مقدمه
اعاده پرونده از دادگاه به
دادسرا برای صدور قرار جلب
دادرسی
خ. م.:
در نشست
قضایی که در تاریخ 1397/04/05 در
استان تهران برگزار شد، موضوع اعاده پرونده از دادگاه به دادسرا به منظور صدور قرار جلب دادرسی مورد بحث و بررسی قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که در
صورت اعتراض شاکی به منع تعقیب و صدور
قرار جلب به دادرسی، آیا
بازپرس تنها موظف به اجرای
تصمیم دادگاه است یا میتواند به شرایط جدیدی که ممکن است از اظهارات
شاکی یا
دفاعیات متهم ناشی شود، توجه کند. نظر هیات عالی این بود که در صورت اعاده پرونده، صدور قرار جلب به دادرسی از سوی دادسرا در صورتی که موضوع از موارد
موقوفی تعقیب نباشد، بلا اشکال است.
اکثریت اعضای هیات نیز بر این نکته تاکید کردند که دادسرا موظف به اجرای تصمیم دادگاه است و باید مطابق با ماده 276
آیین دادرسی کیفری اقدام نماید. این دو رویکرد به شرح زیر است:
1) دادگاه پس از وصول پرونده میتواند از قرار جلب به دادرسی عدول کرده و قرار نهایی صادر کند،
2) یا اینکه
وقت رسیدگی تعیین کرده و در موعد مقرر
تصمیمگیری نماید.در مقابل، نظر
اقلیت بیان داشت که اگر ادعای م. م. ب. وعدهدار بودن چک مطرح باشد، بازپرس باید فقط تصمیم دادگاه را اجرا کند و دفاعیات متهم تاثیری نخواهد داشت. با این حال، در صورت وجود شرایط جدید، قرار جلب به دادرسی اجرا نخواهد شد و این موضوع میتواند به تضییع
حقوق متهم منجر شود. در اینجا نیز دو دسته نظر وجود دارد:
1) دادگاه ممکن است از قرار جلب به دادرسی عدول کرده و قرار نهایی صادر کند، 2) یا اینکه دادسرا به طور مستقل قرار نهایی
مقتضی صادر کند بدون آنکه با قرار جلب به دادرسی تضاد داشته باشد.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/04/05
برگزار شده توسط: استان تهران/ شهر تهران
پرسش
دادگاه کیفری دو پس از اعتراض شاکی به منع تعقیب راجع به صدور چک پرداخت نشدنی، قرار فوق را نقض و جلب به دادرسی صادر مینماید و پرونده به دادسرا اعاده میگردد، دراین حین بازپرس حسب دفاعیات موجه متهم و یا بنا بر اظهارات شاکی متوجه میگردد چک وعده دار صادر شده است. حال تکلیف بازپرس چیست؟ آیا بدون توجه به این واقعیت می بایست صرفا تصمیم دادگاه را اجرا نماید؟ و اگر قرار تامین منتهی به
بازداشت متهم شد تکلیف چه میشود؟ یا اینکه میتواند مراتب را به دادگاه اعلام و دادگاه از تصمیم خود عدول نماید ؟
نظر
هیئت عالی
پس از اعاده پرونده به دادسرا برای صدور قرار جلب دادرسی صرفا چنانچه مورد از موارد موقوفی تعقیب باشد صدور آن از سوی دادسرا بلحاظ شکلی بودن قرار بلا اشکال است.
نظر اکثریت
دادسرا مکلف است که تصمیم دادگاه را اجرا نماید و بدون توجه به هر شرایطی که بعدا به وجود بیاید مطابق ماده 276 از آیین دادرسی کیفری اقدام و پس از
تفهیم اتهام و صدور قرار تامین پرونده را به دادگاه ارسال نماید، در اینجا دو نظر وجود دارد:
الف- دادگاه پس از وصول پرونده از دادسرا از قرار جلب به دادرسی عدول نموده و قرار نهایی مقتضی صادر مینماید.
ب- دادگاه پس از وصول پرونده تعیین وقت رسیدگی نموده و در وقت مقرر اتخاذ تصمیم مینماید.
نظر اقلیت
در فرض سوال، در صورتیکه ادعای م. م. ب. وعده دار صادر شدن چک باشد بازپرس فقط تصمیم دادگاه را اجرا مینماید و دفاعیات و دلایل متهم تاثیری نخواهد داشت. اما اگر اظهارات شاکی موجب ایجاد شرایط جدیدی از جمله وعده دار شدن چک شود قرار جلب به دادرسی اجرا نخواهد شد زیرا عدم توجه به شرایط جدید موجب تضییع حقوق متهم خواهد شد. در اینجا نیز همکاران دو دسته اند.
الف- دادگاه پس از وصول پرونده از دادسرا از قرار جلب به دادرسی عدول نموده و خودش قرار نهایی صادر مینماید.
ب- در صورت حصول شرایط جدید بنا بر اظهارات شاکی مبنی بر وعده دار بودن چک، دادسرا راسا قرار نهایی مقتضی صادر مینماید و این تصمیم دادسرا منافاتی با قرار جلب به دادرسی دادگاه ندارد زیرا شرایط جدید
ایجاب مینماید و قرار جلب به دادرسی از طرف دادگاه قابل عدول نمیباشد.