چالش فقهی حجاب: دلایل برگزاری هم اندیشی حجاب

فقه: چه شد که پژوهشکده فقه و حقوق تصمیم به برگزاری این هم اندیشی گرفت؟ اگر شما روزشمار تحولات و رویدادهای مرتبط با زنان در سه دهه گذشته را بنگرید, می بینید که حجاب در تمام سال های پس از پیروزی انقلاب اسلامی همواره یکی از موضوع ‌ها مورد توجه مطبوعات و محافل فکری و فرهنگی جامعه ما بوده است. به بیان دیگر, از تیر ۱۳۵۹ که بحث الزامی شدن رعایت پوشش اسلامی در اداره ‌ها مطرح شد, تاکنون موضوع حجاب و پوشش بانوان دست مایه برگزاری همایش ها, نشست ها, سمینار‌ها و تجمع های مختلف بوده و همواره بحث و گفت وگوها, اعتراض ‌ها و شکایت‌هایی در مورد بدحجابی در جامعه ما وجود داشته است. البته این بحث و گفت وگو‌ها در دوره های مختلف تاریخ انقلاب اسلامی , فراز و فرودهایی داشته است. در دهه اول پیروزی انقلاب اسلامی به ویژه در دوران دفاع مقدس , به دلیل حاکمیت شرایط ویژه فرهنگی و اجتماعی, اگرچه در مورد حدود پوشش اسلامی, بحث و گفت وگوهایی وجود داشت, ولی کم‌تر با معضلی به عنوان بدحجابی روبه رو بودیم. در دهه دوم انقلاب , به دلایل مختلف سیاسی, فرهنگی و اقتصادی, ناهنجاری های اجتماعی, از جمله پدیده بدحجابی در جامعه ما ظهور بیشتری یافت. در دهه سوم, این روند با سیری رو به افزایش, ادامه پیدا کرد. در هر حال, گسترش پدیده بدحجابی در جامعه ما, به ویژه در دو دهه گذشته, سازمان ها, نهاد‌ها و مراکز فرهنگی, اجتماعی, قضایی, انتظامی و… را وادار به چاره اندیشی برای مهار این ناهنجاری اجتماعی و مقابله با رشد و گسترش آن کرد. در این میان, هر دستگاه و سازمانی با نگاه خاص خود به این موضوع پرداخته و به جنبه ای از جنبه های مختلف آن را توجه کرده است. با این حال, به نظر می‌رسد به جنبه فقهی ـ حقوقی این موضوع, به ویژه در حوزه حدود اختیارات ومسئولیت دولت اسلامی در زمینه پوشش بانوان کم‌تر پرداخته شده است, در حالی که این یک بحث مبنایی و بنیادی است و می‌تواند دیگر مباحث را تحت الشعاع خود قرار دهد. ب. ت. ب. آن چه گفته شد و با عنایت به مباحثی که در چند سال اخیر در مورد جایز نبودن دخالت دولت در زمینه حجاب و پوشش حجاب, به دلیل خصوصی بودن این امر, مطرح می‌شد, به این نتیجه رسیدیم که باید مطالعات و پژوهش های خ. ر. ب. سمت تبیین حدود اختیارات و مسئولیت های دولت اسلامی در زمینه گسترش فرهنگ حجاب و عفاف و مقابله با بدحجابی هدایت کنیم تا ابعاد مختلف این موضوع چنان‌که باید و شاید, روشن شود.