چنانچه در معامله ای خریدار به جای پرداخت نقدی ثمن معامله ، یک قطعه چک به فروشنده تحویل نماید و شماره چک و تاریخ و مبلغ ن

چنانچه در معامله ای خریدار به جای پرداخت نقدی ثمن معامله ، یک قطعه چک به فروشنده تحویل نماید و شماره چک و تاریخ و مبلغ نیز در بیع نامه قید گردد: ▪فرض اول : حال اگر چک متعلق به خریداریا شخص ثالث بوده و فروشنده (دارنده چک) آن را مفقود نموده یا بر اثر سهل انگاری وی چک با لباس هایش شسته شده ، چک مذکور معدوم گردد و صاحب حساب و صادرکننده چک نیز پرداخت وجه آن را منوط به ارایه لاشه چک نماید. ▪فرض دوم : اگر چک متعلق به شخص ثالث بوده و خریدار آن را ظهرنویسی نکرده و وقتی فروشنده ( دارنده چک) جهت وصول وجه آن به صاحب چک مراجعه می نماید مشخص می شود نشانی صاحب چک تغییر کرده و قابل شناسایی نمی باشد و یا صاحب چک معسربوده و توان پرداخت وجه آن را ندارد. ▪فرض سوم: اگر چک متعلق به شخص ثالث بوده و مشخص شود خریدار آن را پیدا کرده یا از طریق سرقت و غیره به دست آورده و بدون ظهرنویسی به فروشنده تحویل داده است و یا چک می بایست با دو امضا صادر و وصول می شد لکن خریدار فقط با امضای خود صادر و به فروشنده تحویل نماید. ▫پاسخ فرض اول: معامله صحیح است و فروشنده می تواند با دادن ضامن وجه چک مفقود شده را مطالبه نماید ▫پاسخ فرض دوم: معامله صحیح و فروشنده (دارنده چک) جهت دریافت وجه چک ، باید به صاحب حساب و صادرکننده مراجعه کنید و خریدار مسوولیتی ندارد، فروشنده با علم و اطلاع خود اقدام به این کار نموده و چک شخصی ثالث را پذیرفته است ، لذا باید به صادرکننده چک مراجعه نماید. ▫پاسخ فرض سوم : اگر چک پیدا شده یا سرقتی بعنوان ثمن معامله پرداخت شود ، معامله باطل بوده و اگر چک دارای نقص امضا باشد ، معامله صحیح است ، لکن باید حق فسخ دارد توجه داشته باشیم که ؛ ۱- هرگاه خریدار عالما و عامدا با چکی پیدا شده و یا سرقت شده معامله می کند در واقع قصد پرداخت ثمن و انجام معامله واقعی را ندارد و مطابق بند یک ماده ۱۹۰ ق مدنی قصد ، یکی از شرایط اساسی صحت معامله است ، لذا فقدان آن موجب بطلان معامله می شود. ۲- خود چک را به عنوان ثمن معامله و قائم مقام پول در معامله پذیرفته و بعضاً ده‌ها معامله با همین چک صورت می پذیرد، لذا اگر مشخص شود چک متعلق به مشتری و خریدار نیست و متعلق به دیگری است ولی توانیم بگوییم در اینجا ثمن مستحق‌الغیر است ، و طبق ماده ۱۹۷ ق م اگر صاحب چک آن را اجازه نکند معامله باطل است ، اما اگر چک نقص امضا داشته باشد ، در واقع ثمن معیوب بوده و فروشنده می تواند معامله را فسخ نماید یا خریدار را به پرداخت ثمن معامله ملزم کند. لینک عضویت کانال تلگرام: