دکترین
وضعیت ارث طفل تحت سرپرست
قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست (۱۳۹۲/۶/۳۱) به منظور حمایت عاطفی و اجتماعی اطفال بدون سرپرست و نیز خانواده هایی است که از نعمت فرزند ۵۰۵- کاتوزیان دکتر … حقوق مدنی ارث نشر دادگستر چاپ اول ۱۳۷۶، صص ۴۶ و ۴۷. ۵۰۶ طاهری حبیب الله حقوق مدنی جلد ۵ دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم چاپ دوم ۱۴۱۸، ق، قم، ص ۳۵۳؛ از فقهای معاصر نیز بسیاری به توارث اعتقاد دارند. چنانچه افرادی در اثر گاز گرفتگی فوت نمایند و تقدم و تأخر مرگ آنها مشخص نباشد آیا مانند غرق یا هدم از یکدیگر ارث می برند؟ اظهر جریان حکم توارث است در هر موردی که به مثابه غرق یا هدم از اسباب قهریه م. ب.. بهجت محمد تقی به نظر اینجانب احکام مذکور اختصاص به هدم و غرق در آب ندارد بلکه در هر حادثه ای که مشابه آن باشد مانند غرق در غیر آب و یا سقوط هواپیما و تصادف ماشین ... جاری است. صافی گلپایگانی، لطف الله: «الف در فرض مزبور از یکدیگر ارث می برند. ب چنانچه فوت آنها مستند به حادثه ای واحد باشد از یکدیگر ارث می برند والا خیر موسوی اردبیلی سید عبدالکریم؛ بلی مانند هدم و غرق از یکدیگر ارث می برند. نوری همدانی حسین نقل از نرم افزار گنجینه استفتائات قضایی، سوال ۶۷۲ معاونت آموزش قوه قضاییه محروم هستند. ۵۰ در ماده ۱ این قانون می خوانیم سرپرستی کودکان و نوجوانان فاقد سرپرست به منظور تأمین نیازهای مادی و معنوی آنان، با اذن مقام معظم رهبری و مطابق مقررات این قانون صورت می گیرد. مطابق قانون باید اموال به کودک تملیک گردد و بدیهی است با فوت سرپرستان نیز این مالکیت از بین نمی رود اما در صورت فوت کودک چطور؟ آیا دولت باید آن را از باب ارث بلاوارث بردارد یا همان سرپرستان شایسته برند؟
روشن است که بر اساس قاعده من له الغنم فعلیه الغرم اموال مذکور به زوجین تعلق می گیرد زیرا تکالیف متعددی در قبال طفل داشته اند و بدیهی است منفعت نیز باید به آنها شود. در مورد اموالی که خود طفل در طول حیات به دست می آورد یا با مرگ خود باعث کسب آن می شود مانند دیه ناشی از قتل غیر عمد، چه باید کرد؟ آیا دولت با ادعای وراثت می تواند تملک نماید یا اموال به سرپرستان تعلق میگیرد؟ ممکن است گفته شود که حاکم وارث کسی است که وارث ندارد و سرپرستی موجب توارث نیست. در مقابل میتوان استدلال نمود بر اساس ماده ۲ قانون سابق (۱۳۵۳) این سرپرستی در هر حال از موجبات ارث نخواهد بود. بنابراین معلوم بود که قانون به عدم ارث طفل اشاره داشت و در مورد ارث سرپرستان با اینکه در مقام بیان بوده حکمی را مقرر ننموده بود. ضمن اینکه عدم پیش بینی این حکم در قانون جدید (۱۳۹۲) نیز میتواند به ارث بری طرفین کمک کند. شاید با سکوت قانون به قواعد عمومی رجوع شود که در قواعد مذکور، بی هیچ تردیدی باید حاکم را به عنوان وارث قلمداد نمود اما وقتی قانون به امکان توارث توجه دارد و تنها ارث یکی از دو طرف را منع می نماید نظر به ارث بردن دیگری دارد. طفل از این رو ارث نمی برد که سودی به سرپرستان نرسانده و تنها سرپرستان بوده اند که هزینه او را متقبل شده اند و بدیهی است که ارث طفل الغنم در مقابل الغرم) نیست در حالی که ۵۰۷ نویسنده مدتها به درخواست های سرپرستی اطفال رسیدگی و عطش عاطفی خانواده ها را از نزدیک درک نموده است. زوجین عهده دار مخارج طفل میشوند و اموال بسیاری را برای او اختصاص می دهند و طفل نیز با حضور خود کمک بسیاری به زوجین می کند.
این رابطه طرفینی و نیز عموم ماده ۱۱ قانون موصوف که مقرر میدارد وظایف و تکالیف سرپرست و طفل سرپرستی او از لحاظ نگاهداری و تربیت و نفقه و احترام نظیر حقوق و تکالیف اولاد و پدر و مادر است دلالت بر ارتباط عرفی بین فرزند و سرپرستان دارد. حق طفل بر بخشی از اموال به ارث نهاده شده یکی از مظاهر این ارتباط است؛ اما با وضع موجود، بعید است زمینه ارث در این موارد مطرح شود.
۵۰۸ این نکته را نمی توان انکار کرد که سرپرستان نیز از حضور طفل در خانواده آرامش روحی داشته اند و غرایز انسانی و عاطفی خود را ارضا نموده اند و بیشتر درخواستها نیز به این منظور بوده است. بنابراین چگونه این وضعیت در مورد سرپرستان مصداق دارد و آنها با صرف وقت و هزینه طفل را بزرگ کرده و در مقابل اعمال او نیز مسئول بوده اند بنابراین قاعده من له الغنم فعلیه الغرم» به آسانی در مورد آنها تصور می شود.
هر چند این بحث نیازمند اجتهاد دقیق فقهی است اما ارث بردن سرپرستان با مجموع مقررات این قانون موافق است و منطق ساده عرف نیز در قبال زحمات سرپرستان اموال طفل را حق آنها میداند. در برخی روایات و متون فقهی راجع به ارث امام حاکم) گفته شده است که اگر کسی فوت نماید و وارث نداشته باشد. اموالش برای اهل بلد او صرف می شود زیرا آنها قرابت بیشتری با او دارند. آیا این نکته حاکی از آن نیست که ارث امام
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
