دعوا لازم است که اولاً موضوع خواسته شده عنوان دعوا داشته باشد و به عبارت دیگر ماهیت دعوا داشته و مبتنی بر اختلاف و نیازمند حل و فصل باشد مصداق مفهوم کلی دعوا باشد و ثانیاً شرایط دعوا رعایت شده باشد و به شرایط دعوا هم اشاره شد. حال ابهامی که وجود دارد این است که بر فرض ایجاد دعوا به معنای حق مراجعه به مراجع قضاوتی آیا گزینش راهکار کیفری» یا «حقوقی کاملاً تابع اراده مدعی است و یا اینکه محدودیت های قانونی در این خصوص قابل تصور است؟ از نظر نگارنده، ب. ت. ب. اصل استماع دعوا هر یک از این دو راه را که مدعی انتخاب نماید دادگاه مکلف به رسیدگی با احراز شرایط دعوا است. النهایه به نفع خود اوست که بهترین راه را انتخاب نماید. ممکن است خواهان به جای انتخاب راه ساده تر و عاقلانه تر، راه دیگری را انتخاب کند. ولی دادگاه در صورت وجود شرایط استماع دعوا نمی تواند با تشخیص مصلحت مدعی او را از حق رسیدگی به دعوا محروم نماید، مگر اینکه با دلیلی قاطع و خدشه ناپذیر نادیده انگاشتن اصل استماع را موجه و مدلل سازد. ۱ فرحزادی علی اکبر و سید رسول میرنژاد بروجنی اصل ترمیم دادرسی در حقوق دادرسی مدنی