مستندات قانون مرتبط با دعوا و مبانی آن — مواد ۴۱۰

مواد ۴۱۰، ۴۱۱، ۴۱۲، ۴۱۳، ۴۱۴ و ۴۱۵) قانون مدنی مقررات اختصاصی) مواد ۴۴۵ الی ۴۵۷ قانون مدنی قواعد عمومی خیارات قاعده فقهی «لا ضرر»؛ قاعده «نفی غرر» خیار رؤیت و تخلف از وصف مختص بیع نیست و در سایر عقود نیز راه دارد و اینکه قانون گذار در خصوص بیع به این امر پرداخته است به دلیل فرض شایع و بر مبنای غلبه است. خیار رویت و تخلف از وصف فوری است و تأخیر در اعمال آن باعث از بین رفتن خیار می شود. خیار رویت و تخلف از وصف در اموال کلی راه ندارد و در صورت عدم مطابقت مورد معامله با آنچه سابقاً دیده شده یا توصیف شده فروشنده ملزم است کالایی که با همان ویژگی توافق شده است را تحویل و تسلیم کند <a class="artref" href="/ماده/ماده-414-a_0815110236061">ماده ۴۱۴ قانون مدنی</a>). خیار مذکور مختص مشتری نیست، بلکه فروشنده نیز ممکن است مورد معامله را مثلاً در چند سال اخیر ندیده باشد و با همان اوصاف سابق فروخته باشد، ولی اکنون متوجه شود مورد معامله بسیار تغییر کرده است. ممکن است خیار رؤیت و تخلف از وصف و خیار عیب همزمان در یک معامله وجود داشته باشد و آنگاه صاحب خیار مختار است به هر کدام استناد نماید. تفاوت خیار رؤیت و تخلف از وصف با خیار تخلف از شرط صفت در چیست؟ همان طور که در مبحث خیار تخلف از شرط گفته شد، در بسیاری از موارد این دو خیار با هم همپوشانی دارند و ذی حق میتواند به هر یک از این دو استناد کند، زیرا تفاوت چندانی در عمل ندارند. ولی خیار رؤیت و تخلف از وصف فوری است. <a class="artref" href="/ماده/ماده-415-a_0815110236062">ماده ۴۱۵ قانون مدنی</a> اما خیار تخلف از شرط صفت فوری نیست. خریدار حق تبعض مورد معامله را ندارد و نمی تواند آنچه را که دیده است و مطابق شرایط قراردادی است را قبول کند و آنچه را که ندیده و مطابق نمونه نیست را رد کند، بلکه یا باید کل معامله را فسخ کند یا مجموع آن را قبول کند <a class="artref" href="/ماده/ماده-411-a_0815110236058">ماده ۴۱۱ قانون مدنی</a> -۹ خیار رؤیت صرفاً شامل مشاهده مورد معامله نمی شود؛ بلکه شامل اوصاف مورد معامله با حواس دیگر نیز م. ب.. مثلاً کسی مقداری ادکلن که سابقاً استشمام کرده را خریداری نموده ولی بعد از معامله متوجه میشود ادکلن آن بوی سابق را ندارد. پس نام گذاری خیار رویت بر مبنای غلبه است. ۱۰ آیا می توان خیار تخلف از وصف را ساقط کرد؟ به این پرسش در بخش قواعد عمومی خیارات به طور مبسوط توضیح داده شد.