Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نشست قضایی

برائت یا پذیرش رضایت آگاهانه بیمار

#رضایت_آگاهانه #بیمار #اورژانس #کمک #بیمارستان #مجازات #بستری #اقلیت #هزینه_های_درمان #زیان #فوت #اکثریت #جانی #قوانین #واردکننده #تصمیم‌گیری #صورتجلسه #بیماری #پرستار #هیئت #قضات #مالکیت #جنایت #مالک #جراحی #اجازه #ضامن #درمان #بهداشت #دیه #مشاوره_تلفنی #خسارت #مستند #ضمان_قهری #ضمانت #اجبار #تشخیص #پزشک #استدلال #قضایی #استان #قاعده‌اقدام #هزینه #شهر #تأیید #پول #تصمیم

خلاصه

مسئولیت ماموران اورژانس و پزشک در پی خودداری بیمار از انتقال به بیمارستان به دلیل عدم توان مالی بررسی شد. نظر اکثریت بر مسئولیت پزشک و ماموران اورژانس در شرایط اورژانسی تأکید داشت.

اصلِ حقوقی: در شرایط اورژانسی، نداشتن توان مالی بیمار رافع مسئولیت قانونی اورژانس و کادر درمان در انتقال بیمار نیست.

مستند: آیین‌نامه اجرایی قانون مجازات خودداری از کمک به مصدومین

کلیدواژه‌ها: اورژانس، رضایت آگاهانه، شرایط اورژانسی، مسئولیت پزشک، کمک به مصدومین

این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.

مقدمه
برائت یا پذیرش رضایت آگاهانه بیمار خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 26 مهر 1397 در شهر محمودآباد استان مازندران برگزار شد، موضوع بررسی برائت یا پذیرش رضایت آگاهانه بیمار در شرایط اورژانسی مورد بحث قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا ماموران اورژانس یا پزشک که دستور عدم انتقال بیمار را صادر کرده است، مسئولیتی دارند، در حالی که بیمار به دلیل نداشتن توان مالی از اعزام به بیمارستان خودداری کرده و پس از آن دچار سکته و فوت می‌شود. در نظر هیات عالی، نظر اقلیت مبنی بر عدم مسئولیت ماموران و پزشک تایید شد. این استدلال بر این پایه بود که بیمار با آگاهی از وضعیت خود، اقدام به عدم پذیرش کمک کرده است و این رفتار مصداق قاعده اقدام است. در مقابل، نظر اکثریت بر مسئولیت ماموران اورژانس و پزشک تاکید داشت و استدلال‌های آنها شامل موارد زیر بود: 1) در شرایط اورژانسی، پزشکان می‌توانند بدون رضایت بیمار اقدام کنند و نداشتن پول نمی‌تواند توجیهی برای عدم انتقال بیمار باشد؛ 2) بیمار در وضعیت مناسبی برای تصمیم‌گیری نبوده و پزشک و پرستاران باید مسئولیت داشته باشند؛ 3) مسئولان اورژانس باید بیمار را در مورد هزینه‌های درمان توجیه می‌کردند؛ 4) بر اساس ماده 5 آیین‌نامه اجرایی قانون مجازات خودداری از کمک به مصدومین، اورژانس موظف به کمک به بیمار بوده است. نظر اقلیت نیز بر عدم مسئولیت پزشک و ماموران اورژانس تاکید داشت و استدلال کرد که اقدام بیمار در عدم پذیرش کمک، موجب عدم مسئولیت دیگران می‌شود. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1397/07/26 برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر محمود آباد
موضوع
برائت یا پذیرش رضایت آگاهانه بیمار
پرسش
شخصی که سابقه بیماری قلبی دارد با اورژانس تماس گرفته و اعلام می‌دارد حالش خوب نیست. اورژانس حاضر و متوجه می‌شود فشارخون بیمار بسیار بالاست. احتمال سکته می دهد و به بیمار اعلام می کند ضروری است برای معالجه فوری به بیمارستان اعزام شود. بیمار با بیان اینکه توانایی مالی برای بستری شدن در بیمارستان را ندارد از رفتن همراه با اورژانس به بیمارستان اجتناب می‌نماید. پرستار اورژانس موضوع را از پزشک کسب تکلیف می کند. پزشک بیان می دارد: از وی رضایت کتبی اخذ شود. ماموران اورژانس هم از او رضایت می گیرند و محل را ترک می کنند. دقایقی بعد، بیمار سکته و فوت می کند. حال سوال این است آیا مسئولیتی متوجه ماموران اورژانس یا پزشکی که چنین دستوری داده می‌باشد؟
نظر هیئت عالی
نظریه اقلیت یک قضات محترم دادگستری شهرستان محمود آباد استان مازنداران موجه و مورد تأیید است. ضمناً متذکر میگردد که با فرض عاقل و بالغ بودن فرد بیمار، رفتار وی از مصادیق قاعده اقدام است که با مالکیت قاعده مذکور محلی بر انتساب جنایت به اشخاص دیگر وجود ندارد و موضوع از شمول قانون مجازات خودداری از کمک به مصدومین و رفع مخاطرات جانی مصوب 1374 نیز خارج است.
نظر اکثریت
بیشتر همکاران قضایی حاضر در نشست قضایی، قائل به مسئولیت ماموران اورژانس و پزشک اورژانس و یا هر دو بوده اند. مهمترین استدلال های این گروه از همکاران بدین شرح بوده است: 1- اگرچه در قوانین بسیاری از کشورها رضایت به‌صورت آگاهانه از بیمار پذیرفته شده با این استدلال که شخص مالک بدن خود م. ب. و هرگونه تهاجم و عمل و جراحی باید با رضایت وی باشد اما در موارد اورژانسی، پزشکان این اختیار را دارند حتی بدون اجازه بیمار اقدامات درمانی را شروع نمایند. در قانون ایران هم در ماده 2 موارد اورژانسی رو مشخص نموده و در ماده 4 بیمارستانها و.. را مکلف به پذیرش نموده است. بر این اساس با این استدلال که نداشتن پول باعث عدم انتقال بیمار شده قابل توجیه نبوده و به نظر می‌رسد پزشکی که دستور رهایی بیمار را داده ضامن و مسئولیت دارد و مسئولیتی، متوجه ماموران اورژانس نیست؛ زیرا به دستور مافوق خود اقدام کرده اند. 2- در این حالت، به نظر می‌رسد بیمار در وضعیتی نیست که بتواند تصمیم بگیرد یا درست تصمیم بگیرد؛ در نتیجه به صرف رضایت بیمار نباید بسنده شود؛ علاوه بر آن وی بیمار است، اطلاع دقیق، کامل و درستی از وضعیت جسمانی خود ندارد؛ در حالی که پزشک و یا پرستاران متوجه موضوع هستند؛ به همین جهت به نظر می‌رسد علاوه بر پزشک، پرستاران نیز مسئول هستند. 3- در این مورد آنچه موجب امتناع بیمار از اعزام به بیمارستان شده، عجز وی از پرداخت هزینه‌های درمان و بستری بوده است. با عنایت به اینکه ظاهراً در مورد بیماران اورژانسی مشمول قانون مجازات خودداری از کمک به مصدوم و رفع مخاطرات جانی، پذیرش بیماران مشمول فوریت های پزشکی که در صورت عدم درمان فوری در معرض مخاطرات جانی هستند، بایستی رایگان انجام گیرد حتی در بیمارستانی خصوصی بستری شوند و هزینه این خدمات طبق آیین نامه این قانون از طریق وزارت بهداشت پرداخت می‌شود در نتیجه مسئولان اورژانس بایستی این امر را به ایشان تفهیم می کردند که بستری شدن هزینه‌ای برای وی با پذیرش از طریق اورژانس ندارد. چه بسا در این وضعیت بیمار با اطمینان خاطر از لحاظ عدم الزام به پرداخت هزینه های درمان حاضر به اعزام به بیمارستان می شد. بر این اساس به نظر می‌رسد مسئولان اورژانس و پزشک که بیمار را توجیه نکرده اند مسبب مرگ وی بوده و هم از نظر مسئولیت مدنی، مسئول دیه هستند و هم از نظر کیفری مشمول قوانین جزایی هستند. 4- ب. ت. ب. اینکه اورژانس با ادعای عدم رضایت بیمار به لحاظ نداشتن هزینه نسبت به انتقال ایشان به مرکز درمانی اقدام ننموده است با لحاظ ماده 5 آیین نامه اجرایی قانون مجازات خودداری از کمک به مصدومین و مواد 1 و 2 قانون مذکور که اشاره به لزوم کمک به افراد دارای شرایط اورژانسی با تاکید بر لزوم اقدام توسط افرادی که به سبب شغل مکلف به کمک به این اشخاص هستند و از سوی دیگر موجه نبودن عدم کمک به بیمار اورژانسی به بهانه عدم رضایت ایشان به لحاظ عدم تمکن مالی (یا حداقل توضیح امکان بستری شدن به هزینه دولت به بیمار حسب فرمایش همکاران قضایی دیگر) و مسئولیت مطلق اورژانس در خصوص بیمار تا قبل از انتقال وی به مرکز درمانی حسب ماده 5 آیین نامه و تلقی مشاوره تلفنی پزشک به اورژانس به صرف راهنمایی نه دستور به مسئول اورژانس (به لحاظ اینکه اورژانس زیر نظر بیمارستان یا پزشک خاصی نمی‌باشد) و با امعان نظر در ماده 497 قانون مجازات اسلامی که در موارد خاص اخذ رضایت و برائت از سوی بیمار را لازم ندانسته است به نظر می‌رسد ماموران اورژانس مربوطه دارای مسئولیت هستند.
نظر اقلیت
برخی از همکاران، مسئولیتی برای پزشک، ماموران اورژانس و یا هر دوی آنها قائل نبوده اند. مهم ترین استدلال های این گروه بدین شرح است. 1- به نظر می‌رسد در اینجا شخص بیمار با عدم پذیرش کمک اورژانس به زیان خود اقدام کرده است؛ در واقع باید این مورد را یکی از مصادیق، قاعده اقدام دانست؛ به موجب این قاعده، هرگاه شخصی با توجه و آگاهی، عملی را انجام دهد که موجب ورود زیان توسط دیگران به او گردد، واردکننده زیان، که شخص دیگری است، مسئول خسارت نخواهد بود. فقها عدم مسئولیت واردکننده زیان را مستند به «اقدام» دانسته‌اند. در حقیقت «اقدام» در این معنا مانعی است برای اجرای قواعد ضمان قهری از جمله قاعده احترام. 2- پزشک شاید مسئول باشد اما مامور اورژانس مسئول نیست؛ زیرا با دستور مافوق عمل کرده است و تنها یک وظیفه اخلاقی داشته است که فاقد ضمانت اجرای حقوقی است. علاوه بر این اورژانس که نمی تواند بدون رضایت بیمار با این وضعیت وی را به بیمارستان منتقل نماید. به زور و اجبار نمی توان شخصی را که هوشیاری کامل دارد به بیمارستان انتقال داد و نسبت به معالجه وی اقدام نمود. همچنین در این موارد باید برای تشخیص اورژانس نیز احترام قایل شویم؛ شاید پس از حضور در محل، ضرورتی بر این موضوع ندیده باشد.

موارد مرتبط 14

آرای مرتبط 5

نظریات مشورتی 2

نشست‌های قضایی 1

مواد مرتبط 3

دکترین 3

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین