مواد ۱۱۱۹، ۱۱۴۳، ۱۱۵۰ و ۱۱۵۱ قانون مدنی — هر چند در فقه و حقوق ایران

- در صورت عدم توفیق در ایجاد صلح و سازش بین زوجین و در صورت احراز شرایط گفته شده دادگاه حکم بر الزام زوج به مطلقه نمودن زوجه صادر میکند نه گواهی عدم امکان سازش مثل طلاق توافقی یا طلاق به درخواست مرد دادگاه باید به نمایندگی سردفتر در صورت امتناع زوج از حضور در دفترخانه جهت اجرای صیغه طلاق تصریح نماید. دادگاه مکلف است ضمن رأی خود در خصوص کلیه حقوق مالی زوجه اعم از مهریه نفقه اجرت المثل جهیزیه و غیره اظهار نظر کند. مدت اعتبار حکم طلاق ۶ ماه پس از ابلاغ رأی فرجامی یا انقضای مهلت فرجام خواهی است. زوجه مکلف است حداکثر ظرف ۶ ماه از تاریخ حکم صادره را به دفترخانه طلاق تحویل بدهد در غیر این صورت حکم صادره ملغی الاثر میشود و در صورت صلاحدید میتواند مجدداً دادخواست بدهد. اما اگر در مهلت ۶ ماهه تحویل دفترخانه شود، اگر زوج پس از اخطار سردفتر حاضر شود صیغة طلاق در حضور او خوانده میشود، والا چنانچه حاضر نشود، صیغه طلاق با نمایندگی سردفتر از طرف دادگاه در غیاب وی جاری میشود. - ارائه گواهی پزشک ذی صلاح در مورد وجود جنین یا عدم آن به سردفتر قبل از ثبت طلاق، مگر اینکه زوجین اتفاق نظر داشته باشند که زوجه باردار است که در این صورت سردفتر اقرار آنها را در سند ازدواج قید می نماید. طلاق به جهت عسر و حرج زن از نوع بائن محسوب میشود، بنابراین رجوع مرد پس از طلاق موضوعاً منتفی بوده و با هدف این نوع طلاق منافات داشته و نقض غرض است یعنی نمیتوان تصور کرد از یک طرف مرد را به اجبار ملزم به مطلقه نمودن زن کرد و از طرف دیگر به او حق داد این حکم دادگاه که به سختی هم اثبات شده و به دست آمده را و تو یا ملغی کند. هر چند در فقه و حقوق ایران داشتن حق طلاق با مرد است و زن هیچ اراده ای در این زمینه ندارد، اما این بدان معنا نیست که زن در همه حالت و در سخت ترین شرایط به وجود آمده توسط شوهر مکلف به ادامه زندگی مشترک با او باشد. بلکه قانون گذار در برخی موارد به زوجه حق داده است که چنانچه زندگی برای او مشقت بار شده و تحمل این صعوبت و سختی برای وی مشکل باشد، به دادگاه مراجعه کرده و الزام زوج به به مطلقه نمودن خود را بخواهد. بنابراین این نکته را هم باید در نظر داشت که به هر روی در هر زندگی مشترک فراز و نشیب و پستی و بلندی هایی وجود دارد و زندگی از مجموع تلخی ها و شیرینی ها تشکیل می شود، لذا هر سختی را نمیتوان عسر و حرج دانست چراکه ورود برخی مشکلات به زندگی اجتناب ناپذیر است. در صورت امضای شروط ۱۲ گانه سند ازدواج توسط زوج و وقوع زن در عسر و حرج زوجه دارای دو حق خواهد بود، یکی حق قانونی مندرج در ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی و دیگری تعهد قراردادی و تخلف از شرط ضمن عقد نکاح و تحقق وکالت در طلاق. بنابراین او مختار خواهد بود از هر کدام از این دو حق استفاده نماید. طلاقی که به اراده مرد واقع میشود اصطلاحاً طلاق قانونی» گویند و مابقی طلاقها اعم از طلاق به درخواست زن یا طلاق توافقی)، طلاق قضایی» نام دارد. مواد ۱۱۳۰ ۱۱۳۷، ۱۱۴۰، ۱۱۴۱، ۱۱۴۲، ۱۱۵۰، ۱۱۵۱ و ۱۱۵۵ قانون مدنی مواد ۱۱ الی ۲۱ و ۵۷ الی ۶۵ آیین نامه اجرایی قانون حمایت خانواده مصوب