نظم حقوق کار — ص 331 تا 335

نوفاق‎ ۱ ٍ دارد. به نحوی که نوبتهای آن در ص ۵۰۱- «کار نوبتی» کاری است که ساعات شروع کار کارگر در طول یک ماه گردش دارد. به گونه‌ای که در برخی دفعات در صبح و در برخی از دفعات دیگر در عصر و در برخی از دفعات در شب قرار می‌گیرد. در نتیجه اگر ساعات شروع کار شروع کار یکسان باشد. کار انجام یافته. کار نوبتی محسوب نمی‌شود. به همین دلیل است که کارگرانی که ۱۲ ساعت کار و ۱۲ ساعت استراحت می‌کنند. یا ۲۴ ساعت کار و ۳۸ ساعت استراحت می‌کنند. ولی ساعات شروع کار آنان تغییری نمی‌کند و هميشه به عنوان مثال ساعات کار از ۷ صبح شروع می‌شودء نوبت کار به شمار نمی‌آیند و حسب ساعات کارشان, کار آنها کار در روز کار در شب یا کار لازم نیست وعده‌های کار به طور حتم سه نوبت باشندء بلکه می‌تواند دو نوبت باشد. به عنوان مثال در برخی از دفعات ساعات شروع کار صبح و در برخی از دفعات شب باشد. همچنین فاصله زمانی گردش نیز مهم نیست؛ یعنی می‌توانده به صورت هفتگی پا ده روز یک بار یا پانزده روز یک بار یا به گونه دیگر باشد؛ اما به ۱ ی سس سس سس ای ** در طول ماه گردش ؛ تعریف قنونی گردش ساعات کار در طول یک ماه فشار جسمی و روانی بر کارگر وارد می‌کند و در بیش از یک ماه چنین نیست؛ بنابراین به عنوأن مثال, اگر کارگری یک ماه صبح و یک ماه عصر کار کند. به هیچ وجه نوبت کار نیست. (قبادی» حسین, حقوق 8 ۵۲- فلسفه پیدایش «نظام نوبتی» برای کار در کارگاه‌ها مبتنی بر دو دلیل عمده است: کارهایی که به خدمات عمومی ارتباط داشته و امکان تعطیلی کارهای مزبور وجود ندارد؛ مثل حمل و نقل شهری. دلیل دیگرء عبارت است از انگیزه اقتصادی. به این معنی که کارفرمایان برای اینکه از دستگاه‌ها و سرمایه خود به طور دنم استفاده نمایند» کارگران را به دسته از آنها در یک نوبت یا «شیفت» کار می‌کشند. به سیب ویژگی‌های خود. مقررات خاصی می‌طلید. در ق.ک مصوّب ۰۱۳۳۷ بی آن که کار بود که مزد کارگرانی «که در تمام مدت ماه به طور تویتی» کار می‌کنند ۱۰۲ درصد بیش از مزد کارگر غیر نویتی مشابه» است (تبصره ۲ ماده ۲۱) در ق.ک مصوّب ۱۳۶۹ کار نوبتی به ترتیب زیر تعریف شده است: «کار نوبتی عبارت است از کاری که در طول ماه گردش دارد؛ به نحوی که نوبتهای آن در صبح یا عصر یا شب واقع می‌شود» (ماده ۵۵) در این ماده, منظور از صبح و عصر و شب به روشنی مشخص نشده است. در ماده ۳ کانونگذار, کار روز و کارشب را تعریف کرده است. برابر این ماده «کار روز کار هایی است که زمان انجام آن از ساعت ۶ بامداد تا ۲ می‌باشد و کار شب کارهایی است که زمان انجام آن بین ۲۲ تا ۶ بامداد گرار دارد؛» با توجه به این ماده و آعیین کارشب به عنوان ساعتهایی که کنونی چجص ص ی بین ۲۲ و ۶ بامداد واقع می‌شود و با در نظر گرفتن تساوی نویتهاء می‌توان کارصبح را شامل کار بین ساعات ۶ بامداد تا ۱۴ و کار عصر را شامل ساعت ۱۴ ی ۲ دانست. از آنجا که کارگرانی که به طور نوبتی کار می‌کنند آزادی عمل ندارند و در برخی هفته‌ها صبح و در برخی هفته‌ها عصر و گاه شب کار می‌کنند. با توجه به نوبتهای کاره فوق‌لعاده‌ای برای آنان در نظر گرفته شده است. بر پایه ماده ۵۶ فوق‌العاده نوبت‌کاری, بر حسب آن که نوبتهای کار در شب وأقع شود یا نشود و آن که کار به اصطلاح مرسوم دوشیفتی باشد یا سه شیفتی» متفاوت است. بر اساس ماده یاد شده» هرگاه کارگر به صورت دوشیفتی کار کند و نوبتهای کار او در صبح و عصر واقع شود (یعنی اساساً شیفت شب نداشته باشد) ۱۰درصد بابت فوق‌العاده نوبت کاری علاوه بر مزد دریافشت خواهد کرد. این فوق‌العاده در مورد کارگران سه شیفتی که خواه ناخواه یکی از نوبتهای کارشان شب خواهد بود ۱۵ درصد علاوه بر مزد است. اما کارگران دوشیفتی که یک نوبت آنان در شب واقع می‌شود» با توجه به دشواری کار شب., ۲۲/۵ درصتد علاوه بر مزد دریافت خواهند کرد؛ چه نوبتهای کار صبح و شب باشد.ء چه عصر و شب. درواقع قانونگ‌ذار خواسته است قانون کار در نظم حقوق نار ۲ قنون کازدر نظم حقوقی کنوی ]۳6۵ ی روا دورو رد یریس یف ات امه هنت فا کم نم نید ریس نم یی ی سس سس ترتیبی ۳ که با پرداخت فوق‌العاده قابل ۶ تصویب نامه ۱۶ زانویه ۱۹۸۲ هیأت توجهی» سختی کار نوبتی تا اندازه‌ای | وزیران فرانسه, متوسط ساعتهای کار جبران سود. ِ کارگرانی که همواره به صورت نوبتی کار در قوانین ایران» در خصوص محدودیت | می‌کنند باید طول سال, کمتر از میزان ساعتهای کار کارگران نوبتی حکم ساعتهای معمولی کار باشد. ق.ک ایران, روشنی در نظر گرفته نشده است. در | آن‌گونه که از ماده ۵۷ بر می‌آید با این در این زمینه مقرر کنند؛ برای مثال | ماده» «در کار نوبتی ممکن است ساعات «آیین‌نامه» ۰ زانویه ۱۹۸۲ (ماده ۱۳- | کار از ۸ ساعت در شبانه‌روز و ۴۴ ساعت ۲۳ مقررات کار فرانسه) به کار | در هفته تجاوز نمایندء لکن جمع ساعات گماردن کارگر در نوبت متوالی را جز در | کارء در چهار هفته متوالی» نباید از ۱۷۶ ماده ۵۶- کارگری که در طول ماه به طور نوبتی کار می‌کند و نوبتهای . کار وی در صبح و عصر واقع می‌شود 1۱۰ و چنانچه نوبتها در صبح و : عصر و شب قرار گیرد. ۵ و در صورتی که نوبتها به صبح و شب و با ْ ِ عصر و شب بیافتد 17 علاوه بر مزد به عنوان فوق‌العاده نوبت‌کاری ٍ 8 ۵۴ پدیده «کار در شب»» قدمت | نور خورشید کرده بود و در بعضی شهرها : ۱ :1 ۳61675072,0) القلاب صنعت و بر؛ فت امکانات (.0:117را.۳ 2 روشنایی کار گاه‌هاست. چرا که مثلاً در | با استخدام | ی ی ِ: . وت محیط کان | ۷ و کشی از سده‌های میانی مشکل تأمین روشنایی ساختن ی ی ّ 1 ۱ : کا 9 دستگاه‌های صنعتی در (کا رگاه) در ش. با وسایل ابتدایی ن | یروک 7( ّ ۰ ر سب . / : هان: فراهم گردید. به ددرت روزگار و ترس از خطر آتش‌سوزی اس ۳ : ساعات کار را محدود به ساعات منور به زیان* ی هت ۰ ی 8 وی ۰ ۰ ا را ۱ : اد 8 : ۳ ۹ ۱ ۹ ۰ ۰ ۱ ۰ پر : ی ۳ ۰ ۱ یط ۱ ایو | ه ۳ ۹ 2 » ۱۳۰ _- : ۹ ح‌ :2 4۹ و ی ۱ ‌ ۰ 0 وم ۰ ۴ ی ا ۱7۱ نو ۰ - ۱ 1 یل ِ ِ 1 .۰ هد 7 . ی ۹ ۳ یا * 4 یله ام تم ۳۹ ۱ سا ار مد ۹ رت شا ی مه ۰ -_ ۰ 7 واط ‏ ار 9 ۰ لو کی و اس ی ,1 :2 1 رو کت ک ۱ دای ارو او اک ای ری 1 2 7 بو ی کوب ۱ اس ری و مت - ۹ ۱ ر مرگ ۸۵ یر 2 : ام کون ۳ 1 ای یوت ای و سوه ۰ 7 2 چگ اهر ۳ ۹ یه ۸ اوه ی نسو ی ۳ اج . ی : ۰ پف من س ام یا 1 ی پا ۹ یش وس رما هه با مه 5 - ۳ ۰ ۱2 ۰ دی هر 0 ۰ یه : نگ ۲ 7 ۰ ۱ تس 1 5 . ی او ّ 1 اسوی ۰ ۰ ۰ - - ای ۰ ۱ ای ی فا ۰ 9 ۳-۰ 9&#34; 5 ۰ ۱ ‌ ۰ ۱ ۰ ۰ ۰ ۰ زا ۰ ۰۰ ۱ ۰ هس ۰ ‌‌ ۸ &#34;۴ اس ۰ ۹۳ 5 ۰ ۱ ۰ ۱ - رت ۰ 1 جسم و جان کارگران و بالضروره» میین مزدی بیشتر برای کار در شب برای مقنن ۹ ی . ساعات کار شبانه را جزء امروزه محقفین کم بازده‌ترین و عیر مفیدترین ساعات کار می‌دانند به نحوی که اشتباه کارگران در آن ساعات و نیز خطرات ناشی از سوانح حین انجام کار (که دلیل آن اغلب خواب آلودگی است) آمار قابل ملاحظه‌ای را محدوده ساعت ‏ ا ماده ۵۷- در کار نویتی ممکسن اند 5 : شبانه‌روز و ۴۴ ساعت در هفته تجار : هفته متوالی نباید از ۱۷۶ ساعت تج : ماده ۵۸- برای هر ساعت کار در ش ْ اضافه بر مزد ساعت کار عادی تعلق 8 ۵۵ نظر به اینکه شب برای آرامش است و کار در شب از کار در روز دشوارتر می‌نماید؛ بنایراین به نظر می‌رسد. باید تفاوتی بین کارگرانی که در ساعات شب به کار اشتغال دارند با کارگرانی که در ساعات روز مشغول به کار هستند. وجود داشته باشد و به همین جهت <a class="artref" href="/ماده/ماده-58-a_raw080610253385">ماده ۵۸ قانون کار</a> برای کار در شب. فوق العاده تعیین کرده است. (فبادی, حسین, حقوق کار چ ۰۱.ص ۵۷ کنونی سس عادی تعلق می گیرد.» از آنجا که تکلیی کارگرانی که به طور نوبتی کار شبانه انجام می‌دهندء در ماده ۵۶ مشخم ‏ شر. است. لکن جمع ساعات کار در ۴ ْ ب تنها به کارگران غیرنوبتی ۸۳۵ 8 ۵۰۶- هر چند برابر مطالعات انجام شده از سوی کارشناسان» کار در ساعات شب برای سلامتی جسمی و روحی اندیشیده شود تا جز در موارد ضروری» از کار افراد در ساعات شب استفاده نشود» واقعیتهای موجود کنونی» رسیدن به این منظور را دشوار, بلکه غیرممکن می‌کند. 0 ۵۳۴ وین , ,۹۵۵,۳۲ 06020 0۶ وه ۳۹010 5 ب60 طا4وبواده ۵20 شه ۶ 7 وع‌ها۹ وکا :2 یه 29525 .دز , 1 ۷۵۱۰ 16۰۰ قانوت کاردرنظم حقوقی کنونی [ و ] /6م از این رو قانونگذار با در نظر گرفتن | مختلط ساعاتی که جزء کار شش تا اندازه‌ای سختیهای آن جبران شود. | موضوع ماده ۵۸ این قانون استفاده برابر ماده ۵۸ «برای هر ساعت کار در | می‌نمایند.» بدین ترتیب. به کارگری که اضافه بر مزد ساعات کار عادی تعلیق | ۴ بامداد ادامه دهد از ساعت ۲۲ت۱ ۴ می‌گیرد.» در تعیین قلمروی اجرای این بامداد فوق‌العاده شب کاری تعلق خواهد ۱ :۰ کف ق. س ات للّه. هه کالن ماده اختلاف‌نظر وجود دارد. گرفت. (عراقی سا حقوق کار پ ۳ 2 ۱ گو‌ند که ۲ ۳ ۰۱ صص برخی با توجه به ظاهر آن می‌گوی داد ی ِ ت غیرنوبتی کار | کار ثابت مصادف با ساعات کار شب (۲۲ کارگرانی است که به صورت غیرئوبتی 1 1 ِ باشد. ان&#34; قوة العاده به تناستبس می‌کنند و تمام ساعت کار آنان در شب تا ۶ صبح) باشد. این فوق ر ۰ 1 ۰ اخت شود. این روش با روح ق: رای خته است. اما این دو | را از شمول خود خارج ساخته | منافات ندارد. به نظر می‌رسد آین دو َ له قانه. کا, که حمایت | - م هی اههد ۱۶ ته‌حه به فلسفه دون نار - دیدگاه ۴ یکدیگر مغایرتی نداشته باشند؛ کر ۳ ۱ ۳ مر گر کارفرما: فر درواقع» بر اساس عرف | کارگر است. می‌ئوان ۱ زیر در فرض 9 ی به اصل | داوطلبانه به کارگران نوبتی هم بیش از موجود در کارگاه و باعنایت ب 9 ان مقرر در ماده ۵۶ فوق‌العاده پذیرفته شده در حقوق کارء که برابر آن ی نماید و مثلاً مطابق ماده ۵۸ ۱ ره ره نز گر باشد | پرداحت نما خوابطی که پیشتر به نع ۱ | | عمل کند برخلاف قانون اقدام نکرده و رام شدنی اسد۹ را ی 1 اقدام او با روح ماده ۵۸ مغایرتی ندارد. فُوق‌العاده شب کاری استفاده می کند. وزانحه ساعت کار یک کارگر مختلط ابر تعریف مندر&lt; در ماده ۵۳ کارهایی | جد * ّ از آن در روز 9 برابر لعری بت زر 9 ۱ ۱ نان ده بیع بخسی ر 1 که بخشی از زمان انجام آن در روز (یعنی مت دیگر در ساعت شب واقع شوده ۶ بامداد تا ۲۲) و قسمتی از آن در شب کا گر مزبور به نسبت ساعاتی که در شب : اد) و|٩‏ شود کار را در ۵(. 9 . /۳۵ فوق‌العاده مد کور مختلط نامیده شده‌اند. «در کارهای | ۶ ۰ ۰ ۰ هه ۰ ۰ ۳ . َ ۱ ۰ داوم ۰ .۰ َ ۰ ۱ نر ۳ ۰ 1 و روط یی ۹&#34; ۰ ۰ که ۰ --‌- 1 ۰ اد ۳۰ یر . ی ۰ :۳ ۰ 1۸ 2 2 ۰ ِ 7 ۰ 2 0 وه ۳ دس ی و و 5 چل ۰ ۳ ۰ ۹ ۰ ۰ 1 ۰ 1 ۰ ۰ ها ۰ ۱ ۱