دکترین
نظم جرایم رایانه ای — ص 386 تا 390
⚠
قسمت دوم از قانون تجارت اکترونیکی مصوب 0۳۸۲ 5 [ ۵
مج
قابل مقایسه با دادهپیام معتبر بوده و نباشد. محو و حذف بخشی از داده پیام
قابل استفاده در مراجع مختلف باشد. | و پردازش مجدد آن. به تزهایی یا در
(برای مقایسه با تغییر (۸110۳31[10) | کنار سایر داده پیامهاء باید منجر به
در جرم جعل در مفهوم سنتی کلمه. ایجاد وضعیتی شود که در نتیجه آن. ر ک به: گلدوزیان, ایرج, حقوق جزای | ناحقی اثبات یا حقی تضییع شود و
اختصاصی, جهاد دانشگاهی. ص ۵ | عنوان تغییر داده پیام بر آن صدق کند
- ولیدی, محمدصالح., حقوق جزای که در این صورت. مشمول ماده ۶
اختصاسی. غروب. ص ۰ | ق.ج.ر میگردد. میرمحمدصادقی, حسین» جرائم علیه | از این روء در موردی که شخص با محو
امنیت و آسایش عمومی. میزانء | بخشی از دادهپیامی که برائت ذمه
۵ صص ۲۵۸-۲۵۹) تغییر دادهها | شخص ثالثی را گواهی میکند. داده
با علایم موجود در کارتهای حافظه یا | پیام ظاهراً معتبری ایجاد مینماید و
دادههای قابل پردازش در سامانههای | خود را مجدداً طلبکار نشان میدهد. رایانهای یا مخابراتی یا تراشههاء یکی | مرتکب عمل جعل شده است. ماده ۷ کنوانسیون جرائم قابل | مفهوم سنتی, ر.ک به: گلدوزیان, ایرج. ارتکاب در فضای مجازی نیز تغییر در | حقوق جزای اختصاصی, جهاد
اطلاعات رایانهای را چنانچه به ایجاد | دانشگاهی, ص ۴۰۷ - ولیس_دی,
دادهپیام جعلی منجر شود و به عنوان | محمدصالح. حقوق جزای اختصاصی. داده پیام معتبر و قانونی قابل استفاده | ص ۲۳۲)
باشد». عملی مجرمانه تلقی کرده است. | در ماده ۷ کنوانسیون جرائم قابل
(قنادء فاطمه. جعل در بستر فناوریهای | ارتکاب در فضای مجازی نیز محو
اطلاعات و ارتباطات؛ مجله آموزههای | دادهپیام چنانچه به ایجاد داده پیام
حقوق کیفری, پاییز و زمستان ۰۱۳۹۰ | جعلی با ظاهری معتبر منجر شود. به
ش ۰.۲ ص ۷۳) عنوان عمل مجرمانه اعلام گردیده
8 ۱۷ «محو داده پیام» عبارت از است. (قناد.ء فاطمه.ء جعل در بستر
حذف دائمی اطلاعات است, به گونهای فناوریهای اطلاعات و ار تباطات. مجله
که قابل بازسازی و بهرهبرداری مجدد
ا کر :
آموزههای حقوق کیفری, پاییز و | حقوق کیفری, پاییز و زمستان ۰۱۳۹۰
زمستان ۰۱۳۹۰ ش ۲ء ص ۷۳) ش ۲. صص ۷۳-۷۴)
8 ۱۱۸- منظور از «توقف داده پیام». 8 عنصر مادی جرم جعل
اختفای تمام یا بخشی از دادهها به | رایانهای در بخشی از ماده ۶ ق.ج.ر و
گونهای است که عمل پردازش را از | ماده ۶۸ ق.ت.ا تولید یا تغییر داده پیام
مسیر عادی خارج و مانع از عملکرد | است؛ بنابراین در این صورت و نیز در
صححح سیستمها و پردازش دفیق | مواردی که بزهکار اقدام به ییر ۰
اطلاعات شود. پردازش چنین اطلاعاتی موجود در کارزپیای حافظطضه ,
منجر به حصول نتایج غیر واقعی شده | سامانههای رایانهای و مخابراتی یا
و دادهپیام ایجادشده از این طریق, | تراشهها نموده است با توجه به تاریخ
هیچ گونه انطباقی با واقعیت نخواهد | تصویب ق.ج.ر و نیز ماده ۵۵ آن, عمل
داشت. ولی چنانچه به عنوان داده پیام | وی تحت شمول قانون اخیر قرار
معتبر قابل استفاده باشد. داده پیام میگیرد. مجازات مندرج در این قانون,
مجعول تلقی میشود. از این رو مثلاً | یک تا پنج سال حبس یا جزای نقدی
در مواردی که مرتکب با موقوفسازی است و در صورت صلاحدید قاضی
نی از اجزای داده پیامهای تجاری, ممکن است حکم به هر دو مجازات
در "حوص مشخصات کالاهاء خدمات. داده شود. در مواردی نظیر مداخله در
مشحصات واحد بازرگانی با تاجر و | پسرداز ش سیستمهای رایانهای و
سول بنگاه تجاری, دادههای تفصیلی ارتباطی . تولید امضای جعلی اشخاص
: ار سر پسردازش خارج و از ای و صدور گواهی مجعول صخت امضنای
ری دادبیام ظاهراً ممتبری ایجان الکترونیکی که مستنبط از متون
ما اب جمل شده است. * | قانونی, عمل مرتکب تحت شمول
۳ کواسیون جرائم قابل ارتکاب ق.ت. قرار میگیرد. همزمان مشمول
مضازی جز موفوف سازی بس و جزای نقدی خواهد بود که
خی کر مادی رم | البته با توجه به ابماد وسیع این جرم و
دطت. سس است. (کناد. نتایچ زیانبار ی که در سطحی گسترده
اطلاغات و ارس ۳ رای بسه سار میآورد. نسبت به بیشتر
آموزههای مجازاتهای صدرج در فصل پنجم ق.م.ا
"ر خصوص جعسل و تزویر, مجازات
۹ کاوسم هي رما بت میس
۳ ۹ 5 سس
۱ و
۰ ٍ 1 اوا ار ۹
7 : ۱ 7 ِ : و
ی : 8 , ۱ ۱ ۱ :
۹ : را ا ورار ۱۱ 1 :۱ ارو ی ِْ ۱
بصن ها ۱ ای
و
1
خفیفتری به شمار میرود. مجازات | نماید و برای مدت یک سال از وی :
اصلی اين اعمال مجرمانه ترکیبی از | سلب آزادی نماید. معیارهای شروع به :
حبس و جزای نقدی اعلام شده است | جرم جعل رایانهای نیز همچون جعصل
که توأما مورد حکم قرار میگیرد. | در مفهوم سنتی است. از این رو
مرتکب جرم جعل علاوه بر پرداخت | چنانچه مرتکب عملیات اجرایی جرم را
جزای نقدی به مبلغ پنجاه میلیون | آغاز کرده و اقدام به تحریف و قلب ۱
ریال جزای نقدی ثابت. به یک تاسه | حقیقت نماید. اما پیش از اتمام کار و
سال حبس نیز محکوم میگردد. به ایجاد داده پیام مجعول. به علل غیر
علاوه در هر دو صورت. دادگاه میتواند | ارادی. از دستیابی به جرم تام و
حسب شدت جرم و خصوصیات مجرم. | تحصیل داده پیام مجعول محروم بماند. ْ
نسبت به صدور مجازاتهای تتمیمی این مقدار از انجام عملیات اجرایی و :
موضوع ق.م.اء اقدام نماید. مانند موردی که :
مفهوم سنتی» ملایمتر تعیین شده | شخصی به منظور تحریف حقیفت. ۱
است. ولی رویکرد قانونگذار همچنان بر | اطلاعات نادرستی را در متن دادهپیام 1
تعیسین مجازات سالب آزادی در | وارد کند و شروع به پردازش دادهپیام ۰
خصوص جرم استوار است که نشانگر | نماید. ولی پیش از اتمام پردازش و :
شدت جرم و اهمیت حمایت از جامعه | دستیابی به داده پیام مجعول, به عللی
در برابر ارتکاب چنین جرائمی است. به | خارج از اراده وی. عملیات پردازش
نظر میرسد قانونگذار امیدوار است تا | متوقف و مرتکب دستگیر شود. از آنجا 1
با بهره گیری از ارعاب ناشی از اعمال | که مرتکب. بیشترِ مسیر ارتکاب جرم را ۱
مجازات سالب آزادی, با گسترش | طی کرده و اگر این مانع نمیرسید. این مقدار از 9
نماید. عملیات اجرایسی انجامشده. وی را ی
شروع به این جرم, صرفاً در مواردی که | مشمول مجازات شروع به جرم قرار 5
عمل مرتکب تحت شمول ق.ت.ا قرار | میدهد. (قناد. فاطمهء جعل در بستر ۰
میگیرد قابل مجاز ات است و دادگاه | فناوریهای اطلاعات و ارتباطات. مجله 0
میتواند مرتکب را به حداقل مجازات | آموزههای حقوق کیفری, پاییز و : ِ
حبس مقرر در ماده ۶۸ ق.ت.ا محکوم | زمستان ۰.۱۳۹۰ ش ۲. صص ۶۹-۷۱) 1
5
۷
سا
8 ۳۰ آن گونه که از ماده ۶ ق.ج.ر قرار گیرد. در این صورت. آن فرد
و ماده ۶۸ ق.ت.| استنباط میشود. | غیرمجاز که با علم به غیرمجاز بودن
هعنصر مادی» این جرم عبارت از قلب | استفاده از کلید خصوصی طرف, به
حقیقت و مخدوش کردن واقعیت از | امضاء دیجیتالی اقدام کند.ء مرتکب
طریق ارتکاب یک سلسله عملیات فنی ]| جعل شده است. (میرمحمدصادقی,
است. شناخت مصادیق عملی وفنی | حسین, جرائم علیه اموال و مالکیت. چ
ارتکاب جعل, امکان درک بیشتر | ۰۷ ۰۱۳۷۹ ص ۲۶۳) باید توجه داشت
ماهیت جرم را فراهم میسازد و برای | که این عمل مصداقی از «وارد کردن»
شناخت و تحلیل مفاد قانون و آشنایی داده است. (جاویدنیاء جوادهء نقد و
با شرایط تحقق جرم جعل رایانهای | بررسی جرمهای مندرج در ق.ت. لازم است سورد بررسی قرار گیرد. | مجله حقوقی دادگستری, تابستان
(قناد. قاطمه, جعل در بستّر فناوریهای | ۰۱۳۸۶ ش ۵٩ صص ۱۵۲-۱۵۳)
اطلاعات و ارتباطات. مجله آموزههای 8 ۳- عبارت «عدم انطباق آن
حقوق کیفری, پاییز و زمستان ۰ | وسایل با نام دارنده در فهرست مزبور»
*.ص ۷۱) عبارت گویایی نیست. زیراء این عبارت
۷8 کاربرد عبارت یجاد | بیانگر یک حالت است. نه یک فعل. به
حتلال» به جای «مداخله» صحیحتر | نظر میرسد که منظور مواردی است
است. (جاویدنیا, جواد. نقد بررسی | که مرتکب از کلید خصوصی ثبتشده
رمضای مندرج در ق.ت.ا. مجله به نام یک فرد خاص استفاده کرده و
۰ دادگستری, تابستان ۹۶ | یک امضاء دیجیتالی به نام خود با
0۵۳ شخص ثالثی ایجاد میکند. | ۱ /
دبحسالی است. این ری مسب به آوست و به عبارتی از کلید
موار که داررده کل کِ تماق وی مربوط به نام او استفاده شده
#اساهی کسردم و در یی ی با دارنده کلید عمومی مرتبط با
حصوصی اس در احسار ف و فیرمیی نید "صوصی مندرج در فهرست
1 ندارد. در این مثال, چنانچه به
۲ ۷۳۲۲۲ 0000 ال ی اي رید
۱ ۱ ِْ ا 1
, ۱ ۳ ٍ , ۱ ۱ ۱
۱ ۱ ۱ ۱ ا
۰ ۰ ۱ ا ۱ ۱ ۱
۰ و 1
۰ ۱ ۱ ۱ ۰ 1
۱ : ۱ اد :
ٍ را ای الا را ٍ
را ار مرکا ما را
ی ٍ
1 / و و ارم ۱ وه مه د ۱ رل 1 ۱ 1 ۱ ۰ ۱
: ی ام ی ملاح نز ۱ او ۱ : 1 ۱ ۳ : ۹ ۱ ۱ 9 ۱
و ۱ 0
ی ی ی زین وم اد وه ار را ۱ ۱ ۱ ازشد ۱ . ۱
1 اد ان وی ۱ ۱ 8 1 [ ۱ ۱ ۲ | : ۱
قسمت دوم- از قانون تجارت الکترونیکی مصوب ۱۳۸۲ ِْ ۳۸۹
سا ده
این عدم مطابقت توجه نشود. | اوست یا دیگری. در صورتی که همه ۱
دریافت کننده ممکن است است دچار موْلفههای رکن مادی کامل باشد اما ۱
خطا شده و امضاء را از ناحیه فردی که ضرری متصور نباشد-برای مخال, زنی
او سبت داده شده است. بداند. پیام تپریسک برای تولد فرزند
(جاویدنیاء جواد. نقد و بررسی مشترکشان را فراموش کرده است. با
جرمهای مندرج در ق.ت.» مجله | جعل امضای همسر خود چنین پیامی
حقوقی دادگستری. نه حصری. البته. در انب اره وج ود دارد. ۱
چهار مورد اخیر از رفتار محرمانه (میرمحمدصادقی. حسین. جرائم علیه 1
محو یا توقف داده پیام دانست. زیراء | در مورد جعل رایانهای باید گفت که ٍ
این مصداقهای فقط از رهگذر ورود, | هرچند اسناد بینالمللی جرمهای :
تغییره محو یا توقف داده پیام انجام | رایانهای را از جهت کلیات تابع قوانین .۰
میشوند و در نتیجه ذکر آنها ضروری | داخلی هر کشور اعلام کردهاند. به نظر :
نبوده است. (جاویدنیا, جواده نقد و | میرسد که بر خلاف نظر برخی ۰
بررسی جرمهای مندرج در ق.ت.ا محققان که ضرر را به تبعیت از حقوق
مجله حقوقی دادگستری, تابستان | سنتی در جعل رایانهای شرط میدانند
۶ شش ۵۹٩ صص ۱۵۴-۱۵۵) (خرم آبادی, عبدالصمد. جرائم فناوری :
8 ۱۰۲۵- نتیجه لازم برای تحقق جرم اطلاعات؛ رساله دکترای حقوق جزا و ی
جمل سنتی ایجاد ضرر است؛ اعم از | جرمشناسی. دانشگاه تهران, ۰۱۳۸۴ :
ضرر پالفعل یا بالقوه, ضرر مادی یا ص ۱۴۴) این رکن جایگاهی در جرم ۱
معنوی, ضرر مستقیم با عدم النفعء پادشده ندارد. زیر در ماده ۶۸ ق.ت.ا- ۱ /
8 مشش میا
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
