موضوع سوگند

۳۷۵ موضوع سوگند؛ سوگند قاطع و نفی علم: در ماده ۵ آیین نامه موضوع سوگند بدین شرح معین شده است: «سوگند ممکن است بر سبب باشد، یعنی وقوع امری یا عدم آن مثل معامله یا تعهد که منشأ گفتگو است، و ممکن است بر نتیجه باشد، مثل وجود یا عدم دین یا ملکیت یا بقاء و عدم بقاء آنها و نیز ممکن است بر نفی علم باشد و در درخواست باید معین شود که مقصود درخواست کننده سوگند به کدام یک از این امور است. موضوع سوگند در مورد سبب دین یا حق عینی و نیز نسبت به وجود و بقاء یا زوال حق روشن است و نیاز به توضیح ندارد، جز تأکید بر این نکته که درخواست سوگند باید به طور صریح و روشن حاوی موضوع آن باشد و قرار اتیان سوگند بر پایه همان درخواست صادر شود و خواسته مبهم یا مجمل الزام آور نیست. به بیان دیگر، موضوع سوگند مانند هر عمل حقوقی دیگر، باید معلوم و معین باشد بند ۳ ماده ۱۹۱ و ماده ۲۱۶ ق.م.). آنچه نیاز به توضیح دارد، سوگند به نفی علم است بدین معنی که مدعی بگوید خوانده می داند که از پدرش طلبکارم و از او درخواست سوگند نفی علم کند و خوانده در برابر چنین درخواستی سوگند خورد که نمی داند. همچنین است در فرضی که از وارث مدعی خواسته می شود سوگند یاد کند که نمی داند دین پرداخته شده یا مدیون ابراء شده است.