موانع بازگشت از اجرا

بازگشت از اقدامات انجام یافته و اعاده آثار و نتایج آن همواره آسان نیست. این یک حقیقت است که بازگشت از عملیات اجرا حتا از اجرای حکم دشوارتر است. به گونه ای که در بسیاری از نمونه ها دیده میشود، پس از آنکه حکم قطعی به موقع اجرا گذاشته شد و یا بخشی از عملیات اجرایی آن برپا شد، وضعیت برقرار شده به گونه ای است که امید به بازگشت را منتفی می سازد. داد برده ای که پس از سالها رنج و تکاپو برای اثبات حق خویش توانسته حکم دریافت نماید و آن را به موقع اجرا گذارد، به این آسانی حاضر به از دست دادن نتیجه بدست آمده و تلخی کام خود پس از مدتها انتظار و شادکامی، نخواهد شد. از اینرو در آستانه دیدن نتایج تازه و دگرگونی حکم قطعی به موجب شکایت نهایی تلاش میکند تا مال را به مصرف رسانده و یا به دیگران انتقال دهد و از خطر باز پس گیری دایره اجرا رهایی یابد. گذشته از خطر یاد شده ناشی از رفتار و عملکرد دادبرده، گاه رخدادی که بر شخص او عارض می شود، موجب انتفای عملیات بازگشت از اجرا می شود. برای نمونه حکم جنبه شخصی داشته و اما خود داد برده پیش از صدور حکم نهایی و یا پیش از شروع به عملیات بازگشت فوت نموده یا محجور شود یا اینکه به مسافرت خارج از کشور رفته و در دسترس نیست تا بتوان عملیات بازگشت را بر وی تحمیل نمود. مورد دیگری که بازگشت عملیات اجرا را دشوار و ناممکن می سازد رخداد و تحولی است که نسبت به عین محکوم به یا مال وسیله برای دستیابی به محکوم به رخ می یابد. برای نمونه عین محکوم به یا مال دریافت شده به جای محکوم به با سند رسمی مالکیت به اعتبار حکم قطعی از سوی دادبرده به دیگری انتقال یابد. یا اینکه مال تلف شده و دسترسی به آن امکان پذیر نباشد. در بین نمونه ها از موانع بازگشت اجرا حتا می توان به نقض دوباره حکم نهایی بی درنگ با فاصله ای کوتاه به موجب حکم و رای دیگر با جریان اعاده دادرسی و فرجام خواهی دیگر اشاره نمود. در موارد این چنینی ذینفع باید برای دسترسی به حقوق خود به فکر راه حل دیگر و دادخواهی تازه باشد و یا در مواردی انتفای حتمی اعاده عملیات اجرایی را بپذیرد.