اعتبار شهادت در امور عدمی

شهادت چنانچه بر لوازم وجودی امر عدمی باشد، معتبر است و می‌توان بر آن اتکا نمود؛ به دیگر سخن هر امر عدمی واجد لوازمی وجودی است که چنانچه بازگشت شهادت بر اثبات این لوازم باشد، منعی در پذیرش اعتبار آن نیست. قانون‌گذار نیز در مواضع مختلف اعتبار چنین شهادتی را مورد پذیرش قرار داده است. فی‌المثل در باب اثبات ادعای اعسار از تادیه محکوم‌به، شهود خواهان به ملیء نبودن مدعی اعسار، شهادت نمی‌دهند، بلکه می‌بایست دادرس جلسه استماع شهادت را به این طریق هدایت نماید که شهود تعرفه از ناحیه خواهان و مدعی اعسار در خصوص نوع و میزان اموال مدعی اعسار، شغل و منبع یا منابع درآمد وی و میزان درآمد نامبرده و مطالبات احتمالی وی از اشخاص ثالث گواهی دهند؛ حتی قانون‌گذار در مواقعی پا را از این نیز فراتر نهاده است؛ فی‌المثل در قانون مجازات اسلامی جدید و در بحث اثبات جرح شهود، ذکر اسباب را لازم ندیده و گواهی مطلق به جرح (شهادت بر فقدان یکی از شرایط شاهد شرعی) را کافی دانسته است. بله چنانچه شهادت بر امری باشد که عدمی مطلق است، مورد پذیرش نمی‌باشد و فاقد اعتبار است؛ لیکن در غیر این مورد چنانچه شهادت بر اثبات و احراز لوازم وجودی امور عدمی باشد معتبر خواهد بود.