نظم تشکیل دادگاه ها حجتی — ص 516 تا 520

جح ۵ قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب در نظم حقوقی کنونی ‏ ماده ۲۰ یتح ۱۳۳/۸ کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس شورای اسلامی خواهد بود. دادگاه کیفری استان در رسیدگی به جرائم مطبوعاتی و سیاسی با حضور هیأت منصفه تشکیل خواهد شد. تبصره ۲ لحاقی 0۳۸۱/۷/۲۸ - در مرکز هر استان حسب نیاز, شعبه یا شعبی از دادگاه تجدیدنظر به عنوان «دادگاه کیفری استان» برای رسیدگی به جرائم مربوط اختصاص می‌یابد. تعداد شعبه یا شعبی که برای این امر اختصاص می‌یابد به تشخیص رییس قوه قضاییه خواهد بود. دادستان شهرستان مرکز استان یا معاون او یا یکی از دادیاران به تعیین دادستان. وظایف دادستان را در دادگاه کیفری استان انجام می‌دهد. قبل از استماع اظهارات شاکی و متهمء اظهارات دادستان یا نماینده وی و شهود و اهل خبره‌ای که دادستان معرفی کرده بیان می‌شود. تبصره ۳ (الحاقی 0۳۸۱/۷/۲۸ - برای تسهیل يا تسریع در امر دادرسی, رییس قوه قضاییه می‌تواند موقتاً امر به تشکیل دادگاه کیفری استان در شهرستان محل وقوع جرم بدهد. در این صورت دادستان همان محل یا معاون او یا یکی از دادیاران آن حوزه, وظایف دادستان را در دادگاه مذکور به عهده خواهند داشت. دادگاه کیفری استان با حضور رییس و تمامی مستشاران رسمیت می‌یاید. تبصره ۴ (الحاقی ۸ دادگاه کیفری استان پس از ختم رسیدگی با استعانت از خداوند سبحان و وجدان, مشاوره نموده و با توجه با محتویات پرونده مبادرت به صدور ری می‌نماید و نظر اکثریت اعضای دادگاه مناط اعتبار است. این ری ظرف مهلت مقرر قابل تجدیدنظرخواهی در دیوان عالی کشور می‌باشد. ترتیب رسیدگی‌همان است که در قانون ین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب مصوب ۱۳۷۸/۶/۲۸ کمیسیون ضایی و مجلس شورای اسلامی مقرر شده است. ۱ تبصره ۵ الحاقی 0۳۸۱/۷/۲۸ - اشخاص ذیل می‌توانند از ری دادگا: گیفری استان تقاضای تجدیدنظر نمایند: ٍ ِ 1 ۱ ا ٍ ِ ۱ ْ ۱ : 1 : ماده ۲۰ قانون تشکیل دادگاههای عمومر الف - محکوم علیه یا نماینده قانونی ب- دادستان. ج -مدعی خصوصی يا نماینده قانون تبصره ۶ (الحاقی 0۳۸۱/۷/۲۸ - اج استان» توسط دادسرای شهرستان : قانون آیین دادرسی دادگاههای عمو ۸ کمیسیون قضایی و حة بود. تبصره ۷ (الحاقی 0۳۸۱/۷/۲۸ - در دادگستری استان رییس شعبه اول ‏ رییس شعبه اول دادگاههای‌عمومی : شهرستان خواهد بود و در غیر مرکز | شعبه اول دادگاه عمومی آن حوزه قة ۱- اختصاص مقررات ماده ۲۰ به دادگاههای عمومی و انقلاب: مقررات ماده ۲۰ این قانون اختصاص به دادگاههای عمومی و انقلاب دارد و محاکم تجدید نظر در اين قانون صرفاً به منظور رسیدگی مجدد نسبت به آراء محاکم عمومی و انقلاب تشکیل می‌گردد نه دادگاههای نظامی یا ویژه روحانیت و یا مراجع شبهه قضائی. ۲ تساوی اختیارات رئیس شعبه دادگاه تجدید نظر و مستشاران: ۰ اگرچه دادگاه تجدید نظر استان از یک ,و انقلا ب در نظم حقوقی کنونی ۶ سس وی. وی از حیث ضرر و زیان. رای احکام کیفری «دادگاه کیفری سرکز استان وفق مقررات مربوط در می و انقلاب در آمور کیفری مصوب وگی مجلس شورای اسلامی خواهد شهرستان مرکز استان. رییس کل دادگاه تجدیدنظر استان می‌باشد و برکز استان رییس کل دادگاههای آن ستان رییس هر حوزه قضاییء رییس سایی است. رئیس و دو مستشار تشکیل می‌شود. اما ظاهراً حدود و میزان اختیار و حق ری تمام اعضای شعبه مساوی و بکسان است؛ به عبارتی دیگر در زمان انشاء رأی» رئیس شعبه از هیچ نو مزیت با حق وتویی نسبت ی مستشاران برخوردار نیست پا عملا هم نمی‌تواند مانع از صدور رای شود چه در صورتی که دو مستشار دد صدور ری با یکدیگر توافی داشت ناشند. یکی از آنها ری را انشاء خواهد کرد و با امضاء آن دو مستشار و علی رغم مخالفت رئیس؛ اعتبارد زانونی خواهد بافت. (کشاورزء بهمن. , ۴- امکان افسزایش شعب گرشی بر قانود تشکیل دادگامهای | دادگاههای تجد یدنظر: عمومی و انقلاب» ص ۶۵). درست است که شعب دادگاه تجدید نظر به تعداد مورد نیاز تشکیل رسمیت دادگاه تجدید نظر با | می‌گردد اما تعدد شعب دادگاه تجدید حشور دو نفر از اعضاء: نظر محدود نیست و لذا در صورت با توجه به تساوی اختیارات رئیس و | ضرورت امکان افزایش تعداد شعب ستشاران دادگاه تجدید نظر و | دادگاه تجدید نظر وجود دارد. صراحت ماده ۲۰ قانون» جلسه دادگاه تحدید نظر با حضور دو نفر از اعضاء ۵- امکان تشکیل شعب دادگاه رسمیت می‌یاید. از این رو فرقی | تجدید نظر در غیر مرکز استاد: نمی‌کند که جلسه دادگاه صرفاً با | اگرچه در ماده ۲۰ اين قانون تشکیل حضور دو نفر مستشار تشکیل شود يا | دادگاههای تجدیدنظر در مرکز هر رئیس و یکی از دو مستشار یا هر سه استان مورد پیش بینی قرارگرفته است عضو دادگاه. اما ممنوعیتی نیز برای تشکیل برخی اداره حقوقی قوه قضائیه در اين زمینه | از شعب دادگاه تجدید نظر در غیر طی نظریه مشورتی شماره ۷/۴۵۷۰- | مرکز استان وجود ندارد و رئیس ثوم ۴ آشآاشعار داشته: را توجه به قضائیه می‌تواند عندالاقتضاء مجور اینکه در ماده ۲۰ قانون تشکیل تشکیل دادگاه تجدید نظر در غیر مرکز دادگاههای عمومی و انقلاب رسمیت | استان را صادر نماید. دادگاه تجدید نظر را با حضور دو نفر اجازه داده است, منظور قانونگذار از ۶- امکان حضور دادرس علی این عبارت» حضور دو قاضی اعم از | البدل در غیاب اعضاء شعبه نیس و مستشار با دو مستشار بوده دادگاه تجد ید نظر: است, ) در مواردی که بواسطه غیبت اعضاء وارگاه تجدیدنظر جلسه دادگاه از رسمیت خارج شود شمبه مربرط 7 ۱ 1 1 ۹ ! 1 1 ٍ ۰ ۱۳ 5 ۱ . 1 ٍ ماده ۲۰ قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب در نظم حقوقی کنونی ۸۸ نخس می‌تواند به جای عضو غایب از , و یا جهات رد از شرکت در جلس, دادرس علی البدل جهت رسمیت | دادرسی معذور باشد. دادرس علی جلسه رسیدگی استفاده نماید و این البدل به جای او شرکت خواهد کرد و امر در قانون ممنرعح نشده است. در ضمن در غیاب رئیس دادگاه استان اداره حقوفی کوه فضائیه در پاسخ یه | قاضی مقدمء متصدی دادگاه خواهد استعلامی در این زمینه اشعار داشته: | بود و قاضی مقّدم کسی است که رته «اعضاء اصلی دادگاه تجدیدنظر | او بالاتر باشد و در صورت تساوی عبارتند از رئشیس و مستشاران و | رتبه قاضی که طول خدمتش بیشتر دادرس علی البدل. دادگاه تجدیدنظر | باشد مقدم است. اتخاذ تصمیمات می‌تواند در صورت معذوریت با | قضایی می‌تواند یا به اتقاق یا به مردود بودن یا غیبت عضو اصلی به | اکثریت باشد لیکن اصدار دستورهای جانشینی او در محاکمه و ری شرکت | لازم مانند دستور معرفی متهم به کند و در صورت غیبت يا مردود بودن | زندان ضرورت ندارد به امضاء تمام رئیس» ریاست دادگاه با عضو اصلی | اعضاء دادگاه باشد بلکه کافی است دارای سابقه قضایی است» (نظریه | رئیس دادگاه یا احد از قضات دیگر مشورتی شماره ۳- ۱۳۷۴/۲/۱۱ | آن را امضاء کند.» (نظریه مشورتی‌شماره مجموعه نظریات اداره حقوقی قوه قضائیه | ۷/۱۱۶۸ - ۱۳۸۲/۲/۳۱ اداره حقوفی ثوه در رابطه با قانون تشکیل دادگاههای | قضائیه). عمومی و انقلاب» صفحه ۲۳۶). ۷ مقام ارجاع در دادگاه تجدید ۱-۶- «مستشار دادگاه تجدید نظر در | نظر استان و کیفری استاد: صورتی که ابلاغ او مختص یک شعبه به موجب ماده ۱۹ آئین نامه اجرامی معین باشده اشتغال او در شعب دیگر | ایسن قانون» امسر ارجاع در دادگا دارای اشکال والا فاقد اشکال است. | تجدیدنظر استان و دادگاه کیفرک فلسفه وجودی دادرس علی البدل در | استان., با رئیس کل دادگستری استان دادگاه استان برای این است که اگر | است که البته وی می‌تواند این وظیفه یکی از قضات به جهتی مثل بیماری را به یکی از معاونین خویش تفوبض ح-- ۹ فانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب در نظم حقوقی کنونی ماده ۲۰ تسس سس همچون نعیین وفت رسیدگی و : ۸ نحوه تصمیم گیری دادگاه | دعوت اصحاب دعری بعهده رئیس تحد بدنظر در صورت انحصار به دادگاه و در غیاب او یکی از مستشاران دو قاضی و اختلاف نظر اناد: است و در این زمینه کسب نظر سایر ,در صورتی که اعضاء دادگاه تجدید | اعضاء شعبه ضرورت ندارد. نظُر منحصر به دو قاضی بوده و در موردی که اختلاف نظر داشته باشند ۰- مقصود از رسیدگی ماهوی: که جمع بین نظرات آنان ممکن نباشد | اولا: عبارت «پس از رسیدگی ماهوی» عضو سوم به انتخاب ریاست کل در ماده ۰ مبتنی بر ایراد است؟ زیراء استان» به جمعم آنان اضافه و با اکثریت | رسیدگی تجدیدنظر در درجه اول آراء اتنخادذ تصمیم خراهد شد و شکلی است. جتانچه رای دادگاه عضوی که در اقلیت است نیز می‌تواند بدوی نقض گردده رسیدگی‌دادگاه نظریه خود را ذیل نظر اکثریت | تجدیدنظر ماهوی خواهد بود. در اینگونه موارد در دادگاه تجد یدنظر استان: رسیدگی ماهوی در دادگاه تجدید نظُر اگسرچمه اعضاء دادگاه تجدیدنظر مصداق بیدا نخو اهد کرد. (بهرامی» (رئیس‌ و مستشاران) دارای ا تیارات بهرام» شرح و نقد قانون احناء دادسراها سادی با یکدیگرند و نظر اکثریت | ص ۰ از ۷ ۰ ء‌ - ۰ 4 سل در آنشاء و صدور رای ملاک | ثانیا: مفصود از رسیدگی ماهوی» امست, اما صدور دستورات اداری‌با ورود دادگاه تجد بدنظر در ماهیت ۱ ۲ .1 ۱ 1 5 1 ۱ ٍ ‌ هس ۱ 8 ۱ ا ۱ 8 !۱ ۱ 1 71 1 |