مهایات

مهایات قسمت منافع مال مشترک به حسب اجزاء را مهایات گویند. ▪معنای لغوی مهایات مهایات یا مهایأة با همزه و بدون آن در لغت به معنی توافق و موافقت است، چنان‌که گفته می‌شود: «تهایؤوا علی کذا» یعنی توافق و اجتماع کردند. «والمهایأة الامر المتهایؤ علیه» یعنی کاری که بر آن موافقت و سازش و آمادگی نمایند. [۱] لسان العرب، ماده «هیأ»، ج۱، ص۱۸۹. [۲] قاموس ماده «هیأ». [۳] المنجد چاپ بیروت، ص۹۷۱. ▪ معنای اصطلاحی مهایات و در اصطلاح غرض قسمت منافع مال مشترک است به حسب اجزاء؛ مانند تقسیم منافع یک خانه دو طبقه‌ای که مشترک بین دو نفر باشد بدین ترتیب که یکی از دو شریک از طبقه بالا و دیگری از طبقه پایین استفاده نماید. یا به حسب زمان. مثل این‌که توافق کنند که منافع خانه مشترک یک سال متعلق به یک شریک و یک سال از آن دیگری باشد. [۴] تعریفات جرجانی، ص۲۱۳. [۵] الهدایه (شرح بدایة المبتدی)، ج۴، ص۵۲. [۶] شرح لمعه، ج۱، ص۲۱۶. [۷] المهذب (ابو اسحاق شیرازی)، ج۲، ص۳۰۸. [۸] الاختیار لتعلیل المختار، ج۲، ص۷۹. پی نوشت مهایات از هیئت مشتق است. این کلمه در لغت به معنی برابری دو هیئت یا دو وضع است. در حقوق تقسیم منافع مشترک را می‌گویند و امکان استیفای عادلانه از مال را فراهم آورده و موجب حفظ و جلوگیری از معطل ماندن آن می‌شود و راهی خردمندانه برای ادامه شرکت است. به طور معمول تقسیم مهایات در صورتی مورد استفاده قرار می‌گیرد که عین مشترک قابل تقسیم نباشد و مالکان ناچار شوند برای جلوگیری از ضرر خود به تقسیم منافع دست بزنند. تقسیم منافع از مال مشترک را اصطلاحا مهایات گویند و تقسیم مهایاتی در حالتی مورد استفاده قرار می گیرد که عین مشترک قابل تقسیم نباشد و مالکان ناچار شوند برای جلوگیری از ضرر، منافع آن را افراز کنند. یکی از پدیده های دانش عصر جدید که مدتی است در جهان غرب ظهور کرده، قرارداد مالکیت زمانی است. دعوی مهایات در دادگاه مسموع است و اختصاص به اموال غیر منقول هم ندارد. فرضا در افراز منافع یک مغازه می توان دو حالت را از هم متمایز نمود: منافع در قالب حق کسب و پیشه و تجارت متعلق به مستاجرین مغازه پاسخ را در بخش comment ببینید. مطالعه این دو مقاله و مقالات مرتبط با مالکیت زمانی پیشنهاد می شود. 1 comment بختیار سید نظامی 1 1 پژوهشی در ماهیت، آثار و کاربردهای مهایات از دیدگاه فقه مذاهب اسلامی و حقوق موضوعه نوع مقاله : پژوهشی نویسندگان محمدعلی خورسندیان مریم نصراصفهانی چکیده تقسیم منافع اموال مشترک که در فقه اسلامی «مهایات» نامیده می‌شود راه حلی مناسب برای رفع ضرر ناشی از اشاعه است، امکان استیفای عادلانه از مال را فراهم آورده و موجب حفظ و جلوگیری از معطل ماندن آن می شود و راهی خردمندانه برای ادامۀ شرکت است. با وجود این قانون مدنی و قوانین دیگر ایران، به موضوع تقسیم منافع نپرداخته‌اند، هدف این تحقیق آن است که ابعاد مختلف این تأسیس را بررسی نموده و برای پاره‌ای از ابهامات راه حل‌هایی ارایه کند. این مقاله به پاسخ این سئوال خواهد پرداخت که این نوع تقسیم از دیدگاه حقوق مذاهب اسلامی در چه محدوده و با چه شرایطی امکان پذیر است و ماهیت و آثار آن چه خواهد بود؟ در بخش اول مقاله تعریفی از مهایات و عناصر آن ارائه شده‌ و در پی آن، گرایش‌های متفاوتی که در تبیین ماهیت این نهاد مطرح شده، برشمرده شده و انواع مهایات ذکر شده و در واپسین بخش، آثار این نوع تقسیم تبیین شده است.