دکترین
چهارم عدوانی یا غیر قانونی بودن تصرف خوانده — آیا طرح دو خواسته خلع ید یا
بنابراین، موجر باید پس از انقضای مدت اجاره دادخواست تخلیه تقدیم کند، نه تصرف عدوانی یا خلع ید. نکته مهم هدف قانون گذار در دعاوی تصرف حمایت از تصرف به عنوان وضعیتی عینی و واقعی و منع اشخاص از اخلال در تصرفات دیگران در املاک است، لذا لازم نیست مالکانه بودن و مشروع بودن تصرف سابق خواهان احراز شود، بلکه حتی ادعای خلاف آن از سوی خوانده هم در دعاوی تصرف قابل استماع نیست. پس چنانچه مالک بدون مراجعه به محاکم دادگستری اقدام به اخراج مستأجر، مباشر و ... کرده و در ملک تصرف نماید عمل او تصرف عدوانی محسوب می شود.
۴- آیا مالکیت طرفین تأثیری در دعوای رفع تصرف عدوانی دارد؟ بر طبق ماده ۱۶۲ قانون آیین دادرسی مدنی مالکیت هر یک از اصحاب دعوا فقط اماره ای بر سبق تصرف است، مگر آنکه خلاف آن ثابت شود. دکتر شمس در این باره بیان می دارد نه تنها لازم نیست مالکانه و مشروع بودن تصرف سابق خواهان دعاوی تصرف احراز شود، بلکه ادعای خلاف آن از سوی خوانده هم در دعاوی تصرف قابل رسیدگی نمی باشد. اگر نظری غیر از این پذیرفته شود جواز اخلال و تعرض به تصرفات مستأجر، مباشر و ... لازم می آید که خلاف فلسفه وجودی و هدف حمایت از تصرف است. بنابراین از یک سو قاضی در دعاوی تصرف حق ورود در دلایل مالکیت را ندارد و رأی او، چه بدوی و چه تجدیدنظر نمی تواند به طور صریح یا ضمنی در اصحاب دعوا وضعی جز متصرف شناسایی نماید. اصحاب دعوا نیز نمی توانند برای اثبات تصرف خود و یا عدم تصرف رقیب، مالکیت خود را دستاویز قرار دهند و استناد به سند مالکیت صرفاً به عنوان دلیل سبق تصرف دارنده مورد بررسی قرار می گیرد شمس، آیین دادرسی مدنی دوره پیشرفته، ج ۱، ش ۶۳۱ و ۶۴۷).
نکته: اگر مالک ملک سابقه تصرف نداشته باشد یا در دعوای تصرف با شکست مواجه شود در صورت وجود شرایط میتواند دعوای خلع ید اقامه نماید. ۵ در صورت عدم وجود شرایط ذکر شده دادگاه باید چه تصمیمی اتخاذ نماید؟
دکتر شمس در جلد نخست آیین دادرسی مدنی دوره پیشرفته ش ۶۵۴) معتقد است دادگاه باید حکم بر بی حقی خواهان صادر نماید. اداره حقوقی قوه قضائیه در نظریه شماره ۷/۹۸/۳۶۱ مورخ ۱۳۹۸/۷/۳ بیان داشته تفاوت دعاوی تصرف و دعاوی مالکیت از نظر ارکان مانع صدور حکم ماهوی در دعاوی تصرف نیست بلکه با عنایت به ماده ۲۹۹ قانون آیین دادرسی مدنی ... هرگاه دادگاه پس از رسیدگی ماهوی ارکان این دعاوی را احراز نکند، باید حکم بر بطلان دعوا یا بی حقی خواهان صادر کند. در عمل مشاهده شده است برخی از محاکم عدم احراز ارکان دعوا را یک استدلال شکلی محسوب کرده و قرار عدم استماع دعوا صادر می نمایند.
آیا طرح دو خواسته خلع ید یا اثبات مالکیت و رفع تصرف عدوانی توأمان در یک دادخواست امکان پذیر است؟ مستنبط از ماده ۱۶۳ قانون آیین دادرسی مدنی خواهان نمی تواند توأمان دعوای خلع ید و رفع تصرف عدوانی مطرح نماید. دکتر شمس ضمانت اجرای طرح همزمان دعوای مالکیت و رفع تصرف عدوانی را صدور قرار عدم استماع میداند. ایشان بیان می دارد کسی که راجع به مالکیت اقامه دعوا نموده نه تنها در همان دادخواست بلکه پس از آن نیز نمی تواند دعوای تصرف عدوانی و ممانعت از حق اقامه کند. زیرا در حقیقت با اقامه دعوای مالکیت تصرف رقیب را مورد شناسایی قرار داده است و این اقراری ضمنی است شمس آیین دادرسی مدنی دوره پیشرفته، ج ۱، ش ۶۷۴. لازم به توضیح است چنانچه خواهان تا پایان اولین جلسه رسیدگی یکی از این دو خواسته را مسترد کند، دادگاه می تواند به رسیدگی ادامه دهد، زیرا مانع رسیدگی از میان برداشته می شود.
موارد مرتبط 24
آرای مرتبط 5
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به دعوای تقسیم ترکه
قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 163
-
رأی
هماستناد
نقش گواهی فوت در اقامتگاه مورث
قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 163
-
رأی
هماستناد
طرح توامان دعاوی خلع ید و رفع تصرف عدوانی
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی به لحاظ طرح دعوی مالکیت از سوی خواهان
-
رأی
هماستناد
طرح توامان دعاوی خلع ید و رفع تصرف عدوانی
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی به لحاظ طرح دعوی مالکیت از سوی خواهان
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به دعوای تقسیم ترکه
قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 163
نظریات مشورتی 2
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1401/672 — 1401/10/27
ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1401/672 مورخ 1401/10/27 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 137
نشستهای قضایی 4
-
نشست قضایی
هماستناد
مرجع صالح به رسیدگی به دادخواست تقسیم ترکه نسبت به ملک مصادرهای (اختلاف دیدگاه نسبت به رای وحدت رویه شماره 581 هیات عمومی دیوان عالی کشور.
قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 163
-
نشست قضایی
هماستناد
تسری کلمه دعوی در ماده 163 قانون آئین دادرسی مدنی به دعوی مدنی و شکایت کیفری
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی به دعاوی مدنی و شکایت های کیفری مطرح گردید
-
نشست قضایی
هماستناد
طرح توامان دادخواست رفع تصرف عدوانی و اعلام بطلان معامله فی مابین خواهان و خوانده
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
اثبات مالکیت
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی که مقرر داشته:«کسی که راجع به مالکیت یا اص
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 163 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی خواهان نمی تواند توامان دعوای خلع ید و رفع
دکترین 12
-
مقاله
هماستناد
رکن چهارم عدوانی بودن تصرفات — آیا طرح همزمان خواسته های الزام به
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی همزمان نمی توان دعوای خلع ید و رفع تصرف عد
-
مقاله
هماستناد
رکن چهارم عدوانی بودن تصرفات — ضمانت اجرای طرح همزمان دعاوی خلع ید
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی همزمان نمی توان دعوای خلع ید و رفع تصرف عد
-
مقاله
هماستناد
رکن چهارم عدوانی بودن تصرفات — ضمانت اجرای طرح همزمان دعاوی خلع ید
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی همزمان نمی توان دعوای خلع ید و رفع تصرف عد
-
مقاله
هماستناد
مواد ۹۳ الی ۱۰۸ قانون مدنی — از جمله حق ارتفاق هایی که در
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی صراحتا پاسخ داده است: «کسی که راجع به مالک
-
مقاله
هماستناد
مواد ۹۳ الی ۱۰۸ قانون مدنی — آیا دو خواسته اثبات حق ارتفاق و
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی صراحتا پاسخ داده است: «کسی که راجع به مالک
-
مقاله
هماستناد
مواد ۹۳ الی ۱۰۸ قانون مدنی — آیا دو خواسته اثبات حق ارتفاق و
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی صراحتا پاسخ داده است: «کسی که راجع به مالک
-
مقاله
هماستناد
چهارم عدوانی یا غیر قانونی بودن تصرف خوانده — دکتر شمس در جلد نخست آیین دادرسی
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی خواهان نمی تواند توامان دعوای خلع ید و رفع
-
مقاله
هماستناد
تاثیر عدم تصرف ملک بر پرداخت اجرت المثل توسط غاصب — در این خصوص به نمونه رایی به
ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب سال
-
مقاله
هماستناد
تاثیر عدم تصرف ملک بر پرداخت اجرت المثل توسط غاصب — طرح دعوای مطالبه اجرت المثل از ناحیه
ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب سال
-
مقاله
هماستناد
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۱/۶۷۲ شماره پرونده: ۱۴۰۱-۱۲۷-۶۷۲ ح
ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 137
-
مقاله
هماستناد
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۱/۶۷۲ شماره پرونده: ۱۴۰۱-۱۲۷-۶۷۲ ح — وفق ماده ۱۶۳ قانون آیین دادرسی دادگاه
ماده 163 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 137
-
مقاله
هماستناد
قرار عدم استماع دعوا: انتقادات
ماده 163 قانون آیین دادرسی مدنی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
