تکلیف دادگاه در استرداد دعوی بعد از قبولی اعاده دادرسی

دادگاه حقوقی در پرونده‌ای حکم به محکومیت خوانده صادر نموده و پس از قطعیت و صدور اجراییه در اجرای احکام با معرفی مال و مزایده فروش، محکوم‌له حق و حقوق خود را وصول نموده است. سپس م. ع. از دادگاه صادر کننده حکم قطعی (دادگاه بدوی) درخواست اعاده دادرسی کرده و پس از قبولی اعاده دادرسی و در مرحله رسیدگی به آن، خواهان اولیه (محکوم‌له) دعوی خود را مسترد نموده است. حال سوال اینکه تکلیف دادگاه د. ا. م. چیست؟ آیا می‌تواند با قبول درخواست و نقض رای قرار سقوط دعوی صادر کند؟ تکلیف پرونده اجرایی چه خواهد شد؟ آیا اعاده عملیات اجرایی خواهد شد یا می‌توان تلف حکمی مال فروخته شده در اجرا را پذیرفت؟ نظر هیات عالی ب. ت. ب. اینکه در فرض سوال رای قطعیت یافته و دیگر دعوایی وجود ندارد تا قرار رد دعوی یا سقوط آن مصداق داشته باشد و اعاده دادرسی از طرق فوق‌العاده بوده است؛ لذا اصولاً امکان استرداد دعوی توسط خواهان اولیه در مرحله اعاده دادرسی وجود ندارد. نظر اکثریت با لحاظ اینکه پرونده با اعاده دادرسی مفتوح گردیده و قاضی وارد ماهیت رسیدگی بعد از صدور قرار قبولی اعاده دادرسی شده است، استرداد دعوی د. ا. م. کاملاً قانونی بوده و صدور قرار سقوط دعوی بر مبنای آن ضمن نقض حکم صادره منطبق با مقررات و اصول آیین دادرسی مدنی م. ب. و مال فروخته شده در مزایده نیز تلف حکمی نبوده و با اعاده عملیات اجرایی به صاحب آن اعاده خواهد شد. نظر اقلیت در خصوص استرداد دعوا در شرایط مذکور بایستی به جهات اعاده دادرسی توجه نموده و از همان جهت نیز رسیدگی ادامه و در صورتی که حکم صادره نقض شود، استرداد دعوی اصلی از سوی خواهان مورد پذیرش خواهد بود. در رابطه با اعاده عملیات اجرایی و استرداد مال فروخته شده نیز، تلف حکمی لحاظ شده و قابل اعاده نخواهد بود.