۱۱۹۰. ب. ت. ب. نکات یاد شده، چنانچه حکمی صادر و به موقع اجرا گذارده شده و بنابراین عملیات اجرایی انجام گردیده باشد اما برای نمونه حکم مزبور حکم مبنای عملیات در دیوان عالی کشور نقض شود اگرچه علی القاعده عملیات اجرایی متوقف می شود اما به صرف نقض آن حکم علی القاعده عملیات نمی تواند به حالت پیش از اجرا بازگردانده شود بلکه چون علی القاعده پس از نقض رأی پرونده برای رسیدگی به مرجع پایین فرستاده می شود چنانچه این مرجع حکم پیشین را بلائر نماید و این حکم بلا اثر کننده نهایی شود این شرط یعنی نهایی بودن حکم قبلا اثر کننده حاصل ا سوال: محکوله پس از ابلاغ قرار رد تجدید نظر خواهی م. ع. ب. منشی وی نسبت به توقیف سهام م. ع. و انتقال آن به دیگری اقدام کرده لکن متعاقباً در دادگاه تجدیدنظر وفق ماده ۸۳ قانون آیین دادرسی ۱۳۸۹ دادخواهی وی پذیرفته شده و م. ع. تقاضای اعاده وضع عملیات اجرایی را دارد تکلیف چیست؟
نظریه ماه ۳۶ قانون اجرای احکام مدنی مصوب ۱۳۵۶ مربوط به اعاده عملیات اجرایی به وضع قبل از اجرا ناظر به موردی است که حکم اجرا شده قبلی بر اثر فسخ یا نقص نقض یا اعاده دادرسی به موجب حکم نهایی بلاکتر شود و در فرضی که پس از اجرای حکم و خاتمه عملیات اجرایی قرار رد تجدیدنظر خواهی سابق الصدور به استناد ماده ۸۳ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ نقض و پرونده در جریان رسیدگی تجدیدنظر نسبت به حکم اجراشده قرار گرفته ماده ۳۹ بادشده قابل اعمال نیست و در این قبیل موارد فقط چنانچه حکم در جریان اجرا باشد اجرا متوقف می شود. همچنین به نظر می رسد فرض مطروحه منصرف از ماده ۱۱ قانون اجرای احکام مدنی است و تا زمانی که حکم مذکور به طریق قانونی نقص نقض نگردیده اعاده وضع به حال سابق ممکن نیست نما حق فی شماره ۷۸۶۵۲ - ۱۳۹۰۸/۱۸، مجموعه نظریه های مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه ۱۳۹۲ - ۱۳۹۲ ، منبع پیشین، ص ۴۲۹.
سواله در فرضی که رای دادگاه عمومی حقوقی به موجب دادنامه شعبه دیوان عالی کشور نقض و برای رسیدگی مجدد به شعبه هم عرض ارجاع شود آیا اجرای احکام می تواند نسبت به اعاده وضع به حال سابق اقدام کند؟
نظریه ن. ب. ا. در ماه ۲۳۶ قانون اجرای احکام مدنی مصوب ۱۳۵۶ به دو مرحله تفض و صدور حکم نهایی اشاره شده است و دادنامه فرجام خواسته صادره از دادگاه عمومی حقوقی به موجب دادنامه شعبه دیوان عالی کشور فقط .
طواری رخدادهای اجرا بازگرداندن اعاده عملیات اجرایی جهات بلا اثر شدن حکم ۵۵۳ ۱۱۹۱. تقض بلا ارجاع حکم در دیوان عالی کشور اما چنانچه نسبت به حکمی که اجرا شده است فرجام خواهی شود و دیوان عالی کشور حکم اجرا شده را نقض نماید و از موارد نقض بلا ارجاع باشد برای نمونه نک ش ۱۰۲۲ و ۱۰۲۳)، چون پس از نقض بلا ارجاع، پرونده برای رسیدگی به دادگاه پایین فرستاده نمی شود تا رأی دیگری صادر شود، رأی دیوان عالی کشور مبنی بر نقض بلارجاع حکمی که اجرا شده، نه تنها وصف بلا اثر کننده را دارا م. ب. بلکه نهایی نیز به شمار می رود. در این صورت این شرط بازگرداندن عملیات اجرایی حاصل است.
۱۱۹۲ همچنین ب. ت. ب. نکات یاد شده چنانچه حکمی از دادگاه تجدیدنظر استان صادر و به موقع اجرا گذارده شود و در اجرای آن برای نمونه یک عدد تابلو فرش از م. ع. گرفته شده و به محکوم له داده شود اما پس از آن، م. ع. از آن درخواست اعاده دادرسی کند و دادگاه تجدید نظر پس از رسیدگی حکم مزبور را فسخ نماید چون این حکم بلا اثر کننده نهایی است زیرا قابل فرجام نیست عملیات اجرایی انجام شده باید به حالت پیش از اجرا بازگردانده شود تابلو فرش از محکوم له حکم بلا اثر شده گرفته شده و به محکوم له حکم بلا اثر کننده داده شود.
۱۱۹۳ نهایی بودن رای بلاثر کننده و امکان اعمال ماده ۴۷۷ ق.ج.آ.د.ک. درباره معیار رأی نهایی پرسش این است که آیا احتمال اعمال ماده ۴۷۷ ق.ج.آ.د.ک. نک ش. ۱۱۸۱ به بعد باید در نهایی شمرده شدن رأی در نظر گرفته شود؟ چنانچه به معیار رأی نهایی که در تبصره ماده ۲۲ ق.ث آمده نگریسته شود پاسخ آری نخواهد بود. پس این امر که احتمال دارد رئیس قوه قضاییه روزی رأی نهایی بلائر کننده را خلاف شرع بین تشخیص داده و اعاده دادرسی تجویز کند به نهایی بودن آن رأی خالی وارد نمی کند؛ از این رو چنانچه رأی بلاتر کننده نهایی باشد این شرط بازگرداندن عملیات اجرایی حاصل است؛ حتی اگر رئیس قوه قضاییه آن را خلاف شرع بین تشخیص دهد. تا زمانی که رأی نقض نشده این رأی نیز معتبر و نهایی تلقی می شود.
ب در خواست محکوم له و دستور دادگاه مبنی بر بازگرداندن عملیات اجرایی به حالت پیش از اجرا ۱۱۹۴. به موجب ماده ۳۹ ق. . . م. هرگاه حکمی که به موقع اجرا گذارده شده... بلا اثر شود عملیات اجرایی به دستور دادگاه اجرا کننده حکم به حالت قبل از اجرا بر می گرد... پرسش این است که آیا صدور این دستور مستلزم درخواست محکوم له حکم بلاثر کننده است؟ پرسش دیگر اینکه منظور از دادگاه اجرا کننده حکم در اینجا کدام دادگاه است به این دو پرسش در زیر پاسخ داده می شود.
۱۱۹۵. لزوم درخواست محکوم له حکم بلا اثر کننده – چنانچه حکمی که به موقع اجرا گذارده شده به موجب رأی نهایی بلاثر شود پرسش این است که برای بازگرداندن عملیات اجرایی آیا دادگاه با آگاهی از بلاثر شدن حکم اجرا شده باید رأساً، دستور بازگرداندن عملیات اجرایی صادر کند و یا صدور این دستور مستلزم درخواست ذی نفع م. ع. حکم اجرا شده یعنی محکوم له حکم بلا اثر کننده است؟ در پاسخ باید پذیرفت که از یک سو ب. ت. ب. ملاک ماده ۲ ق.ج. دادگاه نمی تواند در این باره رأساً، دستور صادر کند و صدور آن مستلزم درخواست ذی نفع است. این ماده مقرر می دارد هیچ دادگاهی نمی تواند به دعوایی رسیدگی کند مگر اینکه شخص یا اشخاص ذی نفع یا وکیل یا... آنان رسیدگی... را برابر قانون درخواست نموده باشند از سوی دیگر، به موجب ماده ۳۹ یاد شده ... اعاده عملیات اجرایی به دستور دادگاه به ترتیبی که برای اجرای حکم مقرر است... به عمل می آید. همچنان که گفته شد صدور دستور اجرای حکم، از جمله مستلزم درخواست بسته به مورد، محکوم له یا وکیل نماینده ی. ق. م. قانونی او است نک ش ۵۰۳ به بعد بنابراین صدور دستور بازگرداندن عملیات اجرایی به حالت پیش از اجرا نیز مستلزم است و چنانچه چنین درخواستی نشود عملیات اجرایی حکم بلا اثر شده تا هر جا انجام شده باشد، معتبر می ماند.
۱۱۹۶. پرسش این است که آیا درخواست محکوم له حکم بلائر کننده مبنی بر صدور دستور بازگرداندن عملیات اجرایی محدود به مدت یا مهلتی است؟ پاسخ نمی تواند آری باشد؛ زیرا چنانچه حقی به وجود آید علی القاعده باقی خواهد ماند و گذشت زمان نمی تواند آن را ساقط کند مگر تصریح شده باشد و در این باره نصی وجود ندارد. در حقیقت اگر چه به موجب ماده ۱۶۸ ق.ا.ا.م. مدت اعتبار اجراییه می تواند محدود باشد نک ش. ۱۱۴۳ به بعد اما درباره مهلت درخواست صدور دستور بازگرداندن عملیات اجرایی به این ماده نمی توان استناد نمود زیرا موضوع ماده ۱۶۸ ق. . . م. اجراییه است؛ از ماده مزبور ملاک نیز نمی توان گرفت زیرا استثنا م. ب..
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
