رأی
گفتمان اقتدارگرای سنتی و اقتصاد سیاسی تعذیب (مقاله علمی وزارت علوم)
گفتمان اقتدارگرای سنتی و اقتصاد سیاسی تعذیب (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
درجه علمی در دستهبندی سابق وزارت علوم: علمی-پژوهشی
نویسندگان:
سید محمدجواد ساداتی
منبع:
دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1397 شماره 13
حوزههای تخصصی:
حوزههای تخصصی حقوق
دریافت مقاله
تعداد دانلود :
۴۳۹
آرشیو
آرشیو شمارهها:
۲۷
سال ۱۴۰۴ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1404 شماره 28
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1404 شماره 27
سال ۱۴۰۳ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1403 شماره 26
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1403 شماره 25
سال ۱۴۰۲ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1402 شماره 24
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1402 شماره 23
سال ۱۴۰۱ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1401 شماره 22
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1401 شماره 21
سال ۱۴۰۰ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1400 شماره 20
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1400 شماره 19
سال ۱۳۹۹ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1399 شماره 18
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1399 شماره 17
سال ۱۳۹۸ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1398 شماره 16
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1398 شماره 15
سال ۱۳۹۷ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1397 شماره 14
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1397 شماره 13
سال ۱۳۹۶ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1396 شماره 12
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1396 شماره 11
سال ۱۳۹۵ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1395 شماره 10
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1395 شماره 9
سال ۱۳۹۴ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1394 شماره 8
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1394 شماره 7
سال ۱۳۹۳ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1393 شماره 6
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1393 شماره 5
سال ۱۳۹۲ (۲)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1392 شماره 4
- دانشنامه حقوق اقتصادی بهار و تابستان 1392 شماره 3
سال ۱۳۹۱ (۱)
- دانشنامه حقوق اقتصادی پاییز و زمستان 1391 شماره 2
چکیده
نظام واکنش های کیفری در ایران برای مدت هایی مدید و تا پایان عصر اقتدارگرایی سنتی، پیوندی ناگسستنی با الگوهای تعذیبی برقرار کرده بود. این آیین های شکوهمند، بیش از هر چیز به تراژدی هولناکی از تقطیع رنج در امتداد زمان شباهت داشتند که هدف نهایی آن ها، کیفرپذیرکردن تمامی اجزای جسم بزهکار بود. زنده خواری، چهارشقه کردن، شمع آجین کردن و سرانجام زنده زنده سوزاندن تنها پرده هایی از این نمایش مشمئزکننده تحمیل رنج بودند. تولد و تداوم این تراژدی رنج بنیاد، نشات گرفته از همگرایی دو پدیده بسیار پیچیده در تاریخ حیات قدرت در ایران (البته تا پایان عصر قاجار) بوده است: دولت های اقتدارگرا و هویت های محافظه کار در برابر قدرت. شکل گیری همین دو پدیده نیز خود ریشه در تحولات پنهان فرهنگی، سیاسی و اجتماعی داشته که به هنگام بحث در خصوص چرایی پیدایش مجازات های خشن در ایران باید مورد توجه قرار گیرند. آیین های از هم دریدن و مثله کردنی که قدرت اقتدارگرا در سکوی مجازات برپا می کرد؛ اغلب از سوی اندیشمندان حقوق کیفری به مثابه یک تحمیل رنج ساده و تهی از محاسبه گری عقلانی پنداشته شده است. در حقیقت، تصور غالب آن است که تنها گذار از تراژدی تعذیب به کیفرهای بهنجار ساز و سالب آزادی را باید به منزله نقطه آغاز عقلانیت کیفری به شمار آورد. بااین وجود، کالبدشکافی فرایند پیچیده شکل گیری و تداوم همین مجازات های بسیار خشن نیز بیانگر جلوه های تحسین برانگیز از جریان تحمیل عقلانی رنج است. بررسی این فرایند پیچیده به اثبات می رساند که قدرت اقتدارگرا چگونه به صورتی کاملاً بهینه و محاسبه گرانه از ظرفیت واکنش های کیفری در راستای تداوم خود بهره برده است. در حقیقت، این قدرت اقتدارگرا همان شیوه ای از تحمیل رنج را بر جسم بزهکار تحمیل می کند که وجدان جمعی شدیداً خواهان آن است. این قدرت است که از طریق به کار انداختن اقتصاد سیاسی مجازات در پی تولید و تداوم اثرات خود با کمترین هزینه م. ب.. تولد و تداوم این الگوهای تعذیبی را نیز باید به منزله بخشی از اقتصاد سیاسی کیفر مورد بررسی قرار داد. در این مقاله، تلاش بر آن است تا ضمن کالبدشکافی فرایند پیچیده شکل گیری رویکردهای تعذیبی به بحث در خصوص الگوهایی بپردازیم که تعذیب را از یک واکنش غیر عقلانی جداساخته و به مثابه شکلی از اقتصاد محاسبه گرانه تحمیل رنج به تصویر می کشند.
تبلیغات
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
