نقش عوامل روحی در بروز حوادث

وقتی حادثه ای اتفاق می افتد، برای تحقیق در رابطه با علل به وجود آورنده ی حادثه ابتدا وجود اشکالات و نقایص احتمالی در عوامل فیزیکی و قابل لمس مانند ابزار آلات ماشین آلات مصالح و مواد مصرفی وسایل حفاظت عمومی وسایل حفاظت فردی و غیره مورد توجه قرار می گیرد. در حالی که بررسی آمار حوادث نشان می دهد بخش اعظم حوادث مربوط به عوامل انسانی مانند عدم رعایت دستورالعمل های ایمنی به علت فقدان آموزشهای لازم و یا به علت شرایط نامناسب روحی و روانی فرد حادثه دیده بوده است. حوادث بسیاری برای پرسنل با سابقه و با تجربه که از نظر شرایط و وسایل ایمنی کار و گذراندن دوره های آموزشی لازم کمبودی نداشته اند، به وجود آمده که پس از تحقیقات بعدی مشخص شده علت آن ارتکاب به اشتباهات فاحش در اثر شرایط نامساعد روانی فرد در مقطع بروز حادثه بوده است. کار یکنواخت و مداوم توأم با سروصدا باعث ایجاد بی علاقگی، خستگی فرسودگی، سردرد عصبی، بی حوصلگی و عدم تمرکز فکری لازم خصوصاً هنگام انجام کارهای حساس و مخاطره آمیز می نماید. اضطراب و نداشتن تعادل فکری و حواس پرتی لحظه ای کاهش سرعت انتقال مغز در اثر خستگی مفرط فشارهای عصبی و روحی ناشی از مشکلات خانوادگی، نابهنجاریهای اجتماعی و محیط کار و عدم تأمین مایحتاج زندگی و در نتیجه روی آوردن به شغل های دوم که باعث تحلیل قوای جسمی و روحی فرد می گردد و بسیاری عوامل دیگر از مهمترین علل بروز حوادث ناشی از کارند. وقتی کارگر دچار مسائل و مشکلات ریشه ای باشد آرامش روانی لازم را نداشته و حین کار دائماً فکر و حواسش به دنبال مشکلات و چگونگی مقابله با آن منحرف شده و احتمال بروز حادثه برای خود و یا همکارانش را به چندین برابر افزایش میدهد که در این رابطه تأمین ناکافی نیازهای فیزیولوژیکی به عنوان اولین دسته از نیازهای بشری بیشترین تأثیرات سو را داراست. مدیران و سرپرستان برای پیشگیری از وقوع حوادث، علاوه بر تجهیز محیط کار به وسایل حفاظتی لازم و تأمین وسایل حفاظتی فردی، برنامه های آموزشی و ایمنی و سایر تجهیزات علمی لازم است است شرایط روحی محیط کار و روابط بین افراد و جنبه های شخصیتی احساسی، روحی و روانی کارکنان را مدنظر داشته و به آن توجه نمایند. شناخت روحیات و مسایل و مشکلات کارکنان و انجام اقدامات متناسب در جهت کمک به حل آنها از جمله وظایف اصلی مدیران و سرپرستان است. روابط سرپرست و کارکنان باید به گونه ای باشد که به راحتی مشکلات مطرح شود و در حد امکان چاره اندیشی گردد. به طوری که اگر سرپرست در مقطعی مشاهده کرد که وضعیت روحی و عصبی یکی از کارکنان مساعد نیست به سهولت این تغییر روحیه را تشخیص دهد و ضمن تلاش در جهت بهبود شرایط روحی وی، موقتاً او را از انجام کارهای حساس که می تواند مخاطره آمیز باشد مانند کار روی شبکه های برقدار و یا ماشین آلات بالقوه خطر آفرین و خطرساز معاف دارد. ⚠ احتیاط: ممکن است آغاز یا پایانِ مطلب در بندِ مجاور باشد. روابط سرپرست و کارکنان باید به گونه ای باشد که به راحتی مشکلات مطرح شود و در حد امکان چاره اندیشی گردد. به طوری که اگر سرپرست در مقطعی مشاهده کرد که وضعیت روحی و عصبی یکی از کارکنان مساعد نیست به سهولت این تغییر روحیه را تشخیص دهد و ضمن تلاش در جهت بهبود شرایط روحی وی، موقتاً او را از انجام کارهای حساس که می تواند مخاطره آمیز باشد مانند کار روی شبکه های برقدار و یا ماشین آلات بالقوه خطر آفرین و خطرساز معاف دارد. در عین حال سرپرست باید کارگران را به نوعی آموزش دهد که هر لحظه را لحظه ی حادثه شمرده و اگر کارگر شرایط عینی کار را با شرایط روحی خویش مناسب نیافت در انجام کار آمیخته با خطر تا فراهم آوردن شرایط مناسب به تأخیر اندازد. سرپرست علاوه بر مورد توجه قرار دادن شرایط روحی روزمره پرسنل تحت سرپرست خود باید ب. ت. ب. شناختی که از نظر شرایط عمومی و روحی، عصبی خلاقیت های کاری میزان هوش، سرعت انتقال و تمرکز فکر و هراس و توانایی های جسمی آنها پیدا می کند، نسبت به تقسیم کار تعیین و تغییر مسئولیتهای کارکنان عمل نماید. برای رسیدن به این هدف ایجاد روابط انسانی در محیط کار شرط اصلی به شمار می آید. در شرایط عمومی پیمان برای رعایت حقوق اشخاص ثالث سه وظیفه ی مهم بر ⚠ احتیاط: ممکن است آغاز یا پایانِ مطلب در بندِ مجاور باشد. در عین حال سرپرست باید کارگران را به نوعی آموزش دهد که هر لحظه را لحظه ی حادثه شمرده و اگر کارگر شرایط عینی کار را با شرایط روحی خویش مناسب نیافت در انجام کار آمیخته با خطر تا فراهم آوردن شرایط مناسب به تأخیر اندازد. سرپرست علاوه بر مورد توجه قرار دادن شرایط روحی روزمره پرسنل تحت سرپرست خود باید ب. ت. ب. شناختی که از نظر شرایط عمومی و روحی، عصبی خلاقیت های کاری میزان هوش، سرعت انتقال و تمرکز فکر و هراس و توانایی های جسمی آنها پیدا می کند، نسبت به تقسیم کار تعیین و تغییر مسئولیتهای کارکنان عمل نماید. برای رسیدن به این هدف ایجاد روابط انسانی در محیط کار شرط اصلی به شمار می آید. در شرایط عمومی پیمان برای رعایت حقوق اشخاص ثالث سه وظیفه ی مهم بر