⚠
یی
برای پیشگیری از این تقلب باید از ادله و
قرائن مستند و معتبر برای اثبات مالکیت
دادهها استفاده شود و به بررسیهای
دقیق و مستمر توجه شود.
۲- تقلب در تعیین وصعیت دادهها:
تقلب دیگر میتواند ناشی از عدم دقت در
مقابله با این تقلب, باید معیارهای دقیقی
برای ارزیابی وضعیت دادهها تعریف شود
و از کارشناسان معتبر برای آرزیابی
وضعیت دادهها بهره برد. ۵ عنصر مادی جرم در ماده
۲ بهطور خاص شامل اقداماتی است
که در آن دادههای متعلق به دیگری
بهطور غیرمجاز بربوده میشود. برای
تحقق این جرم. لازم است دادهها
بهطور مشخص و قانونی به فرد دیگری
تعلق داشته و اقدام بربودن دادهها
بدون اجازه انجام شده باشد. بررسی
قوانین مشابه در سایر کشورها نشان
مختلف مانند «سرقت دادههصای
شخصی» با «دستبرد به اطلاعات
خصوصی» قرار میگیرند. تبیین عنصر
مادی اين ماده نیازمند اثبات این است
که دادهها بهطور قانونی متعلق به فرد
دیگر بوده و اقدام بربودن دادهها بهطور
غیرمجاز و بدون اجازه انجام شده
رایانهای مصوب ۱۱۳۸۸ ]| ۱۳۷
۳۹۸۵ عناصر تشکیل دهنده رکن
مادی جرم سرقت مرتبط با رایانه عبارتند
از نرتکب جرم. فعل مرتکب و موصوع
جرم. (شامبیانی, هوشنگ. جرائم علیه
اموال و مالکیّت. چ ۰۱ ص ۱۳۵)
۵ عنصر روانی جرم در ماده
۲ شامل قصد و آگاهی از غیرمجاز
بودن برداشت دادهها است. برای تحقق
جرمء فرد مرتکب باید با نیت خاص و
آگاهانه دادهها را بهطور غیرمجاز
بردات سشته و قصد آسیب رساندن نه
حقوق مالکیت دادهها را داشته باشد. در بررسی قوانین مشابه. مشابه این
آگاهی از غیرمجاز بودن عمل است. تحلیا این عنصر نشان میدهد که قرد
باید با علم به غیرمجاز بودن عمل و با
نیت خاص به برداشست دادهها اقدام
کرده باشد ۳ مجازات پیش بینیشده
در این ماده شامل حال او شود. | رهگ قانونگدذار در این ماده با
عبارت «هر کس» فاعل جرم را
مشخص کرده و «هر کس» شامل کله
افراد جامعه اعم از مرد و زن و پیر و
برنا و نوجوان و بزرگسال و غیسره
میگردد. در حالی که مرتکبین جراثم
رایانهای غالبا جزء افراد برنامه نویس
ماهرند که هم تحصیلات بالایی در
۱
لا
۱
۲
۰ ۱
۰
1
۱
۱
۱۳۸ ۵ اثم رایانهای در نظم ۳
رشته کامپیوتر دارند و هم هزینهای
بسیاری را برای یادگیری برنامهنویسی
صرف کردهاند. این افراد عموما از نظر
تجهیزات سختآفزاری اح نرمافزاری ر
نیز وضعیت مالی در سطح بالایی قرار
دارند. آنها همچنین افرادی منظم و از
دج ۱ چیه اعی. سازش یافته و
انطباقپذیر هستند و قواعد حاکم بر
فعالیت حرفهای خود را به دفعات نقض
میکنند. به همین دلیل میتوان بیشتر
آنها را از جمله مجرمان یقه سپید
دانست. حاتم بیگی. حمید. دانشنامه جرم
شناسی, کتابخانه گنج دانش, سال
۱۳۷۷(
البته در وهله اول و با ملاحظه عبارت
«هر کس» چنشین متبادر به ذهن
میگردد که مرتکبین جرم سرقت
مرتبط با رایانه فقط شامل اشخاص
حتبقی میگردد و چنانچه اشخاص
حخوفی مرتکب این جرم شوند, مشمول
مقررأت ماده ۱۲ ق.چ.ر نخواهند گرفت. در حالی که قانونگذار در فصل مربوط
به *مسوولییت کیفری اشخاص حقوقی»
و در ماده ۱۹ چنانچه جرائم رایانهای
ناه هه"
8 *م اسشحخص *سولی؟ و در راستای
منائع آن ارتکاب بابد. دارای مسوولین
کیفری شناخته , مجارات خاصی ر
قوقی کنونی
برای آنان قائل شده است. همچنین
ممکن است این سوال مطرح شود که
قانونگذار با ذکر «هر کس»» تفاوتی بین
افراد غیر مستخدم و مستخدمین دولت
قائل نشده است. در حالی که مقنن
متوجه این امر شده و در بند (الف)
ماده ۲۶ ق.ج.ر متذکر گردیده که
«هریک از کارمندان و کارکنان ادارهها
و سازمانها یا شوراها و یا شهرداریها
و موْسّسهها و شرکتهای دولتی و با
وابسته به دولت یا نهادهای انقلابی و
بنیادهای و موْسّسههایی که زیر نظر
ولی فقیه اداره میشوند و یا دارندگان
پایههای قضایی و به طور کلی اعضاء و
کارمندان قوای سهگانه و همچنین
نیروهای مسلح و مآموران به خدمت
عمومی اعم از رسمی و غیر رسمی به
مناسبت انجام وظیفه مرتکب جرم
رایانهای شده باشند. مرتکب به بیش از
دو سوم حداکثر یک يا دو مجازات مقرر
محکوم خواد شد.» (شامبیانی»
هوشنگ. جرائم علیه اموال و مالکیّت. چ ۰۱ صص ۱۳۲۵-۱۲۶)
۵8 آاساس رکن مادی سرقت. فعل یا رفتار مرتکب است؛ بنابراین در
جرم سرقت مرتبط با رایانه, عمل
مثبت مادی خارجی لازم است و
باترک رفتار» این جرم تحقق نخواهد
یافت. محل ارتکاب جرم نیز تأثپری در
۱ ۰ ۰
ِ ۱ ز : ۱ ۰ 0
۱ | ِْ ی
ا ۱ ( ۱ :
۰ ۰ ۱ ِ ۱ / ۱ ۱ : ۱ 9
۱ گم ۱ " ۱ : ۱ ۱ ۱ ۱ ا ۱
۱ ۰ ۱ ْ: ۱ : ۱ ۰
سر ها 5 :
۱ را را ی( | ۱ را ۱
زار ی 1 ۱ 1 ۱ 1 ۱ ۱ 5 ۱۱ 1 ۱ ۰
: ار گت اک رد هر ای ]1 ی
ِ ی 1 ۱ ۰ : ما و و ۱
رگ ربص اه ۱ ۱ 1 ً ۲ 1 ( ۱ ۱
تس ام / ۳ اک ۳۳
۱
قسمت اول - از قانون جرایم رایانهای مصوب ۳ : ۱۳۹
ماهیت ارتکاب جرم نداردء چرا که جرم رضا حس. و داریوش فرمائی)» 1
حقیقت نمود عینی ندارد و (د) رواقع ص ۱۳۷. شامبیانی» هوشنگه. جرائم 1
محل ارتکاب جرم در د پبس بر داد و علیه اموال و ما لکیّت. چ ۰۱ ص ۱۲۷) :
ستدهای الکترونیکی و علیه دادهها و | ع ۴۰۳- داده رایانهای همیشه در
اطلاعات صورت میگیرد و محل مرئثی و منظر کاربر سیستم رایانهای با :
ارتکاب جرم عبارت از مکانی است که | استفاده کننده از آن قرار نمیگیرد. ۱
این دادهها دستخوش حملههای | یعنی عملکرد سیستم رایانهای از آن ۱
مجرمانه قرار گرفته است. باز هم به حیث که در محیط مجازی قرار دارد
طور قطع نمیتوان نظر داد که محل جر با دادههای رایانهای امکان پدیر ۱
وجود قطعههای سختافزاری آسیب | نیست و داده رایانهای, آشکار و پنهان ۰
دیده خواهد بود زیرا در قریب به اتفاق عمل پردازش يا سایر فعالیتهای
مکانی دیگر صورت میگیرد و فقط | فعالیتها هرگز بر صحنه رایانه آشکار ۱
نتیجه مجرمانه روی قطعههای نمیشوند و از این حیث. تشخیص
نجف آبادی» محمدرضاء جرمانگاری در | آنها که به جرائم محیط سایبری ا
قضای مجازی, پایان نامه کارشناسی | مشهورند. بسیار دشوار است (عامل ا
ارشد. دانشکده حقوق دانشگاه آزاد نف آبادی. جرمانگاری در فقضای
اسلامی واحد تهران مرکزی, سال | مجازی, پایان نامه کارشناسی آرشد. ۷ ص ۸۶. شامبیانی, هوشنگ. | دانشکده حقوق دانشگاه آزاد اسلامی
مققه ۵)) اما اطلاعات رایانهای عبارت
ل ۲ داده رایانهای هر نمادی از است از داده» متن. تصویر.ء صداء کد. وقایع. اطلاعات, شکلها یا مفاهیمی | پایگاه دادهای و هر نوع نرمافزار ایجاد
۱ ست که بتوان آن را در سیستم شده 5 انتقال دادنی یا ذخیره شدنی . رایانهای ایجاد یا ارائه یا منتشر یا | در سیستم رایانهای که بیانگر واقعیتی ۱
پردازش کرد. (فرهنگ تشریحی | در ک شدنی میباشد. با نگرش به این :
کامپیوتر, مایکروسافت ۲۰۰۳ (ترجمه | تعریف به نظر میرسد که اصطلاح 3
۳
ا
۱۳۰ ٍ ٍ جرأئم رایانهای در نظم حقوقی کنونی
«اطلاعات رایانهای» عامتر از «داده | سنتی وجود ندارد چرا که در سرقت
رایانهای» باشد. منتها در تفکیک این | تعزیری» ربایش عموما به قصد محروم
دو اصطلاح, اختلافنظر وجود دارد. | ساختن دائمی مالک از مال متعلق به او
عدهای معتقدند که کد یا صدا یا امواج صورتث میگیرد در حالی که در «کپی
مغناطیسی يا حتی پایگاه دادهای در | رایت» گاهی ممکن است که عین
زمره اطلاعات محسوب میشوند و9 حال دادها در اختیار مالک آن باشد ولی
آنکه اطلاق داده بر آزها بیاشکال است. | بتوان نمونهای از آن را در دست دیگری
به همین جهت در فضای سایبر, عرم پیدا کرد. (شامبیانی. هوشنگ. جرائم
دو اصطلاح وجود ندارد و اغلب به | ۱۲۷-۱۲۸)
پیشین. ص ۱۱۶) و برنامههای غیرسری که به حافظه
بنابراین به نظر میرسد که منظور | سپرده یا بر روی دیسکت ضبط شده
قانونگذار از ذکر عبارت «دادههای | یا خریداری میشوند یا برای تولید آنها
متعلق به دیگری» در ماده ۱۲ ق.ج.ر | مبالغی هزینه میگ دد. این اموال در
اعم از سرقت دادهها و اطلاعات موجود | حکم اموال منقول و جزء دارایی
در رایانه باشد و درواقع این دادههاء شخصی بوده و مع الواسطه قابلیت
دای عینی غیرملموس هستند که | مبادله و قبض و اقباض را دارند و در
۱ ۰ پا ۰ ۰ ۰
ی ارزش اقتصادی بوده و نوعی | بازار آزاد نیز در معرض خرید و فروش
ره ۳ ۰ ۰
را سوب میشوند و امکان کپی | قرار میگیرند. لذا سرقت اطلاعات در
سر و غیر قابل تشخیص که صورتی که متعلق به دیگری بوده و
0 طریق تسهیلات ارتباطی انجام | اختصاصا مال او به شمار آید. سرقت
مرد. با
0 ۱ موجب شده تا سرقت دادهها است. (شامبیانی, هوشنگ. جرائم علیه
وان خود را به «کپی کرد. ۱
ن دادهها» اموال مالک لکیّت. ۱ ۳۷(
بو ۱ ی ۱ و در این زمینه. سس این رم وفق مقررات سرقت
ی ۱ 1 7 ۱ ۲ 1 ۳ ۳
1 ۱ با
ُ : ۱ ا
۲ ۱ ۱ : ۱ []
۰ 2 ۱ ۱ 1 ۱ ۱ [
: : ۱ ۶ ۱ 5 ۳ ای 1 ۱ , ۱ ۱
. ار : : ۰ ی [ ۱ : 1 : ۱ ۱
, 2 پد ۷ ۰ 1 ۱ ۱ 1 ا :
ٍ اسر ار کیک ماما ان انا با ال
رگ مرن مر ال ۹ لا 8 ! أْ را ها
کر اک را رح را ۹1 1 زا . رک اد انش یه ی 1 با 1 ده
قسمت اول- از قانون جرایم رایانهای مصوب اس ُ ۱۳۱
[ ماده ۱۳ (ماده ۷۴۱ ق.
م))- هر کس به طور غیرمجاز از سامانههای رایانهای یا | ردمل به
۰ مه مه پم موه و ۰ ر ۰
کردن دادهها با مختل کردن سامانه, وجه یا مال یا منفعست یا خدمات با
امتیازات مالی برای خود يا دیگری تحصیل کند. به حبس از یک تا ۵ سال يا جزای نقدی از ۲۰ میلیون ربال تا ۱۰۰ میلیون ریال ؛ [
یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد. تج ی ی
۵8 منظط ور از ساانه | پردازش اطلاعات و دادها را انجام
راه دور است به این ترتیب که وقتی علیه اموال و مالکیّت. چ ۰۱ ص ۲۰۸)
صحبت از سامانه رایانهای یا مخابراتی ۵8 ماده ۱۳ به طور مشخص به
میشود مصادیق مختلفی از مجموعه | اعمالی مانند وارد کردن, تغییر. محو
وسایل مرتبط يا رایانه و مخابرات را در | ایجاد یا متوقف کردن دادهها اشاره دارد. طریق سامانههای رایانهای و مخابراتی؛ تزها اعمالی که بهطور مستقیم و غیرمجاز
وجه یا مال پا منفعت یا خدمات يا | باعث تغییر وضعیت دادهها یا سامانهها
امتیازات مالی برای خود یا دیگری | میشود. مشمول مجازات است. به عبارت
تحصیل کند. پس تحصیل هر نوع | دیگرء هرگونه تغییر غیرمجاز که منجر به
وجوه, منافع» خدمات و امتیازات مالی | تحصیل وجه. مال, منفعت يا خدمات
بهوسیله این سامانهها.ء جرم مالی شود. تحت پوشش این ماده قرار
کلاهبرداری محسوب خواهد شدو | دارد. هدف کلاهبرداری تحصیل مال يا | ۵ ۴۰۸- قیاس علّت مستنبط در این
وسیله رسیدن به مال است. (شامبیانی» | ماده به معنای آن است که تمامی
هوشنگ, جرائم علیه اموال و مالکیّت. | اقداماتی که بهطور غیرمجاز باث
چ ۰۱.ص ۲۰۹) تحصیل مالیات یا خدمات مالی به نفع
8 ۴۶ منظور از «سامانههای | خود یا دیگری میشود. مشمول مجازات
رایانهای» وسیله با مجموعهای از خواهند بود؛ بنابراین؛ علاوه بر تغییرات
وسایل و ابزار مرتبط و به هم پیوسته مستقیم, هر نوع اقدامی که بهطور
است که مطابق با یک برنامهای, | غیرمجاز باعث اختلال در سامانهها و
/
۱ :
:
۱
, ۱
۱
ساسا
1
8
8
۱
۱
۱
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
