نکات تکمیلی درباره بحث داوری — همچنین در بند ثانیاً» نظریه فوق بیان

نظر اداره حقوقی به عدالت نزدیک تر است. اگر داور به استعلامات دولتی نیاز داشته باشد از چه طریق باید انجام شود؟ اداره حقوقی در نظریه مشورتی شماره ۷/۹۸/۱۱ مورخ ۹۸/۴/۱۷ بیان داشته: «ج) ... داور میتواند از طریق دادگاه ذی صلاح درخواست به عمل آورد و در کلیه موارد فوق دادگاه در صورتی که درخواست داور را موجه بداند برابر ماده ۲۱۳ صدر الذکر دستور لازم را صادر و نتیجه را به داور اعلام می کند. آیا برای رجوع به داوری خواهان همانند تقدیم دادخواست به دادگاه باید خواسته خاصی را اعلام کند یا صرف رجوع به داور و اعلام رفع اختلاف کفایت می کند؟ تعیین خواسته به گونه ای که در دادخواست تقدیمی به دادگاه انجام می شود ضروری نیست، مگر اینکه متقاضی جنبه ویژه ای از رابطه حقوقی خود با طرف مقابل را مدنظر داشته باشد شمس آیین دادرسی مدنی دوره پیشرفته ج ۳، ش ۹۷۲). - آیا داور میتواند قرار دستور موقت یا قرار تأمین خواسته صادر کند؟ در این رابطه نظر واحدی وجود ندارد، قانون گذار نیز این قضیه را به سکوت برگزار کرده است. اما مواد ۹ و ۱۷ قانون تجاری بین المللی مصوب ۱۳۷۶ این مورد را پیش بینی کرده است، لیکن در داوری عادی موضوع شفاف نیست. اداره حقوقی در نظریه مشورتی شماره ۷/۹۷/۲۱۶۹ مورخ ۹۸/۴/۵ خلاصتاً صدور قرارهای دستور موقت و تأمین خواسته را در صلاحیت داور نمی داند، حتی اگر طرفین توافق کرده باشند، اما صدور قرارهای مذکور توسط دادگاه را بلامانع و فاقد منع قانونی دانسته است. همچنین در بند ثانیاً» نظریه فوق بیان شده با عنایت به ملاک ماده ۳۱۸ قانون آیین دادرسی مدنی در فرض سؤال پس از صدور دستور موقت توسط دادگاه باید ظرف ۲۰ روز به مرجع داوری مراجعه شود. همچنین در نظریه مشورتی شماره ۷/۹۸/۱۱ مورخ ۱۳۹۸/۴/۱۷ آمده است: درخواست صدور قرار تأمین خواسته یا دستور موقت از دادگاه و اتخاذ تصمیم راجع به آن پس از شروع داوری نیز فاقد منع قانونی است.» در تأیید این نظر میتوان به تصریح این موضوع در ماده ۹ قانون داوری تجاری بین المللی مصوب ۱۳۷۶ اشاره کرد هر چند در ماده ۱۷ قانون مذکور صدور قرار دستور موقت توسط داور نیز تجویز شده است. اما با این حال دکتر شمس در جلد ۳ شماره ۹۷۶ معتقد است نه داور حق صدور این قرارها را دارد و نه دادگاه چون در داوری های داخلی از قانون آیین دادرسی مدنی چنین مجوزی برداشت نمی شود. این نظر مخالف حقوق ذی نفع است و باعث تضییع حقوق احتمالی وی خواهد شد بنابراین نظر اداره حقوقی نزدیک تر به صواب بوده و ما را از بن بست خارج میکند. آیا دعوای ورود ثالث یا جلب ثالث در داوری مجاز است؟ خیر دعوای جلب ثالث و ورود ثالث در دادگاه باید مطرح شود و اگر صدور رأی داور منوط به روشن شدن نتیجه دعوای ورود ثالث یا جلب ثالث باشد ب. ت. ب. ملاک ماده ۴۷۸ قانون آیین دادرسی مدنی رسیدگی داور و مدت داوری تا صدور رأی نهایی در این خصوص نیز متوقف میشود، مگر اینکه ثالث با طرفین در ارجاع امر به داوری و تعیین داور تراضی نماید شمس آیین دادرسی مدنی دوره پیشرفته، ج ۳، ش ۹۸۱) و بالعکس، اگر رأی دادگاه منوط به تعیین تکلیف اختلاف ارجاعی به داور باشد و نتیجه آن مستقیماً در رأی دادگاه مؤثر باشد دادگاه باید به استناد ماده ۱۹ قانون آیین دادرسی مدنی قرار توقف رسیدگی صادر نماید. به دلالت ماده ۴۱۸ قانون آیین دادرسی مدنی معترض ثالث می تواند به رأی داور اعتراض کند. سؤال اینجاست مرجع رسیدگی کننده به اعتراض ثالث نسبت به رأی داور چه مرجعی است؟