دکترین
نظم تجارت الکترونیکی — ص 686 تا 690
⚠
7 _قانون تجارت الکترونیکی در نظم حقوقی کنونی بخش دوم- ق.ن. ۱. ارزش اقتصادی مستقل داشته باشند؛ دهخدا) «جایی که نقد و جنس در آن نهزد
۲ در دست رس عموم فرار نداشته باشند؛ (منسع پیشین) و سرانجام ۱اجای دادوستد,
۳. تلاشهای متعارف جهت حفظ و حراست از (فرهنگ معین) ده است و هر تاجر هم مود اقا
آنها انجام شده باشد. (نوری, محمدعلی و غیره. یک دفتر کار کوجی دارد که به آن «ینگاه)
حقوق ت.اء چ ۰۱ ص ۲۱۷) فابل اطلاق است. اشخاص حفیقی تاجر و اسرار
ملاک #در دست رس عموم نبودن» ملاکی نوعی | تجاری آنها نیز مشمول این حمایت واقع میشوند
است. منظور از «عموم» همه افراد یک جامعه (خرمآبادی, عبدالصمد. جرائم فساوری
نیست» بلکه عموم افراد دستاندرکار یک حرفه | اطلاعات؛ رساله دکترای حقوق جزاو
و تجارت معین است. به عبارت دیگر این | جرمشناسی, دانشگاه تهمران» ۰۱۳۸۴ ص ۲۶۱)
دادهها «بدین معنا محرمانه باشد که به عنوان | اماء چنانجه اسرار تجاری متعلق به افراد غیر
یک مجموعه یا با ترکیب یا سرهم کردن دقیق تاجر باشد و دیگری آنها را تحصیل يا افشاکند. اجزا آن. اشخاص درون محافلی که معمولا با این | براساس اصل تفسیر محدود قوانین کیفری
نوع اطلاعات سروکار دارند» عموما از آن آگاهی نمیتوان عمل مرتکب را با این مواد مجازات کرد
نداشته باشتد یا دسترسی این اشخاص به سب مورد میتواند زیر عنوان جرمهایی چون
اطلاعات مزبور به سادگی امکانپذیر نباشد» نفض حقوق مالکیت معنوی» دسترسی غیر
(میرحسینی, حسن, مقدمهای بر حقوق مالکیت مجاز, شنود غیر مجاز یا جاسوسی رایانهای
معنوی: چ ۱ء ص ۰۲۲۶ سال ۱۳۸۴) تعقیب شود. این اسرار تجاری واقتصادی باید به «بنگاههای موضوع رفتار مجرمانه ذکر شده در مواد ۶۶ و ۷۶
تجاری. صنعتی. اقتصادی و خاماتی» یا | ق.ت.ا «علامی تجاری» است که «عبارت از هر
«مسسات» مربوط باشد. حال اگر یک شخص قسم علامتی است اعم از نقش» تصویرء رقم
حفیقی تاجر باشد و اسرار تجاری وی آفشا شود» | حرف» عبارت, مهرء لفاف وغیر آن که برای
ام لا چیست؟ با اگراسرارتجاری دارای | اهاز و تضخیصی محصول مسر ی ۶۳
شرایط ماده ۶ متعلق به فرد غیر تاجری باشد "| فلاحتی اختیار میشود. ممکن است یک
برژی مثال مژلف اثر منتشر نشدهای داشته باشد- | علامت تجارتی برای تشخیص امتیاز محصول
* با تحصیل غیر مجاز آن اسرار برای ود با فشا | جماعتی از زارعین یا ارباب صنعت و یا محصول
ره برای دیگری جرم موضوع ماده ۷۵ نخواهد یک شهریا یک ناحه از مملکت اختیاز شود.»
بود (ماده ۱ قانون ثبت علائم و اختراعات مصوب
ار حصوص اشخاص حقیقی تاجر, از آنجا که | ۱۳۱۰/۰۴/۰۱
«ینگاء درلفت 7 معنای «سازمان, مژسسه. «داشتن علامت تجارتی اختیاری است» مگر در
انبار مخزن» (فرهنگ معین) «مرکزی. (فرهنگ مواردی که دولت آن را الزامی قرار دهد» (تبصره
اب سوم درقواعد تلف ٩
ماده۱قانون ملکور)» اما «حق استعمال
انحعصاری علاست تجاری فقط برای کسی
شناخته خواهد شد که علامت خود را به ثبت
رسانده باشد» (ماده ۲ قانون مذکور )
«مدت اعتبار ثبت علامت ده سال است ولی
نماید.» (ماده ۱۴ قانون مذکور)
نکته دیگر این که «نام تجاری» فقط در شرایطی
که به عنوان علامت تجاری شناخته شود. مشمول
حمایت این ماده قرار میگیرد (مواد ۵۷۶ به بعد
ق.ت.). (جاویدنیاء جوادء نقشد و بررسی
جرمهای مندرج در ق.ت.اء مجله حقوقی
دادگستری» تابستان ۰۱۳۸۶ ش ۵۹» صص ۰-۱۴۶
۴۴(
8 تحصیل غیر قانونی اسرار تجاری و اقتصادی
برای خود يا افشای آن برای شخص ثالث:
تحصیل غیر قانونی اسرار تجاری و اقتصادی یا
در واقع اسرار تجاری الکترونیکی که طبق تعریف
ماده ۵ انواع خاصی از داده پیام اند با
جرمهایی چون جاسوسی رایانهای (صنعتی)»
*ست رسی غیر مجاز و شنود غیر مجاز ملازمه
دارد. (رءک به: مجلس شورای اسلامی» دوره
هفتم؛ مادتین ۲-۳ ل.ج.ر؛ اداره کل قوانین»
شماره ثبست ۰۴۲۹ شماره جاپ ۹۳۶-
۱ البته واژه «دستیابی غیر مجازه که
در متن مادم ۵ آمده است» همه این عنوانها را
نارای گیرد. "ی یز تحصیل غیر قانونی اسرار تجاری ناشی
از «نقض حقوق قراردادهای استخدام مبی بر
*م افشای اسرار شغلی» است. به عنوان مثال»
فردی که در یک شرکت کار میکند و به مناسبت
جایگاه خود به دادههای خاصی دسترسی
داردء ممکن است با سوءاستفاده از این موقعیت»
به تحصیل و استفاده از دادهها برای خود با افشا
آن برای دیگری اقدام کند. در این صورت» وی
از تعهد شغلی خود مبنی بر عدم افشای اسرار
شغلی سر باز زده است و علاوه بر مسوولیت
قراردادی. مسوولیت کیفری نیز خواهد داشت. به نظر میرسد که ذکر «نقض حقوق قراردادهای
استخدام مبنی بر عدم افشای اسرار شغلی» نه از
این جهت است که شاکی باید این نقض را
اثبات کند. بلکه برای آن است که مجاز بودن
دست رسی اولیه نافی مسژولیت کیفری مرتکب
نیست زیراء حتی براساس شروط عرفی و بدون
نیاز به دکر صریح در قرارداد استخدامی. هر فرد
که به مناسبت شغل و حرفه خود به اسراری
دسترسی داشته باشدء موظف به حفظ و
حراست و استفاده مجاز از آنهاست. وانگهی,
اثبات یا عدم اثبات این نقض تأثیری در حقوق
جرم مدارد و اثبات نقض ارادی اسرار تجاری
برای احراز انتساب جرم کافی است. (برخی
نویسندگان خلاف این نظر را دارند و معتقداند
که برای احراز انتساب جرمء شاکی و مقام
تعقیب نأگزیر باید در چنین فرضی تخلف فرد را
از قرارداد استخدامی اثبات کنند: خرمآبادی»
عبدالصمد.ء جرائم فناوری اطلاعات؛ رساله
دکترای حقوق جزا و جرمشناسی» دانشگاه
تهران» ۰۱۳۸۴ ص ۲۶۲)
همانطور که به موازات وقوع جرم نقَض اسرار
تجاری ممکن است جرمهای دسترسی یر
۶ _فانون تجارت الکترونیکی در نظم حقوقی کنونی بخش دوم- ق.ن,
مجاز, شنود غیسر مجاز و جاسوسی رایانهای | دامنه را به این نام برای خود ثبت کرد میتوازد
ارتکاب يایدء امکان دارد که در افشا برخی از | از آن سود ببرد یا سو استفاده کند؛ بدین گونه که. مصداقهای اسرار تجاری؛ شض حقوق | یاکالاهایی را در پایگاه یاد شده قرار داده ون
مالکیتهای فکری موضوح ماده ۷۴ نیز واقع شود | عدوان آن شرکت به فروش برساند یا اي که به
زیراء برخی از مصداقهای اسرار تجاری مورد | قصد ضربه زدن به آن شرکت» خدمات با
حمایت قوانین حمایت از حقوق مالکیتهای کالاهای نامرغوب را به نام آن ارائه دهد یا این که
قکری گرار دارند. به عنوان مغال» چنانچه فردی | در قابل واگذاری دامنه به تاجر یا شرکت تجاری
با دسترسی غیر مجاز به رایانه یک شرکت ذی نفع مبلغ هنگفتی را مطالیه کند. (شهشهانی,
سازنده نرمافزارء از یکی از نرمافزارهای آن شرکت سیاوش, مسائل حقوقی نامهای دامنه» مجموعه
کپیبرداری کند و سپس آن را در بازار به نام خود | مقالههای همایش بررسی جنبههای حقوقی
یا به تام همان شرکت یه فروش برساندء مرتکب فناوری اطلاعات چ ۱ص ۰۲۲۷ معاونت حقوقی
سه جرم دسترسی غیر مجازء تقض اسرار و توسعه فَصائی قوه قضائیه» نشر سلسبیل, ۱۳۸۴
تجاری و تقض حق پدیدآورنده نرمافزارشده | گاهی نیز آفراد سودجو از علامت تجاری بک
است که براساس قاعده تعدد اعتباری نسبت به | شرکت نه در نام دامنهء بلکه در پایگاه اینترنتی
آن عمل خواهد شد. (جاویدتیا جوادء نقد و | خود یا درانجام تبلیغات در پایگاههای دیگر به
بررصی جرمهای مسدرج درق.ت.ا. محله صورت برخط استفاده میکنند. (جاویدنیاء
( حقوقی دادگستری, تابستان 0۱۳۸۶ ش ۰۵۹ | جواد. نقد و بررسی جرمهای مندرج در ق.ت.ا»
۹ عص ۴۶-۱۴۷ مجله حقوقی دادگستری. تابستان ۰۱۳۸۶ ش ۵۹:
8 استفاده از علائم تجاری به صورت نام دامنه | صص ۱۴۷-۱۴۸
هر ترع نمایش برخط علانم تجاری: ۴ جرم نقض اسرار تجاری مطلق و جرم نقض
از آنجا که ثیت دامته صرفاً برمبتای حق تقدم علائم تجاری مقید است. در جرم نقض علائم
صودت میپذیرد -یدین معنا که هرکس یک تجاری, استفاده از علائم تجاری به صورت نام
دامته را ودتر انتخاب کندء حق انتخاب آن را از دامته یا هرنوع نمایش برخط علائم تجاری
دیگری گرفته است- گاهی انتخاب تام دامنه با |[ هنگامی جرم است که «موجب فریب یا مستبه
علائم تجاری تداخل پیدا میکند؛ ین صورت | شدن طرف به اصالت کالا و خدمات بشود.»
که فرد. نامی را به عنوان خود انتخاب | پرسش اینجاست که آیا تحقق فریب با مشتبه
میکند که ببشتر به عنوان علامت تجاری یک شدن طرف به اصالت کالا و خدمات لازم است
تاجر یا هرکت تجاری ثبت شده است. دراین یا فقط قابلیت آن کافی است. به عبارت دیگر,
۳ * دیژه زمانی که تاجر یا شرکت تجاری آیا فریب یا مشتبه شدن بالفعل برای تحقق جرم
اد شده فهرت بالایی درد به راحتی فردی که رورت دارد. یا فریب و مشتبه شدن بالقوه نیز
.۰ ۳ ۴
سح
1 1 در گس سح
لا پاش .ی ِ ۱
|
۰ رک اک ی
1 ٍ ی
و ّ ٍ ۱
کفابت میکند؟ و از دیدگاه الباتی. آیا ضرورت | اثبات فریب یک شخص که ممکن است درآن
دارد که شاکی اثبات کند یک نفر در فلان نقطه سوی مرزها باشد. اثری جر اطاله دادرسی ندارد و
دنیا با این اقدام فریب خورده و اصالت کالاً برای | چه بسا متضرر اصلی جرم که شخصی است که
او مشتبه شده است يا صرف اثبات قابلیت فریب | از علامت تجاریاش سوء استفاده شده» نتواند
براساس ضابطه نوعی کفایت میکند؟ چنین فردی را بیابد؛ بنابراین باید گفت که
هر جند متن ماده ظهور در لزوم فریب بالفعل | فریسب خوردن با مشتبه شدن بالقوه
داردء با توجه به ویژگی بینالمللی ت.ا برمبنای | مصرفکنندگان در احراز تحقق اين جرم کفایت
ماده ۳ق.ت.ا و لزوم تسریع در رسیدگی به میکند. (جاویدنیاء جوادء نقد و بررسی جرمهای
دعواهای مربوط به لحاظ ضررهای گستردهای که | مندرج درق.ت.اء مجله حقوقی دادگستری. کمترین تأخیرها در تعیین تکلیف یک وضعیت | تابستان ۰۱۳۸۶ ش ۰۵۹ صص ۱۴۸-۱۴۹)
به دنبال دارد» منوط کردن احراز وقوع جرم به
تعریف قانونی «اسرار تجاری الکترونیکی»
ماده ۶۵- «اسرار تجاری الکترونیکی» داده پیامی است که شامل اطلاعات» فرمولهاء
الگوهاء نرمافزارها و برنامههاء ابزار و روشهاء تکنیکها و فرایندهاء تألیغات منتشر نشده,
روشهای انجام تجارت و دادوستد» فنون» نقشهها و فراگردهاء اطلاعات مالی» فهپرست
مشتریان» طرحهای تجاری و امثال اینها است که بهطور مستقل دارای ارزش اقتصادی بوده
و در دسترس عموم قرار ندارد و تلاشهای معقولانهای برای حفظ و حراست از آنها انجام
شده است. 8 در مواد ۷۵ و ۶۴ از تحصیل غیرقانونی «اسرار | شامل تمامی اطلاعات محرمانه شخصی, امنیتی. تجاری» و «اسرار اقتصادی» صحبت شده است. | اقتصادی و غیره میشود. اما ماده ۵ «اسرار تجاری» را تعریف نموده است | برخلاف تصور عرفی, افشای راز یه معنای
که اين امر نشان می دهد «اسرار تجاری» و «اسرار | آگاهی همگان بر آن نیست. در مورد اسرار
اقتصادی» مترادف یکدیگر به کار رفتهاند. | تجاری. حتی آگاه ساختن یکی از رقبا از مفاد
(نسوری, محضدعلی و...» حقوق ت.اء چ ۰۱ | آن؛ افشای راز محسوب شود. برای مشالء وقتی
۲۱۷۴ - جاویدنیاء جواد» جرایم ت.اء چ ۰۳ | فرمول ساخت تراشهای به وسیله یکی از کارکنان
ص۷۸ شرکت سازنده» از طریق نامه الکترونیکی برای
بر (یا راز )» عبارت از هر جیز پنهانی است که | شرکت رقیب ارسال میشود» افشای راز تحقق
مخفی بودن آن برای دارنده یا دارندگان موجب | یافته است. (السانء مصطفی, حقوق فضای
امتیاز باشد. از این حیث, راز مفهوم عامی دارد و | مجازی» چ ۱ ص ۷۰)
سر رگ اک ای ۳ 9 ۱
۱
۸ قانون تجارت الکترونیکی در نظم حقوقی کنونی بخش دوم- ق.ن. 8 قانون متحدالکشل اسرار تجاری آمریکاء مخفی نگه دارد.... به نحوی که تنها راه برای
(115۸] ۸۰۲ کاع0ه5 1:06 0))) راز | برملاشدن آن» اقدام غیرقّانونی است.»
تجاری را این گونه تعریف میکند: «اطلاعات از | ۷۰ 1060 200800م لامگرنم نأ2 090۲م نوزم
جمله فرمول» الگی ترکیبی» برنامه» وسیله» روش, 6 ,952 3.30 433 ۰ و00081۳1089[ ۳/0115
فن (تکنیک ) یا فرایندی که: 6 .ازع 7
الف - ارزش اقتصادی آن» به طور بالفعل پا | ماده ۶ ف.ت.ا کشورمان, ضمن تعریف اسرار
بالقوه از این امر ناشی میشود که عموماً (بر هی | تجاری الکترونیکی به بیان مصادیق مهم آن
کس) معلوم نیست و به راحتی برای اشخاص | پرداخته است. به موجب این ماده» اسرار تجاری
دیگری که میتوانند از افشا یا به کارگیری آن به الکترونیکی, (داده پیامی است که ... به طور
منفعت اقتصادی برسندء در دسترس نیست؛ و مستقل دارای ارزش اقتصادی بوده و در دسترس
ب - تلاشهای متصارفی بر حسب اوضاع و | عموم قرار ندارد و تلاشهای معقولانهای برای
احوال حاکم برای سری نگه داشتن آن انجام ۱ حفظ و حراست از آنها انجام شده است.»
گرفته است.» (السان, مصطفیء حقوق فضای مجازی, ج۱:
در بخش ۳۹٩ مقررات (سوم) رقابت ناعادلانه, | صص ۷۰-۷۱)
اسرار تجاری به طور ساده و موسع» به شرح زیر ۱ 8 «اسرار تجاری» به اطلاعاتی گفته میشود که ۰
تعریف شده است: در تجارت به کار میروند و مجهز بودن به آنها ٍ
0 تلظن] ۰۶ (لعنوک) 1 ا منافع و امتیازاتی را در مقابل رقبا برای دارنده ۱
9 عانتاعی ۸۵۵۷ | دارد. اطلاعاتی» اسرار تجاری محسوب میشوند ُ
«یک راز تجاری, عبارت از هرنوع اطلاعاتی | که اولاً محرمانه باشند؛ ثانباً به خاطر محرمانه
میباشد که میتواند در فرایند تجارت یا سایر | بودن دارای ارزش اقتصادی باشند؛ ثالشاً در ْ
قعالیتها به کار گرفته شود و به آندزاهای | جهت محرمانه نگهداشتن آنها تلاشهای ٍ
ارزشمند و محرمانه است که میتواند موجب | معقولی صورت میگیرد. امتیاز بالفعل یا بالقوه اقتصادی در برایر دیگران | مشخصات مصسرفکنندگان, فهرست ٍ
شود.» عرضهکنندگان و مشتریان» فهرست قیست»
یکی از دادرسان و دانشمندان مشهورء راز تجاری | اطلاعصات مالی, طرحهای تجاری» تدابیر
این گرنه توصیف کرده است: «راز تجاری, دا تجاری» فنون تبلیغاتی, برنامههای بازاریابی»
ام صرفیک سری اطلامات است (مانند | برنامهها و روشهای فروش,ء روشهای توزیم»
هرست مشتریان., روش تولید یا فرمل مخفی یک طرحها و نقشههاء نمونههایی از اسرار تجاری به
نوشیدنی) لذا دارزده آن سمی میکند آن را | شمارمیروند.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
