دکترین
مسئولیت کارشناس و گزارش کارشناسی
مسئولیت کارشناس و گزارش کارشناسی
حتی در صورت عدم ارائه مدارک لازم از سوی خواهان به کارشناس، نمیتوان اجرای قرار کارشناسی را غیرممکن اعلام کرد و کارشناس مکلف به بررسی اسناد موجود خوانده و اظهارنظر بر اساس آن است.
تاریخ رای نهایی: 1393/10/15
شماره رای نهایی: 900321
خلاصه جریان پرونده
آقایان ف.ب. وکیل و الف.ج. کارآموز وکالت از طرف شرکت در حال تصفیه فروشگاههای زنجیرهای... و مدیر تصفیه آن (آقای ب.پ.) بهطرفیت اتحادیه مرکزی شرکتهای تعاونی... کشور دادخواست مطالبه مبلغ 1040000000 ریال و خسارات دادرسی و تأخیرتأدیه از 18/3/90 تا اجرای حکم تقدیم دادگاههای عمومی تهران نموده که در مجتمع قضائی صدر به شعبه 44 ارجاع و به کلاسه 920473 ثبت و آقای ب.ع. به وکالت از خوانده معرفی شده و در جلسه مورخ 27/9/92 دادرسی، وکلای طرفین تقاضای ارجاع به کارشناسی نمودهاند و دادگاه قرار ارجاع امر به کارشناس صادر کرده است (ص 26) کارشناس منتخب در تاریخ 28/11/92 به دادگاه گزارش داده که با وجود پیگیریهای مکرر تلفنی با آقای ف.ب. و الف.ج. وکلای خواهان و مدیر شرکت خواهان تاکنون اسناد و مدارک خود را در اختیار اینجانب قرار ندادهاند در نتیجه امکان اجرای قرار عملاً غیر ممکن است (ص 50) و دادگاه به موجب دادنامه شماره 1133- 26/12/92 خواسته را بلادلیل تشخیص و حکم بر بیحقی خواهان صادر کرده است (ص 54)
وکلای شرکت خواهان از این رأی فرجامخواهی نمودهاند که فرجامخواهی کارآموز وکالت قابل اعتنا نیست لکن فرجامخواهی آقای ب. مطرح رسیدگی است. پرونده پس از تبادل لوایح به دیوانعالی کشور ارسال شده و در تاریخ 7/8/93 به این شعبه ارجاع گردیده است.
رای دیوان
با عنایت به اینکه پس از اعلام کارشناس در خصوص اینکه خواهان اسناد و مدارک خود را در اختیار وی قرار نداده، دادگاه بدون اخطار به خواهان در این مورد رأی داده است گرچه کارشناس موظف بوده حسب مفاد قرار کارشناسی لااقل با بررسی دفاتر تجاری خوانده اظهارنظر نماید که چنین نکرده است. لذا صدور رأی بیحقی خواهان به کیفیت مرقوم صحیح نبوده ضمن نقض آن مستنداً به ماده 367 و بندهای 2 و 3 و 5 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی، رسیدگی مجدد را به شعبه دیگر دادگاه عمومی تهران ارجاع مینماید.
رئیس شعبه 5 دیوانعالی کشور - مستشار
پژوهشگاه قوه قضاییه
نحوه ارزیابی ملک:
ارریابی و تعیین قیمت املاک
یکی از موارد شایع در ارجاع دعاوی به کارشناسی، موضوع ارزیابی و تعیین قیمت املاک اعم از ویلایی، مسکونی، تجاری، صنعتی و غیره جهت اجرای حل و فصل دعاوی، ترهین وثائق، تعیین هزینه دادرسی یا نحوه اجرای قراردادهای عمرانی است.
در واقع، کارشناسی املاک یکی از موضوعات مهم در استنادات آرای دادگاهها و تعیین حق و حقدار است.
کارشناس باید با شناخت و تفکیک عوامل و پارامترهای تعیینکننده،
مرغوبیت و قیمت ملک از قبیل :
عرصه و اعیان و امتیازات و هزینههای متفرقه آن، نسبت به ارائه نظر کارشناسی اقدام کند و بالطبع، هرگونه بیدقتی در این حوزه، میتواند نتیجه منفی در آرای صادره دادگاهها داشته باشد و از جمله عوامل مهم در تعیین قیمت ملک، ارزش عرصه (زمین) آن است.
به این دلیل که زمین مرغوب، اعیان قابل قبولی را پدید میآورد و بالطبع اعیان مناسب، ارزش افزوده برای عرصه این ارزش ايجاد ميكند عرصه تابع عواملی است که پس از تحقیق و استعلام از منابع معتبر محلی، قیمتگذاری میشود،
این پارامترها و عوامل عبارتند از :
مساحت، اندازه ابعاد ملک و بخصوص طول ضلع متصل به معبر(بر ملک)؛ کاربری ملک، زیرا برحسب نوع کاربری، ارزش آن متغیر است؛ عرض معبر و تعداد گذرهای مجاور ملک (چند بر بودن ملک)؛ موقعیت ملک نسبت به معابر و جهات اربعه و امکان تغییر کاربری ملک توسط کمیسیونهای مربوطه است.
به عنوان مثال:
اگر میان دستگاه دولتی و مالک توافق وجود نداشته باشد، بهای عادله توسط هیاتی مرکب از سه نفر از کارشناسان رسمی دادگستری تعیین میشود. یک کارشناس از سوی دستگاه اجرایی متقاضی تملک و خرید، یک نفر از سوی مالک و نفر سوم با تراضی طرفین انتخاب میشود
و اگر هر یک از طرفین، از معرفی کارشناس سوم خودداری کردند، کارشناس سوم با معرفی دادگاه محل وقوع ملک انتخاب میشود. نظر اکثریت این سه کارشناس، در تعیین بهای عادله، قطعی و لازمالاجرا است.
بهای عادله ملاک کارشناسی املاک:
ملاک تعیین قیمت اراضی و املاک، بهای عادله روز بر مبنای قیمت اراضی، ساختمانها و تأسیسات مشابه در حوزه عملیات طرح، بدون در نظر گرفتن تاثیر پروژه مذکور در قیمت آنهاست زیرا وجود و تاسیس ساختمانهای دولتی و تاسیسات عمومی عمدتاً به صورت مثبت یا منفی بر قیمت سایر اراضی و املاک مجاور تاثیر میگذارد.
در مواردی که ملک محل سکونت یا مکان درآمد (ممراعاشه) در اختیار مالک باشد، علاوه بر بهای عادله صدی 15 به قیمت ملک افزوده خواهد شد که تشخیص این امر با دستگاه اجرایی متقاضی است و در صورت بروز اختلاف تشخیص نهایی با دادگاه خواهد بود.
اگر ملک مورد نظر، زمین زراعی باشد و علاوه بر مالک زمین زراعی، در آن زمین مطابق عرف، کشاورز یا کشاورزانی دارای حق باشند، اگر برابر نظر اداره کشاورزی، زارعان دارای حقوقی در ملک باشند، حقوق زارعان ذینفع به تشخیص اداره کشاورزی از محل ارزش کل ملک به آن پرداخت و مابقی در هنگام انجام معامله به مالک پرداخت میشود .
چنانچه در ملک ساختمان روستایی فاقد سند مالکیت، هر گونه اعیانی یا حقوقی مانند حق ریشه، بهای شخم، بذر، کود و ... وجود داشته یا زارع زحماتی برای آماده کردن زمین متحمل زحماتی شده باشد، قیمت اعیانی و حقوق متعلق به آن برابر قرارداد موجود بین زارع و مالک یا طبق مقررات یا عرف محل از طریق توافق یا از سوی کارشناسان تعیین و از محل ارزش کل ملک به او پرداخت شده و مابقی به مالک پرداخت خواهد شد.
اگر ملک، محل کسب و پیشه اشخاص باشد، در صورتی به آن حق کسب و پیشه تعلق خواهد گرفت که حداقل یک سال قبل از اعلام تصمیم دستگاه دولتی متقاضی محل کسب و پیشه بوده باشد البته دستگاه اجرایی میتواند به جای پرداخت حق کسب و پیشه در صورت رضایت صاحب حق تعهد کند که پس از انجام طرح، محل کسبی در همان حدود به صاحب حق واگذار کند.
#نحوه_ارزیابی_ملک
اخلاق کارشناسی
موضوع اخلاق حرفه ای و کارشناسی بیش از هر زمان الزامی و ضروری می باشد
امروزه باید در کانون های سراسر کشور بعنوان یک رهیافت و ضرورت . تحت عنوان اخلاق کارشناسی به ان پرداخته شود و حتی دوره هایی در این زمینه برگزار گردد و کتاب هایی در این حوزه تالیف گردند، و بعنوان یک مرجع درس اخلاق کارشناسی مطرح شود.
شایسته است عنایت به این موضوع منجر به تالیفاتی در زمینه اخلاق کارشناسی و ارائه دستورالعمل هایی گردد که چارچوب رفتار حرفه ای و اخلاقی کارشناسان را ترسیم کنند. این دستورالعمل ها یا منشورهای اخلاقی . اصول جدیدی در اخلاق معرفی گردند .
و این اصول اخلاقی مورد اجماع را به گونه ای مختصر و مفید در اختیار افراد و ذیفعان و جامعه کارشناسی قرار دهند که قابل فهم. درکو رعایت وپیگیری و بررسی آن گردد .
امید است واحدهای پژوهشی کانونهای سراسر کشور با پژوهش. بررسی و ارائه مستندات متقن درباره موارد نقض اصول اخلاق کارشناسی طی مقالاتی به تبیین ریشه ها، عوامل و آسیب های آن به پردازند.
در سالهای اخیر آسیب های رفتارهای نادرست بعضی از کارشناسان آنچنان گسترده بوده که زندگی روزمره مردم را تحت الشعاع قرار داده که حساسیت نسبت به آن نمایان تر شده است.
هرچند که متاسفانه به دلیل ناآگاهی و بی تفاوتی های عمیق موجود در جامعه نسبت به رعایت نکردن موازین اخلاقی، جامعه علمی و مهندسی و کارشناسان همچنان درگیر فضای آلوده برخی بداخلاقی ها است.
اعتلای اخلاق کارشناسی مستلزم یک راهبرد چند مرحله ای است. در کنار تبیین اصول اخلاق کارشناسی و آشکارسازی اهمیت آن در جامعه و زندگی آحاد مردم، وجامعه کارشناسی . مستندسازی موارد تصمیم های نادرست کارشناسی از دیدگاه اخلاقی، و بالابردن هزینه رفتارهای خلاف اصول اخلاق مهندسی وکارشناسی ضروری است. بدون شک اولین گام در جهت اعتلای سطح اخلاق کارشناسی در کشور آموزش و اطلاع رسانی درست و دقیق از ضروریات و الزامات شورایعالی و کانون ها ی کشور می باشد.
بقلم مهندس خزاعی کارشناس رسمی دادگستری کانون تهران
#اخلاقی_کارشناسی
نکاتی که باید جهت نگارش نظریه کارشناسی رعایت شود :
درابلاغیه های کارشناسی صادره مهلتی ( حدودآ ۷ یا ۲۰ روزه ) جهت ارائه نظریه کارشناسی وجود دارد که کارشناسی با مطالعه پرونده اگر در یابد که زمان بیشتری جهت بررسی نیاز دارد باید کتباً از مقام قضایی درخواست استمهال کند
1⃣ پس از آگاهی از مفاد قرار و مطالعه کامل پرونده، کارشناس باتماس تلفی باطرفین دعوی وهماهنگی های قبلی ، اقدام به مشاهده و معاینه محل مورد نظر می نماید وضمن استماع نظرات طرفین دعوی و اخذ اسناد ابرازی احتمای آنان ، مشاهدات خودرا از محل قرارکارشناسی ؛ را مکتوب ومینوت برداری می کند ؛
2⃣در صورت نیاز به مدارک بیشتر و یا مراجعه به سازمانهای دولتی طی درخواستی از مقام قضایی معرفی نامه خود را جهت مراجعه به اداره مذکور مانند شهرداری و یا اداره ثبت دریافت خواهد کرد.
3⃣ قابل ذکر است ؛ در هر یک از مراحل اگر به هر دلیل مشکلی بوجود آمد که در اجرای قرار با چالش ویا مشکل مواجه شدید مثلاً عدم حضور ویا عدم همکاری دراجرای قرار توسط خواهان یا خوانده در محل مورد تنازع ، مراتب باید کتباً به دادگاه اعلام گردد تا مسئولیت تاخیر در اجرای قرار صادره از عهده کارشناسی ساقط گردد.
پس از جمع آوری مدارک (مانند مدارک ابرازی طرفین و یا مدارک بدست آمده ازمراجعه به مراجع وسازمانهای مرتبط باقرارگارشناسی توسط کارشناسی ) و انجام کلیه اقدامات لازم جهت پردازش موضوع پرونده و حصول نتیجه، پس از روشن شدن موضوع برای کارشناس (با سند ومدارک و دلیل مشخص گردید اقدام به تهیه نظریه کارشناسی می کند
رعایت و درنظر گرفتن نکات زیر پیشنهاد می گردد
- قابل ذکر است تفاوت معنایی بین کلمه گزارش و نظریه وجود دارد ؛
زیرا برخی اشتباهاً نظریه کارشناسی را با گزارش کارشناسی مترادف می دانند که باید توجه داشت که یک کارشناس در اجرای یک قرار کارشناسی صادره می بایست نظریه کارشناسی خود را ارائه دهد که ملاک صدور حکم قضایی قرار خواهد گرفت حال آنکه گزارش، بیشتر شرح وضعیت موجود یک حالت، وضعیت و یا مکان است که در مورد برخی از قرارهای کارشناسی نظیر تامین دلیل می تواند صادق باشد.
1⃣ حتی الامکان نظریه کارشناسی باید بصورت تایپی باشد مگر در مواردی خاصی که فرصت تایپ وجود ندارد.
2⃣استفاده از سربرگ مخصوص کارشناسی در نظریه انفرادی و استفاده از سر برگهای هیاتی مخصوص در کارشناسی های چند نفره ؛
که در حالت اول سربرگ باید حتماً دارای نام کارشناس، رشته کارشناسی، شماره پروانه، تاریخ، شماره بایگانی و شماره صفحه باشد. همچنین بالای سربرگ باید آراسته به آرم کانون یا آرم مرکز باشد.( کانون کارشناسان رسمی دادگستری - مرکز امور مشاوران حقوقی، وکلا و کارشناسان رسمی قوه قضاییه )
3⃣به کار ہردن املاء صحیح کلمات و رعایت نکات دستور زبان وآیین نگارش صحیح واستاندارد
4⃣عدم استفاده از واژه های تخصصی نامأنوس وهیر ضروری ، در صورت نیاز به استفاده از واژه های تخصصی خارج از اصطلاحات حقوقی، آن واژه بهتر است تعریف گردد.
5⃣مفاد نظریه کارشناسی باید مستدل و صریح و منجزبوده و نباید بصورت دو پهلو، مبهم و سوال برانگیز باشد
و کارشناس باید با دلیل و سند اقدام به شرح نظریه خود نماید و با قطعیت آن را به نتیجه برساند و از ذکر نظر شخصی بدون دلیل جداً خودداری کند.
لازم به ذکر است که اسناد و مدارک مورد استقاده، با شماره گذاری به پیوست نظریه ارائه گردد.
6⃣نظریه کارشناسی فقط باید در چارچوب قرار صادره تنظیم گردد و از ذکر موارد اضافه بر آن یا کمتر از آن جدآ خودداری گردد.
7⃣در ابتدا باید پس ازنوشتن ، عنوان احترام آمیز مقامی که مخاطب می باشد خلاصه ای از پرونده آورده شود که شامل شماره بایگانی ، کلاسه پرونده، طرفین دعوی خواسته و مفاد قرار کارشناسی صادره می باشد.
8⃣در قسست بعد باید شرح اقدامات انجام شده توسط کارشناسی ذکر گردد.
برای مثال شرح مشاهدات و معاینه محل ملک متنازع فیه بصورت کامل و یا توضیح مشخصات مدارک و مستندات ابرازی طرفین و یا اسناد دیگر بدست آمده توسط کارشناسی(مثلاً با مراجعه به ادارات و مطالعه پرونده های مرتبط) که بهتراست تصویر این مدارک نیز به پیوست گزارش کارشناسی ارائه گردد.
9⃣در آخر نیز نظریه کارشناسی بیان می گردد که با استناد به کلیه مدارک ومستندات و مشاهدات ذکر شده در قسمت قبل بایدبه تجزیه وتحلیل مسئله پرداخته ویاذکر دلیل نظربه کارشناسی ارائه گردد.
0⃣1⃣ در بعضی ازقرارهای کارشناسی ضرورت به حضور طرفین دعوی وجود داردکه باید در زمان بازدیددرنظرگرفته شود .
1⃣1⃣ نکته بسیارحساس و مهم که کارشناس باید بسیارمورد توجه قراردهد ؛
ازدرج لغاتی که بارحقوقی دارند و یا از قضاوت ونتیجه گیری حقوقی(مانندبه نظرمن خوانده تعدی یاتفریط کرده یاخوانده محکوم به پرداخت خسارت ویاعدم رعایت ویا..می باشد )خودداری گردد .
#نحوه_گزارش_نویسی
باسلام و احترام خدمت همکاران گرامی :
از کانال زیر که یکی از کاربردی ترین ؛
کانال های تخصصی درخصوص مباحث
و موضوعات کاربردی ، فنی و کارشناسی
دادگستری در رشته ساختمان می باشد ، که بیش از 3000فایل ورد وpdf از مطالب کاربردی کارشناسی و فنی و کارگاهی اجرایی مبتلابه می باشد.
جهت اطلاع وبهره برداری دیدن نمایید
همچنین همکاران کارشناس خود را
به عضویت دراین کانال دعوت نمایید.
مدیریت کانال: مهندس علی خزاعی زاده
همراه :
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
