وظایف پیمانکار در کارگاه پس از تحویل موقت — پیمانکار موظف است که پس از تحویل

از روزی که کارگاه طبق ماده ی ۲۸ شرایط عمومی پیمان به پیمانکار تحویل میشود تا تاریخ تحویل موقت محل مزبور امانتاً در تصرف پیمانکار است و چون پس از طی تشریفات مربوط به تحویل موقت موجبی برای تصرف در کارگاه برای وی وجود ندارد پیمانکار باید از کارگاه رفع تصرف و استیلای ید نماید. هرگاه پیمانکار پس از تحویل موقت از کارگاه رفع تصرف ننماید به عنوان متصرف عدوانی شناخته شده و در اثر شکایت کارفرما توسط مراجع قضایی از او رفع تصرف به عمل می آید و چنانچه مصوب ۱۳۷۵) می گردد. برای رفع تصرف از کارگاه مقرراتی در پایان ماده ی ۳۹ شرایط عمومی پیمان پیش بینی شده که مطالعه ی آنها خالی از فایده نیست. سه موضوع زیر در خصوص وظایف پیمانکار پس از تحویل موقت در بند (و) ماده ی ۳۹ شرایط عمومی پیمان برای وی منظور شده که اصطلاحاً الف - خارج کردن تمام وسایل، ماشین آلات و ابزار و مصالح اضافی متعلق به پیمانکار در محلهای تحویلی کارفرما ب - تخریب ساختمانها و تأسیسات موقت و خارج کردن مواد زاید از آن محلها و تمیز کردن کارگاه. ج - فروش ساختمانهای پیش ساخته و مصالح بازیافتی و قطعات پیش ساخته ی ساختمانها و تأسیسات تجهیز کارگاه موارد سه گانه ی بالا را ذیلاً توضیح می دهیم: ۱ در ابتدای بند (و) ماده ی ۳۹ شرایط عمومی پیمان آمده ⚠ احتیاط: 1 واژهٔ ناخوانا با «...» جایگزین شد. ج - فروش ساختمانهای پیش ساخته و مصالح بازیافتی و قطعات پیش ساخته ی ساختمانها و تأسیسات تجهیز کارگاه موارد سه گانه ی بالا را ذیلاً توضیح می دهیم: ۱ در ابتدای بند (و) ماده ی ۳۹ شرایط عمومی پیمان آمده پیمانکار موظف است که پس از تحویل موقت تمام وسایل ماشین آلات و ابزار و مصالح اضافی متعلق به خود در محلهای تحویلی کارفرما را ظرف مدت مناسبی که مورد ... مهندس مشاور باشد، از محل های یاد شده خارج کند. نظر به این که پس از تحویل موقت و پایان کار نیازی به پیمانکار در کارگاه وجود ندارد باقی ماندن وسایل مزبور در کارگاه جز اشغال آنجا فایده ای برای کارفرما ندارد. در واقع نخستین گام برای رفع تصرف از کارگاه خارج کردن وسایل یاد شده از کارگاه است. گاهی ممکن است پیمانکار مکانی برای نگهداری وسایل مذکور نداشته باشد و با سو استفاده از موقعیت بخواهد از کارگاه کارفرما به عنوان انبار وسایل مرقوم بهره مند شود. از طرفی، چون به تناسب اجرای موضوع پیمان وسایل و ماشین آلات و ابزار متنوعی می تواند در اجرای کار مورد استفاده قرار گیرد و خارج کردن آنها مدت متفاوتی را نیازمند باشد پس به منظور انعطاف پذیری شرایط عمومی پیمان در خصوص هر یک از پیمانها و موضوعات گوناگون مقرر کرده که پیمانکار ظرف مدت مناسبی که مورد قبول مهندس مشاور نیز باشد بتواند وسایل پیش گفته را از کارگاه خارج سازد. در این صورت با تعیین مدت مناسب جهت خروج وسایل یاد شده از کارگاه امکان سو استفاده ی پیمانکار برای انبار وسایل خود در کارگاه کارفرما، برطرف میشود. ⚠ احتیاط: 1 واژهٔ ناخوانا با «...» جایگزین شد. پیمانکار موظف است که پس از تحویل موقت تمام وسایل ماشین آلات و ابزار و مصالح اضافی متعلق به خود در محلهای تحویلی کارفرما را ظرف مدت مناسبی که مورد ... مهندس … از محل های یاد شده خارج کند. نظر به این که پس از تحویل موقت و پایان کار نیازی به پیمانکار در کارگاه وجود ندارد باقی ماندن وسایل مزبور در کارگاه جز اشغال آنجا فایده ای برای کارفرما ندارد. در واقع نخستین گام برای رفع تصرف از کارگاه خارج کردن وسایل یاد شده از کارگاه است. گاهی ممکن است پیمانکار مکانی برای نگهداری وسایل مذکور نداشته باشد و با سو استفاده از موقعیت بخواهد از کارگاه کارفرما به عنوان انبار وسایل مرقوم بهره مند شود. از طرفی، چون به تناسب اجرای موضوع پیمان وسایل و ماشین آلات و ابزار متنوعی می تواند در اجرای کار مورد استفاده قرار گیرد و خارج کردن آنها مدت متفاوتی را نیازمند باشد پس به منظور انعطاف پذیری شرایط عمومی پیمان در خصوص هر یک از پیمانها و موضوعات گوناگون مقرر کرده که پیمانکار ظرف مدت مناسبی که مورد قبول مهندس … بتواند وسایل پیش گفته را از کارگاه خارج سازد. در این صورت با تعیین مدت مناسب جهت خروج وسایل یاد شده از کارگاه امکان سو استفاده ی پیمانکار برای انبار وسایل خود در کارگاه کارفرما، برطرف میشود. ۲- همان طوری که در شرح ماده ۲۰ گفتیم، یکی از تعهداتی که پیمانکار بعد از تحویل گرفتن کارگاه بر عهده دارد، تجهیز کارگاه است. تجهیز کارگاه از جمله کارهای موقتی است که پیمانکار ناچار از انجام آن است. در این خصوص، بند (الف) ماده ی ۲۰ شرایط عمومی پیمان، پیمانکار را موظف کرده که پس از تحویل گرفتن کارگاه ب. ت. ب. مدت تعیین شده برای تجهیز کارگاه، طرح جانمایی تجهیز کارگاه را تهیه کند. به هر حال کارهای موقت که همچون نردبانی برای انجام کارهای دایمی از آنها استفاده می شود آثار خود را در کارگاه باقی می گذارد. برخی از آنها مانند کانکس که قابلیت نقل و انتقال از مکانی به مکان دیگر دارند به راحتی از کارگاه خارج میشوند اما بعضی از آنها که به صورت اموال غیر منقول هستند، در کارگاه ابقا میشوند اما اگر آنها مورد نیاز کارفرما نباشد باید توسط پیمانکار تخریب و مصالح و مواد زاید از محل کار خارج و حتا کارگاه تمیز شود. به همین جهت در ادامه ی بند (و) ماده ی (۳۹ شرایط عمومی پیمان مقرر شده که علاوه بر وظیفه ی پیمانکار به خارج کردن وسایل و ابزار و ماشین آلات خود ... باید ظرف مدت معینی که توسط مهندس … می شود ساختمانها و تأسیسات موقتی را که برای اجرای کار در محل های تحویلی کارفرما ساخته است تخریب یا پیاده کند و مصالح و مواد زاید آن را از محل کار خارج و کارگاه را به هزینه ی خود تمیز کند بعضی از ساختمانهای موقت نیاز به تخریب دارد اما برخی از تأسیسات و سازه ها ممکن است بدون آن که تخریب شود با باز کردن مصالح به هم بسته شده آزاد و پیاده شود. مثلاً ساختمان نگهبانی باید تخریب شود اما داربست یا تاورکرین از تأسیساتی نیستند که تخریب شوند بل که باید اجزای آن از هم باز و پیاده شوند. در نتیجه، چه ساختمانهای موقت تخریب شوند و چه تأسیسات موقت باز و پیاده شوند در هر حال پیمانکار مکلف است مصالح و مواد زاید آنها را نه تنها از کارگاه خارج بل که و در اختیار کارفرما قرار دهد. ب. ت. ب. این که انجام این تکالیف به مدت زمانی نیازمند است لذا برای تعیین تکلیف پیمانکار مقرر گردیده که مدت آن توسط مهندس … تا در آینده یمانکار نتواند از اجرای این تعهد خود به بهانه ی نداشتن مدت معین، تعلل یا استنکاف نماید. اما سؤال این است: چنان چه پیمانکار از خارج کردن وسایل و ابزار متعلق به خود و همچنین از تخریب یا پیاده کردن ساختمانها و تأسیسات موقت خودداری کند ضمانت اجرایی این تخلف پیمانکار چیست؟ پاسخ این پرسش در ادامه ی بند (و) ماده ی ۳۹ شرایط عمومی پیمان به این صورت آمده است: «در غیر این صورت کارفرما می تواند برای خارج نمودن آنها به هر نحو که مقتضی بداند عمل نماید و هزینه های آن را به حساب بدهکاری پیمانکار منظور دارد. در این صورت پیمانکار حق اعتراض نسبت به اقدام کارفرما و ادعای ضرر و زیان به اموال و داراییهای خود را ندارد. با این وصف به موجب بند و ماده ی ۳۹ شرایط عمومی پیمان پیمانکار به عنوان شرط ضمن عقد از نوع شرط نتیجه به کارفرما وکالت میدهد که در اثر تخلف از مقررات بند و کارفرما به نیابت از او به هر نحو که مقتضی بداند وسایل و ماشین آلات او را به جایی منتقل و ساختمانها و تأسیسات موقت را تخریب یا پیاده و کارگاه را تمیز کند. اما چون انجام این امور مستلزم پرداخت هزینه هایی است که در اصل به عهده ی پیمانکار بوده پس هزینه های آن را به حساب بدهکاری پیمانکار منظور میکند که در زمان تهیه ی صورت حساب نهایی و تسویه حساب به این هزینه ها نیز توجه شود. از آنجا که این وکالت از سوی پیمانکار به کارفرما اعطا شده بنابراین در همان بند و) ماده ی (۳۹) شرایط عمومی پیمان به عنوان یک شرط الزام آور، پیمانکار پذیرفته است که هرگاه در اثر عمل به وکالت از جانب کارفرما زیانی به اموال و دارایی های او وارد شود، اعتراض نخواهد داشت. زیرا اگر چنین شرطی اشتراط نمیشد، از این حیت که ید وکیل کارفرما نسبت به اموال موکل پیمانکار ید امانی است و باید غبطه و صلاح موکل را رعایت کند، با درج شرط مزبور وکیل (کارفرما)، پیشاپیش مسئولیت هر نوع مسامحه و سهل انگاری خود را از ناحیه ی موکل پیمانکار نسبت به خود سلب میکند.